II CO 123/21

Izba Cywilna2021-09-16

Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd, w którym sędzia jest stroną postępowania (pozwanym), powinien wystąpić do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy na podstawie art. 481 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu, uznając, że art. 481 k.p.c. nie pozwala na szeroką interpretację pojęcia 'sądu' jako jednostki organizacyjnej wymiaru sprawiedliwości, gdy sędzia tego sądu jest stroną postępowania. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy sąd orzekający w ustalonym składzie nie może rozpoznać sprawy z powodu wyłączenia sędziego z mocy prawa.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy wystąpił o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy z powodu wyłączenia sędziego Sądu Apelacyjnego, który był stroną pozwaną. Sąd Apelacyjny, rozpoznając to wystąpienie, sam wystąpił do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu, uznając, że fakt, iż sędzia tego sądu jest stroną postępowania, uzasadnia takie wystąpienie. Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu do rozpoznania sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CO 123/21 POSTANOWIENIE Dnia 16 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz w sprawie z powództwa G. T. przeciwko E. […] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P., J. K.-M., B. W. i R. I. o zapłatę i nakazanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 września 2021 r., na skutek przedstawienia akt o sygn. I ACo […] przez Sąd Apelacyjny w […] celem przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, odmawia wyznaczenia innego sądu do rozpoznania sprawy. UZASADNIENIE Postanowieniem z 20 maja 2021 r. Sąd Apelacyjny w […] po rozpoznaniu sprawy z powództwa G.T. przeciwko E. […] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P., J. K.-M., B. W. i R. I. o zapłatę i nakazanie, na skutek wystąpienia Sądu Okręgowego w S. postanowieniem z 30 kwietnia 2021 r. o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy, na podstawie art. 481 k.p.c. wystąpił do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy, w związku z wyłączeniem z mocy ustawy (art. 48 § 1 pkt 2 k.p.c.) sędziego Sądu Apelacyjnego w […] R. I.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu w niniejszej sprawie. 2 Sąd występujący na podstawie art. 481 k.p.c. o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy powinien każdorazowo umotywować w postanowieniu okoliczności, które takie wystąpienie uzasadniają. W niniejszej sprawie motywy takie nie zostały przedstawione. Natomiast z treści postanowienia z 20 maja 2021 r. wnosić należy, iż w ocenie Sądu Apelacyjnego sam fakt, iż sędzia tegoż sądu jako jednostki organizacyjnej wymiaru sprawiedliwości jest stroną postępowania (pozwanym) uzasadnia wystąpienie o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy. Wykładnia art. 481 k.p.c. prowadząca do uznania, iż sąd, który występuje na mocy tego przepisu do sądu przełożonego, należy rozumieć szeroko, tj. jako jednostkę organizacyjną wymiaru sprawiedliwości, nie zasługuje na aprobatę, a to przede wszystkim z uwagi na to, iż nie wynika z treści powyższego przepisu, iżby miało chodzić o sąd w innym znaczeniu, niż sąd orzekający, a zatem rozpoznający sprawę w ustalonym zgodnie z odrębnymi przepisami składzie, który z uwagi na wyłączenie wyznaczonego na zasadach ogólnych sędziego z mocy prawa (iudex inhabilis) nie może sprawy rozpoznać. Należy przy tym zaznaczyć, że art. 481 k.p.c. interpretowany we wskazany powyżej sposób, tj. jako dotyczący sądu będącego jednostką organizacyjną wymiaru sprawiedliwości, w praktyce mógłby prowadzić do powstania ryzyka wypaczenia sensu ogólnych zasad odnoszących się do ustalenia właściwości miejscowej sądu. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. ke

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 481 KPCart. 48 § 1 pkt 2 KPC§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy