II CR 548/73

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Majorowicz. Sędziowie: K. Olejniczak, F. Wesely (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie sprawy z wniosku Danuty T. o ubezwłasnowolnienie Anny S. na skutek rewizji wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 28 maja 1973 r.,postanowił oddalić rewizję.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni domagała się ubezwłasnowolnienia swej matki z powodu choroby psychicznej.Sąd Wojewódzki ustalił, że między stronami istnieją nieporozumienia na tle majątkowym, związanym z tym, iż uczestniczka, licząca 73 lata, wyszła ponownie za mąż. Doszło do tego, że jedna z córek uczestniczki została za pobicie matki skazana.Na podstawie opinii biegłego lekarza Elżbiety P. Sąd Wojewódzki ustalił, że uczestniczka jest zorientowana w czasie i miejscu oraz w sytuacji, nie stwierdza się u niej żadnych objawów urojeń ani innych zaburzeń psychicznych, można zatem przyjąć, że uczestniczka jest zdrowa psychicznie i może kierować samodzielnie swoim postępowaniem oraz podejmować czynności prawne.Opinię biegłego lekarza neurologa Elżbiety P. Sąd Wojewódzki w zupełności podzielił i w świetle dowodów i zeznań świadków nie uznał za potrzebne przeprowadzenia dowodu z opinii innego biegłego (art. 286 k.p.c.).W konsekwencji Sąd Wojewódzki oddalił wniosek.Uzasadnienie prawneRozpoznając sprawę na skutek rewizji wnioskodawczyni, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja jest nieuzasadniona.Zdaniem rewidującego należy zaskarżone postanowienie uchylić dlatego, że nie został przeprowadzony dowód z opinii psychiatry (przeprowadzono tylko dowód z opinii neurologa).Jednakże analiza treści art. 553 k.p.c., wedle którego osoba, która ma być ubezwłasnowolniona, musi być zbadana przez jednego lub więcej biegłych psychiatrów, doprowadza do wniosku, że obowiązek zbadania przez psychiatrów istnieje tylko wówczas, gdy istnieją podstawy do ubezwłasnowolnienia, a więc uzasadnione wątpliwości co do stanu psychicznego uczestnika postępowania.W niniejszym wypadku podstaw takich nie ma, gdyż brak jakichkolwiek objawów choroby psychicznej u uczestniczki. Nawet wnioskodawczyni nie powołała się na takie objawy, a to, że uczestniczka wyszła za mąż w wieku podeszłym, zresztą za osobę odpowiadającą jej wiekiem, o takiej chorobie nie może przecież świadczyć.Inne rozumowanie prowadziłoby do błędnego poglądu, że małżeństwo osób w wieku podeszłym, mimo pełnej dopuszczalności w świetle obowiązującego prawa, jest czymś świadczącym o chorobie psychicznej. Również nie może świadczyć o chorobie psychicznej to, że uczestniczka w wyniku małżeństwa pozostawi majątek człowiekowi, z którym się na stare lata związała, a nie dorosłym dzieciom.Zarzuty rewizji co do oceny dowodów z zeznań świadków są chybione, gdy ocena tych dowodów należy do Sądu, a niekorzystny dla jednej ze stron postępowania wywód tej oceny nie może być podstawą rewizji.Dlatego z mocy art. 387 k.p.c. i art. 520 § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.