II CSK 336/15

WyrokIzba Cywilna2015-12-17

Skład orzekający: Barbara Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego z urzędu w zakresie nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty małżonka oraz dopuszczalność stosowania domniemań faktycznych, a także na oczywistą zasadność skargi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie przedstawił argumentów świadczących o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego, które wymaga wykładni lub rozstrzygnięcia ze względu na poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, ani nie wykazał oczywistej zasadności skargi. Samo zasygnalizowanie problematyki prawnej nie jest wystarczające do przyjęcia skargi do rozpoznania.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła o podział majątku wspólnego. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Rejonowego, zmienił zaskarżone postanowienie w części, a w pozostałej części apelację oddalił. Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego z urzędu w zakresie nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty małżonka oraz dopuszczalności stosowania domniemań faktycznych, a także na oczywistą zasadność skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 336/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku M. W. przy uczestnictwie A. W. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 grudnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt VII Ca 811/14, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni kwotę 3.600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 27 stycznia 2015 r., którym Sąd Okręgowy – na skutek złożonej przez tego uczestnika apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego w Koszalinie z dnia 28 marca 2014 r. – zmienił zaskarżone postanowienie w sposób wskazany w sentencji, natomiast w pozostałej części apelację oddalił. Powołując się na obie podstawy wskazane w art. 3983 § 1 k.p.c. uczestnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na przesłanki określone w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Twierdził, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące „…problematyki prowadzenia przez sądy postępowania dowodowego z urzędu, w zakresie istnienia i wysokości nakładów poczynionych z majątku wspólnego na majątek osobisty jednego z małżonków, a także rozkładu ciężaru dowodu, między byłymi małżonkami, odnośnie do wykazania źródła tych nakładów (art. 45 § 1 zd. 1 k.r.o. w zw. z art. 6 k.c.)…”. Istotnym zagadnieniem prawnym jest także „…kwestia 3 dopuszczalności stosowania domniemań faktycznych w w/w materii…”. Poza tym, zdaniem skarżącego, wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona. Analiza wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący nie przytoczył argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. W art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. chodzi o zagadnienie prawne obejmujące poważną wątpliwość prawną, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, którego wyjaśnienie jest potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne powinien sformułować to zagadnienie, wskazać na wyłaniające się poważne wątpliwości interpretacyjne, przytoczyć argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen i wykazać, że wyjaśnienie przedstawionego zagadnienia będzie miało znaczenie zarówno dla praktyki sądowej, jak i dla rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Chodzi przy tym wyłącznie o poważne wątpliwości, wykraczające poza poziom zwykłych wątpliwości prawnych, które powstają niemal w każdym procesie decyzyjnym. Skarżący nie sprostał tym wymaganiom, nie sformułował bowiem istotnych zagadnień prawnych ani nie wyjaśnił, na czym one polegają, ograniczył się jedynie do zasygnalizowania problematyki łączącej się z zarzutami wypełniającymi przytoczone podstawy kasacyjne. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać oczywistą zasadność skargi kasacyjnej przejawiającą się kwalifikowanym charakterem naruszenia przepisów prawa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Nie może powtarzać uzasadnienia podstaw kasacyjnych; powinien wykazać, że zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, a więc dostrzegalna prima vista oraz że każdy prawnik bez przeprowadzania wnikliwej analizy powinien dojść do wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe. 4 Skarżący nie przytoczył argumentów świadczących o tak rozumianej oczywistości. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącego przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego zgodnie z art. 520 § 2 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz § 6 pkt 7 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 45 § 1art. 6 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 2art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy