II CR 75/89

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Łysakowski. Sędziowie SN: T. Bukowski (sprawozdawca), T. Miłkowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z powództwa Stefanii T. przeciwko Skarbowi Państwa - Urzędowi Miasta i Gminy w U. o ustalenie, na skutek rewizji pozwanego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Słupsku z dnia 16 listopada 1988 r.oddalił rewizję.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki wyrokiem z dnia 16 listopada 1988 r. ustalił, że rodzice powódki Stefanii T. byli właścicielami gospodarstwa rolnego z zabudowaniami w Ł., położonego na terenie nie wchodzącym w skład obecnego obszaru Państwa.Pozwany Skarb Państwa, reprezentowany przez Urząd Miasta i Gminy w U., zarzucając naruszenie art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (jedn. tekst: Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74) oraz częściową sprzeczność ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału, wnosił w swej rewizji o zmianę tego wyroku przez ustalenie, że na gospodarstwie tym w chwili jego pozostawienia w 1955 r. nie było już zabudowań.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nie ma uzasadnionych podstaw.Pełne oparcie w treści zebranego w sprawie materiału znajduje ustalenie, że matka powódki pozostawiła w 1945 r. na terenie nie wchodzącym w skład obecnego obszaru Państwa gospodarstwo rolne. W tym bowiem roku "została aresztowana i wywieziona". Na gospodarstwie pozostały jej dzieci i powódka Stefania R., po mężu T., i jej brat Eugeniusz R. Od połowy 1946 r. zamieszkiwali w Polsce jako repatrianci.Zdarzenia te, wbrew odmiennemu zdaniu skarżącego, pozostają w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r. Nie miałyby miejsca, gdyby do niej nie doszło.Nie jest trafne przypuszczenie skarżącego, jakoby Sąd Wojewódzki wymienił w zaskarżonym wyroku nie istniejące od 1955 r. zabudowania, wychodząc z błędnego założenia, że składniki pozostawionego mienia ustala się według stanu z 1939 r., a nie według stanu z okresu jego pozostawienia.Matka powódki na gospodarstwo to już nie powróciła, gdyż z miejsca około dziesięcioletniego przymusowego pobytu przybyła w 1955 r. bezpośrednio do kraju.Składniki majątku nieruchomego, pozostawionego na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru Państwa, ustala się według stanu z okresu, w którym właściciel lub jego następcy prawni, utracili faktyczną i prawną więź z nieruchomością, a nie dopiero z okresu, w którym przybyli do kraju.Nieruchomość matki powódki wyszła spod władztwa faktycznego i prawnego jej samej oraz zstępnych, czyli uzyskała status mienia pozostawionego, już w latach 1945-1946, a nie dopiero po powrocie matki powódki do kraju z miejsca przymusowego pobytu. Nastąpiło to zatem w okresie - co jest między stronami niesporne - gdy na tej nieruchomości znajdowały się jeszcze zabudowania, wymienione w zaskarżonym wyroku.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 387 k.p.c. jak w sentencji.