I PRN 47/76
WyrokIzba Cywilna1976-07-27
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kierowcy zatrudnieni w transporcie samochodowym, których wynagrodzenie jest regulowane odrębnymi przepisami, mają prawo do diet z tytułu podróży służbowych na podstawie uchwały nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r. pomimo odrębnego uregulowania ich zasad wynagradzania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że diety z tytułu podróży służbowych stanowią ekwiwalent pieniężny za zwiększone koszty utrzymania i ich wymagalność nie może być uzależniona od przepisów płacowych poszczególnych kategorii pracowników. Odrębne przepisy dotyczące wynagradzania kierowców (uchwała nr 60 RM i zarządzenie nr 11 MPPiSS) nie regulują kwestii należności z tytułu podróży służbowych, ponieważ w tym zakresie obowiązują przepisy odrębne, takie jak uchwała nr 90 RM.Stan faktyczny
Wnioskodawca, kierowca-konwojent, domagał się od pracodawcy zapłaty diet za okres podróży służbowych. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił jego żądanie, uznając, że odrębne przepisy dotyczące wynagradzania kierowców wyłączają prawo do diet. Rewizja nadzwyczajna Centralnej Rady Związków Zawodowych zarzuciła rażące naruszenie przepisów dotyczących diet.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Zaziemski (sprawozdawca). Sędziowie: J. Knap, M. Krzyżanowska.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Gabriela M. przeciwko Przedsiębiorstwu Handlu Odzieżą "Otex" w S. o zapłatę diet na skutek rewizji nadzwyczajnej Centralnej Rady Związków Zawodowych od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie z dnia 2 lutego 1976 r.uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca domagał się zasądzenia od Przedsiębiorstwa "Otex" kwoty 2.860 zł z tytułu diet za okres od dnia 1.V.1975 r. do dnia 30.IX.1975 r. Zakładowa Komisja Rozjemcza uznała żądanie wnioskodawcy za nieuzasadnione, a Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił jego odwołanie, opierając swoje rozstrzygnięcie na następujących ustaleniach i wynikających z nich rozważaniach.Wnioskodawca jest zatrudniony w charakterze kierowcy-konwojenta i jego praca polega głównie na wyjazdach. Dlatego też wynagrodzenie za tak świadczoną pracę zostało uregulowane odrębnymi przepisami, które uwzględniają specyfikę pracy kierowcy.Uchwała nr 60 Rady Ministrów z dnia 15 marca 1974 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników transportu samochodowego, spedycji krajowej i komunikacji miejskiej, jak i zarządzenie nr 11 Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 15 marca 1974 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników zatrudnionych w transporcie samochodowym, spedycji krajowej i komunikacji miejskiej nie przewidują wypłaty diet. Powoływanie się na przepisy uchwały nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r. dotyczące wypłacania diet z tytułu podróży służbowych - zdaniem Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych - jest nieuzasadnione, gdyż dotyczą one podróży służbowych odbywanych na podstawie poleceń wyjazdów służbowych zakładów pracy i diety w tym przypadku stanowią świadczenie pieniężne przyznane na pokrycie zwiększonych kosztów utrzymania pracownika w czasie podróży służbowej.Nie ma on jednak prawa do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, które otrzymują kierowcy w związku z wykonywaniem pracy. Rewizja nadzwyczajna Centralnej Rady Związków Zawodowych zarzuca wyrokowi Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych rażące naruszenie przepisów uchwały nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r. w sprawie diet i innych należności za czas podróży służbowych na obszarze kraju (M. P. Nr 22, poz. 127), wnosi o jego uchylenie i zasądzenie na rzecz wnioskodawcy dochodzonej należności lub o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temuż Sądowi.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.Zgodnie z uchwałą nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r. w sprawie diet i innych należności za czas podróży służbowych na obszarze kraju diety stanowią ekwiwalent pieniężny za zwiększone koszty utrzymania w czasie podróży służbowych, a charakter prawny tego świadczenia wyklucza uzależnienie jego wymagalności od obowiązujących przepisów płacowych poszczególnych kategorii pracowników.Dlatego też błędny jest pogląd prawny zawarty w zaskarżonym wyroku, że kierowcom nie przysługują należności przewidziane w wymienionej uchwale nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r. z uwagi na odrębne uregulowanie zasad ich wynagradzania w przepisach uchwały nr 60 Rady Ministrów z dnia 15 marca 1974 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników transportu samochodowego, spedycji krajowej i komunikacji miejskiej (M. P. Nr 9, poz. 66).Zarówno wymieniona uchwała nr 60, jak i zarządzenie nr 11 Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 18 marca 1974 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników zatrudnionych w transporcie samochodowym, spedycji krajowej i komunikacji miejskiej (Dz. Urz. MPPiSS Nr 5, poz. 1) nie regulują kwestii dotyczących należności pracowników z tytułu podróży służbowych z uwagi na obowiązujące w tym zakresie odrębne przepisy.Wychodząc z odmiennych założeń, Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych nie rozpoznał roszczenia wnioskodawcy w ramach postanowień uchwały nr 90 Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 1973 r., z której wnioskodawca wywodzi dochodzone roszczenie, i dlatego zaskarżony wyrok powinien być uchylony, a sprawa przekazana temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Tak też orzekł Sąd Najwyższy z mocy art. 422 § 2 k.p.c. w związku z art. 277 k.p.
Powiązane orzeczenia
- I PRN 35/83 1983-03-21Czy kierowcom samochodowym, których czas pracy liczy się od wyjazdu z bazy do powrotu do bazy, przysługują diety z tytułu podróży służbowych odbywanych na terenie województwa, w którym znajduje się siedziba zakładu pracy…
- I PKN 24/98 1998-04-08Czy pracodawca może określać czas niezbędny na wykonanie zadania przewozowego przez kierowcę w międzynarodowym transporcie samochodowym według najkrótszej trasy i wiązać z tym dietę podróżną, jeśli pracownik mógł odpoczy…
- I UK 180/11 2011-11-24Czy diety i inne należności wypłacane kierowcom zatrudnionym w transporcie międzynarodowym z tytułu zagranicznych wyjazdów służbowych stanowią podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne?
- I UK 167/11 2011-11-24Czy diety i inne należności wypłacane kierowcom zatrudnionym w transporcie międzynarodowym z tytułu zagranicznych wyjazdów służbowych stanowią podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne?
- II PK 329/16 2017-12-05Czy pracownikowi zatrudnionemu jako kierowca w transporcie międzynarodowym, który odbywa podróże w ramach wykonywania umówionej pracy i na określonym w umowie obszarze jako miejsce świadczenia pracy, przysługuje dieta i…
Powołane przepisy
art. 422 § 2 KPCart. 277 KP§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.