I K 296/50

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Potępa; Sędziowie: Z. Merz, H. Kempisty (sprawozdawca); Prokurator: T. Czaplicki.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Zygmunta K. osk. z art. 290 § 2 k.k. w zw. z art. 29 m.k.k. i art. 22 m.k.k. po rozpoznaniu rewizji oskarżonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Olsztynie z dnia 27 listopada 1950 r., na podstawie art. 375 k.p.k. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.Uzasadnienie faktyczneRewizja oskarżonego zarzuca niewspółmierność orzeczonych kar za poszczególne czyny przestępne i orzeczonej kary łącznej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny:Zarzuty rewizji oskarżonego nie są zasadne.Kary dwóch lat więzienia i kary dodatkowej utraty praw na okres lat dwóch, wymierzonych pracownikowi referatu społeczno-politycznego b. Starostwa Pow. w M. za przyjęcie zażądanych przezeń 10.000 zł (w dawnej walucie) za rzekome ułatwienie pokrzywdzonemu wyjazdu do Niemiec, w żadnym razie nie można uznać za kary rażąco surowe w stosunku do szkodliwości społecznej czynu oskarżonego. Oczywiście błędna byłaby ocena - wyłącznie pod kątem widzenia osiągnięcia w konkretnym przypadku stosunkowo niedużej korzyści majątkowej i względnie nieznacznego uszczerbku materialnego, jaki poniósł w tej sprawie dość dobrze sytuowany pokrzywdzony - społecznej szkodliwości czynu oskarżonego, który dopuścił się zbrodni z art. 290 § 2 k.k. Zgodnie z gramatyczną wykładnią art. 290 k.k. jak i zgodnie z założeniami tego przepisu ani wysokość uzyskanej korzyści majątkowej, ani też wysokość uszczerbku wyrządzonego tym czynem pokrzywdzonemu nie stanowią wyłącznych kryteriów do oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego.Również błędne byłoby przyjęcie, zgodnie z wywodem rewizji, iż społeczną szkodliwość czynu oskarżonego z art. 290 § 2 k.k. umniejsza okoliczność, iż on "w tym przypadku żerował raczej na elemencie niepożądanym, z punktu widzenia interesów Państwa, skoro wiadomo, że ten nieliczny odsetek ludności miejscowego pochodzenia, który dąży do wyjazdu do Niemiec, ujemnie wpływa na pozostałe otoczenie (...) hamując rozwój gospodarczy i tempo odbudowy".Powyższe rozumowanie rewizji uznać należy za wręcz szkodliwe, oparte na przesłankach moralnych, właściwych myśleniu kapitalistycznemu. Tego rodzaju okoliczności można by jedynie przyjąć za podstawę do surowszej oceny postępowania oskarżonego.Odrzucając więc powyższe sugestie rewizji i biorąc pod uwagę fakt, iż oskarżony jako pracownik referatu społeczno-politycznego na terenie Ziem Odzyskanych dopuścił się przestępstwa z art. 290 § 2 k.k. w stosunku do osób ubiegających się o wyjazd do Niemiec - należy uznać, iż wymierzone za ten czyn kary są słuszne i sprawiedliwe, całkowicie współmierne w stosunku do społecznej szkodliwości popełnionego czynu. (...)