I PKN 735/00
WyrokIzba Cywilna2001-12-12
Skład orzekający: Roman Kuczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można nawiązać stosunek pracy z zarządcą komisarycznym przez czynności dorozumiane, a jeśli tak, to czy wypowiedzenie takiej umowy jest skuteczne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że z zarządcą komisarycznym można nawiązać stosunek pracy przez czynności dorozumiane (per facta concludentia). Potwierdzenie tej woli stron poprzez zawarcie pisemnej umowy o pracę na czas określony, przy świadomości organu założycielskiego, skutkuje powstaniem stosunku pracy. Wypowiedzenie takiej umowy, jeśli nie zawiera klauzuli dopuszczającej rozwiązanie za wypowiedzeniem, jest niezgodne z prawem.Stan faktyczny
Powód został wyznaczony na zarządcę komisarycznego przedsiębiorstwa. Główna księgowa przedsiębiorstwa zawarła z nim umowę o pracę na czas określony, która nie zawierała klauzuli dopuszczającej wypowiedzenie. Przedsiębiorstwo wypowiedziało powodowi umowę o pracę. Sąd Rejonowy zasądził odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy, a Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego.Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 12 grudnia 2001 r. I PKN 735/00 Z zarządcą komisarycznym (art. 66 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych, jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 18, poz. 80 ze zm.) można nawiązać stosunek pracy przez czynności dorozumiane. Przewodniczący SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jadwiga Skibińska-Adamowicz, Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2001 r. sprawy z powódz-twa Andrzeja W. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samochodo-wej w O. o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy o pracę, na skutek ka-sacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Spo-łecznych w Katowicach z dnia 11 maja 2000 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2000 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Olkuszu po ponownym rozpoznaniu sprawy zasądził na rzecz powoda Andrzeja W. 9.000 zł ty-tułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę zawartej na czas określony. Ustalił, że w dniu 30 kwietnia 1997 r. Wojewoda K. wyznaczył powoda na zarządcę komisarycznego strony pozwanej, a w dniu 5 maja tego roku główna księgowa strony pozwanej zawarła z powodem umowę o pracę od dnia 30 kwietnia 1997 r., nie zawierającą klauzuli dopuszczającej rozwiązanie tej umowy za wypowiedzeniem. Mimo tego pismem z dnia 30 września 1998 r. strona pozwana wypowiedziała powodowi umowę o pracę ze skutkiem na dzień 31 października 1998 r. Z ustaleń Sądu pierwszej instancji wynikało, że radca prawny pozwanej ustaliła z urzędnikami Urzędu Wojewódzkiego w K. rodzaj umowy i osobę uprawnioną do jej zawarcia, a zatem doszedł on do przekonania, że strony zawarły umowę o pracę na czas określony, której wcześniejsze wypowiedzenie było sprzeczne z przepisami art.
