II CSK 178/20

Sygn. akt II CSK 178/20 POSTANOWIENIE Dnia 22 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa L. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w J. przeciwko E. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 grudnia 2020 r., na skutek skarg kasacyjnych obu stron od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 20 listopada 2019 r., sygn. akt I AGa […], 1. odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej powódki, 2. odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanej, 3. znosi między stronami koszty postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ta regulacja przesądza, że orzeczenie w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zapada tylko po uprzednim dokonaniu oceny istnienia przyczyn 2 określonych w powołanym przepisie, tylko one bowiem i ich uzasadnienie mogą być przedmiotem tzw. „przedsądu” i decydują o jego wyniku. Jednocześnie przypomnieć trzeba, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. W badanej sprawie wyrok sądu drugiej instancji został zaskarżony zarówno przez stronę powodową, jak i przez stronę pozwaną. Powód L. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w Jankowicach we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. wskazując, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, które ujął w formie pytania: „Czy w przypadku, gdy wierzyciel dochodzi zapłaty jedynie części kary umownej, a sąd uznaje karę umowną w pełnej wysokości zastrzeżonej w umowie stron za rażąco wygórowaną, sąd może zmiarkować dochodzoną część kary umownej odpowiednio do miarkowania, jakiemu podlegałaby kara umowna w pełnej wysokości, bez dodatkowego zbadania, czy kwota dochodzona przez wierzyciela tytułem jedynie części kary umownej jest rażąco wygórowana?”. Pozwany E. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wskazując, że Sąd Apelacyjny naruszył art. 39820 k.p.c. przez nierozważenie okoliczności wskazanych w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2019 r., II CSK 58/18, a w konsekwencji - niezastosowanie przedstawionej w wyroku kasatoryjnym wykładni przepisów art. 3531 k.c. i art. 484 § 2 k.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Powołanie we wniosku przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. zobowiązuje skarżącego nie tylko do sformułowania zagadnienia prawnego, ale do przedstawienia wyczerpującej argumentacji prawnej wskazującej na rzeczywiste istnienie wątpliwości ujętych w sformułowane zagadnienie. Analiza uzasadnienia problemu przedstawionego przez powoda nie zawiera żadnych argumentów natury prawnej. Skarżący akceptuje koncepcję obniżenia kary umownej przyjętą przez Sąd Apelacyjny, jako logiczną, ale nie wyklucza możliwości 3 innej, to jest badania czy dochodzona część kary umownej jest rażąco wygórowana. Zważywszy, że w wyroku z dnia 5 marca 2019 r. II CSK 58/190 wydanym w sprawie niniejszej, Sąd Najwyższy wypowiedział się o miarkowaniu kary umownej w sytuacji, gdy na skutek rozdrobnienia roszczenia powód dochodzi jedynie jej części, nie ma żadnej istotnej potrzeby uzyskiwania kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego w tej kwestii. W odniesieniu do wskazanej przez pozwanego przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., to jest oczywistej zasadności skargi kasacyjnej przypomnieć trzeba, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy, bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej, błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2011 r., I PK 237/10, 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, 24 lutego 2012 r., V CSK 225/11, 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15). Brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że w badanej sprawie tak rozumiana przesłanka wystąpiła. Wbrew stanowisku skarżącego Sąd Apelacyjny przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnił podglądy prawne opisane przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 marca 2019 r. i przedstawioną tam wykładnię art. 3531 i art. 484 § 2 k.c., a przekonanie skarżącego, że argumentacja Sądu Apelacyjnego jest niewystarczająca, nie uzasadnia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 100 k.p.c. ke