II CSK 516/17
WyrokIzba Cywilna2017-12-21
Skład orzekający: Kazimierz Zawada
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powód zarzuca naruszenie art. 10 u.k.w.h. i podnosi kwestię umowy nienazwanej (przewłaszczenia na zabezpieczenie), a Sąd Najwyższy ma ocenić, czy zachodzi nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie są spełnione przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c., w tym brak istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Zarzut nieważności postępowania jest gołosłowny, a oczywista zasadność skargi wymaga łatwo dostrzegalnych uchybień przepisom prawa, które mają istotny wpływ na wynik sprawy, co nie zostało wykazane.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego dotyczącego uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Zarzucił naruszenie art. 10 u.k.w.h. oraz nierozpoznanie apelacji, a także niewłaściwe podejście sądów do instytucji umowy nienazwanej (przewłaszczenia na zabezpieczenie). Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 516/17 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa J. P. przeciwko B. S. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt V Ca [...], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w G. adwokatowi M. S. kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, 3) oddala wniosek pełnomocnika pozwanej o przyznanie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE
2 Według art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten nie narusza norm Konstytucji i pozostaje w zgodzie z zaleceniami Rady Europy, dopuszczającymi wprowadzanie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. Powód zarzucił zaskarżonemu wyrokowi Sądu Okręgowego z dnia 15 grudnia 2016 r. naruszenie art. 10 u.k.w.h, a wniosek o przyjęcie do rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej uzasadnił nieważnością postępowania spowodowaną nierozpoznaniem apelacji powoda oraz oczywistą zasadnością złożonej skargi kasacyjnej ze względu na to, że „Sądy obu instancji w żadnej mierze nie pochyliły się nad instytucją umowy nienazwanej tj. przewłaszczenia na zabezpieczenie”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut nieważności postępowania jest gołosłowny. Analiza sprawy nie wykazuje, aby zachodziła brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Nie jest też niewątpliwie spełniona przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., dotyczącym przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, chodzi o łatwo dostrzegalne, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchybienia przepisom prawa. Według utrwalonej linii orzecznictwa Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2011 r., I PK 237/10, 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, 24 lutego 2012 r., V CSK 225/11, 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15).
3 Skarżący nie wykazał w sposób przekonywający, aby w sprawie istniały podstawy do stwierdzenia takiego, kwalifikowanego naruszenia przepisów prawnych. Mając to na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej powoda do rozpoznania. Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postepowaniu kasacyjnym stanowiły przepisy art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz.U.2016.1999 ze zm.) oraz § 4 ust.1 i 3, § 8 pkt 7 i § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714 ze zm., dalej „rozporządzenie”). Wniosek pełnomocnika pozwanej o przyznanie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną, został oddalony, gdyż nie zawiera wymaganego przez § 3 rozporządzenia oświadczenia, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 października 1998 r., II CKN 687/98). jw l.n
Powiązane orzeczenia
- V CSK 18/16 2016-06-21Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne dotyczące interesu prawnego w ustaleniu nieważności umowy na podstawie art. 189 k.p.c. w sytuacji, gdy przysł…
- V CSK 380/17 2018-01-10Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. w kontekście braku wystąpienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w…
- I CSK 664/15 2016-06-23Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista…
- II CSK 605/15 2016-03-15Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli powód nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, ani oczyw…
- I CSK 26/19 2019-06-19Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej uzasadnienie opiera się wyłącznie na twierdzeniu o błędnej wykładni postanowień umownych przez sąd drugiej instancji, bez wykazania oczywistej i ewidentne…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 10art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 29 ust. 1§ 1§ 1 pkt 4§ 4 ust.1§ 8 pkt 7§ 16 ust. 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy