II CSK 444/19

Sygn. akt II CSK 444/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa M. K. przeciwko (...) Zakładowi Ubezpieczeń Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. oraz Zespołowi Opieki Zdrowotnej "S." w S. o zadośćuczynienie, odszkodowanie, rentę i ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 września 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 6 lutego 2019 r., sygn. akt I ACa (...), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) oddala wniosek pozwanego Zespołu Opieki Zdrowotnej "S." w S. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Powód M. K. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 6 lutego 2019 r., oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 7 grudnia 2017 r., którym oddalono powództwo przeciwko (...) Zakładowi Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w W., Zespołowi Opieki Zdrowotnej „Szpitala Powiatowego” w S. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę. Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył: 2 Celem skargi kasacyjnej jest ochrona interesu publicznego polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. Jego rola nie polega zatem na korygowaniu ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa, nawet gdyby one rzeczywiście wystąpiły. W ramach tzw. przedsądu Sąd Najwyższy bada, czy wskazano i należycie umotywowano przyczyny powołane w art. 3989 § 1 k.p.c., tj. czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przyczyny te wskazują na występowanie kwestii istotnych dla interesu publicznego w sprawie, co uzasadnia przyjęcie skargi do rozpoznania. W niniejszej skardze oparto się na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., podnosząc, że oczywista zasadność skargi wynika z naruszenia obowiązku sądu odwoławczego rozważenia wszelkich zarzutów podniesionych w apelacji oraz dokonania własnych ustaleń faktycznych, w szczególności ze względu na okoliczność, że to przede wszystkim ustalenia faktyczne były przedmiotem zarzutów apelacyjnych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, dla skutecznego powołania w skardze przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2016 r., IV CSK 729/14 oraz z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15 - nie publ.). Musi być zatem oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna bez głębszej analizy przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Przy tym przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie 3 konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15, nie publ.). Skarżący powinien nie tylko przywołać konkretne przepisy prawa, którym - jego zdaniem - Sąd drugiej instancji uchybił, ale także przytoczyć odpowiednią jurydyczną argumentację odnoszącą się do oczywistości ich naruszenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2013 r., I UK 214/13, nie publ.). Przedstawienie tej przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania nie odpowiada powyższym wymaganiom, bowiem nie wskazano przepisu prawa, którego naruszenie - zdaniem skarżącego - doprowadziło do wystąpienia oczywistej zasadności skargi. Pomijając nawet tę wadę, Sąd Najwyższy nie podziela argumentacji powoda. Przyjęcie ustaleń sądu pierwszej instancji przez sąd odwoławczy za własne jest bowiem skutkiem przeanalizowania całego materiału sprawy, na który, wedle art. 382 k.p.c. składają się zarówno ustalenia poczynione przez sąd pierwszej instancji, jak i ustalenia własne sądu odwoławczego - o ile sąd ten przeprowadzał uzupełniające postępowanie dowodowe. Obowiązek orzekania z uwzględnieniem materiału dowodowego zgromadzonego przed sądem pierwszej instancji nie jest równoznaczny z faktem bezkrytycznego przyjęcia wypływających z niego ustaleń przez sąd odwoławczy. Przeciwnie, sąd rozpoznający apelację ma obowiązek powtórnej oceny całości sprawy. Po dokonaniu takiej analizy sąd odwoławczy może podjąć decyzję o konieczności uzupełnienia materiału dowodowego bądź też podzielić zdanie sądu pierwszej instancji co do oceny materiału już zebranego. W tym drugim przypadku w tekście uzasadnienia używa się sformułowania o „przyjęciu ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji za własne” (zob. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 marca 2019 r., II CSK 62/18, niepubl.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. 4 jw