2 32 i 33 KP. Dalej idące żądania powoda (wykraczające poza trzymiesięczne wyna-grodzenie ) Sąd pierwszej instancji oddalił. Wyrokiem z dnia 11 maja 2000 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach oddalił apelację pozwanego od powyższego wyroku, po-dzielając ustalenia i wnioski Sądu pierwszej instancji. Kasacja pozwanego od wyroku Sądu drugiej instancji zarzuca naruszenie art. 386 § 6 KPC, polegające na nieuwzględnieniu przez Sąd Okręgowy oceny prawnej wyrażonej przez ten Sąd w uzasadnieniu wyroku uchylającego wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, niewła-ściwe zastosowanie art. 32, 33 i 50 § 4 KP oraz art. 66 ust. 3 ustawy z dnia 25 wrze-śnia 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz.U. Nr 18, poz. 80 ze zm.) przez przyjęcie, że w stanie faktycznym bez znaczenia pozostaje fakt, że wyznaczenie za-rządcy przedsiębiorstwa nastąpiło przez osobę niekompetentną. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Kasacja jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu. Nie naruszył Sąd drugiej instancji przepisu art. 386 § 2 KPC, ponieważ dokonując w wyroku z dnia 9 maja 1999 r. wykładni przepisu art. 66 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, wydał on jednocześnie wytyczne co do kierunku przeprowadzenia niezbędnych ustaleń fak-tycznych. W ponownym postępowaniu ustalenia te - a kasacja poprzez brak podnie-sienia zarzutu naruszenia właściwego przepisu (przepisów) prawa procesowego nie jest w stanie skutecznie ich zakwestionować - doprowadziły do konkluzji, że strony łączył stosunek pracy. Zresztą nawet apelacja nie kwestionuje istnienia pomiędzy stronami stosunku pracy. Sąd drugiej instancji w wyroku uchylającym dał zatem wy-raz poglądowi, w jaki sposób w świetle przepisów art. 66 ustawy o przedsiębior-stwach państwowych powinno nastąpić ustanowienie zarządcy komisarycznego, na-tomiast ponowne postępowanie dowodowe wykazało, jak w rzeczywistości to usta-nowienie nastąpiło. I mając na uwadze niekwestionowaną wolę stron, należy uznać, niezależnie od brzmienia art. 66 ust. 3 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, że doszło pomiędzy stronami - per facta concludentia - do nawiązania stosunku pracy, potwierdzonego zawarciem na piśmie umowy o pracę na czas określony i przy świadomości tego faktu przez organ założycielskiego. Powód faktycznie pracę wyko-nywał, przeto organ założycielski nie może uchylać się od zobowiązań wynikających
3 ze stosunku pracy powoda powołując się na brak umocowania głównej księgowej przedsiębiorstwa do zawarcia umowy o pracę. Okoliczności jej zawarcia wynikają z niekwestionowanych ustaleń Sądu pierwszej instancji. Skoro zatem umowa o pracę na czas określony została skutecznie zawarta i nie zawierała klauzuli o dopuszczal-ności wypowiedzenia, jej wcześniejsze rozwiązanie za wypowiedzeniem naruszało przepisy art. 32 i 33 KP i rodziło odpowiedzialność na zasadach z art. 50 § 4 KP. Sąd Najwyższy zatem nie może podzielić kasacyjnego zarzutu, iż wyżej wymienione przepisy zostały naruszone. Tym samym Sąd Najwyższy nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia kasacji i w oparciu o art. 39312 KPC orzekł jak w sentencji wyroku. ========================================
Powiązane orzeczenia
- I PKN 698/99 2000-06-06Czy przepis art. 66 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, w brzmieniu obowiązującym w czerwcu 1996 r., stanowił samodzielną podstawę do nawiązania stosunku pracy z zarządcą komisarycznym na podstawie powołania,…
- I PKN 563/97 1998-03-26Czy wyznaczenie pracownika przedsiębiorstwa państwowego na zarządcę komisarycznego powoduje przekształcenie treści dotychczasowego stosunku pracy w zakresie stanowiska, czy też nawiązanie nowego stosunku pracy z organem…
- I PZP 42/94 1994-10-04Czy stosunek pracy członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, będącego jednocześnie kierownikiem tej spółki, nawiązuje się na podstawie powołania czy umowy o pracę?
- I PKN 548/97 1998-04-02Czy zarządca komisaryczny przedsiębiorstwa, któremu rozwiązano stosunek pracy w związku z likwidacją przedsiębiorstwa, jest pracownikiem tego przedsiębiorstwa i czy przysługuje mu odprawa pieniężna na podstawie ustawy z…
- II PK 178/09 2010-01-20Czy dopuszczenie członka zarządu do wykonywania pracy i wypłacanie mu wynagrodzenia przez spółkę, przy braku formalnej uchwały rady nadzorczej, może skutkować nawiązaniem stosunku pracy w sposób dorozumiany, z pominięcie…
Powołane przepisy
art. 66art.
2art. 386 § 6 KPCart. 32art. 66 ust. 3art. 386 § 2 KPCart. 50 § 4 KP.art. 39312 KPC§ 6§ 4§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy