II CSK 573/19
WyrokIzba Cywilna2020-07-30
Skład orzekający: Beata Janiszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, gdy zarzut dotyczy oceny dowodów przez sąd drugiej instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli jej oczywista zasadność nie wynika z trafności podstawy kasacyjnej. Oczywista zasadność skargi wymaga wykazania prima facie sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa z przepisami lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji. Samo zakwestionowanie oceny dowodów przez sąd drugiej instancji, która jest wiążąca dla Sądu Najwyższego na etapie postępowania kasacyjnego, nie stanowi podstawy do przyjęcia skargi.Stan faktyczny
W sprawie o rozgraniczenie nieruchomości uczestniczka postępowania wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację. Skarżąca upatrywała oczywistej zasadności skargi w zarzucie naruszenia przepisów dotyczących oceny wiarygodności dokumentów urzędowych przez biegłych. Sąd Najwyższy rozważał kwestię przyjęcia skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 573/19 POSTANOWIENIE Dnia 30 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska w sprawie z wniosku A. G. i G. G. przy uczestnictwie J. S., E. S. i Powiatu S. - Powiatowego Zarządu Dróg o rozgraniczenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 lipca 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania J. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 maja 2019 r., sygn. akt VII Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Uczestniczka J. S. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w K., którym oddalono apelację uczestniczki wniesioną w sprawie o rozgraniczenie bliżej określonych nieruchomości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna to nadzwyczajny środek zaskarżenia o celu przede wszystkim publicznoprawnym. Celem tym jest zapewnienie jednolitości orzecznictwa oraz spójności i prawidłowości wykładni prawa. Realizacji powyższej funkcji służy uregulowana w art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. instytucja przedsądu. Stosownie do ww. przepisów Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
2 skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Podejmowanie odrębnej decyzji w przedmiocie przyjęcia skargi do rozpoznania ma również na celu realizację zasady szybkości postępowania oraz pozwala zaakcentować wysoce sformalizowany charakter postępowania przed Sądem Najwyższym, o czym świadczą określone wymagania konstrukcyjne skargi kasacyjnej. Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała na jej oczywistą zasadność. Oparcie wniosku na tej przesłance wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd II instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się oczywista zasadność skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (post. Sądu Najwyższego z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd II instancji. W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2019 r., I CSK 768/18). Skarżąca upatrywała oczywistej zasadności skargi w trafności jej jedynej podstawy, to jest w zarzucie naruszenia art. 278 § 1 k.p.c. w zw. z art. 244 § 1 k.p.c. w zw. z art. 252 k.p.c. przez przyjęcie, że powołani w sprawie biegli uprawnieni byli do oceny wiarygodności dokumentów urzędowych (map i szkiców) znajdujących się w aktach sprawy. Zdaniem skarżącej, domniemanie prawdziwości wiążące się ze statusem dokumentu urzędowego może zostać wzruszone, jednak „muszą istnieć dowody przemawiające za nieprawdziwością takiego dokumentu urzędowego”, a „[w] w sprawie takie dowody nie istniały. Za dowód taki, co oczywiste nie można uznać samego przekonania biegłego o większej wiarygodności jednego dokumentu nad drugim”. Skarżąca zakwestionowała zatem możliwość oceny przez Sąd wiarygodności dokumentów na podstawie wyników dowodu z opinii biegłych.
3 Należy przypomnieć, że Sąd Okręgowy, za Sądem I instancji, przyjął, że w sprawie możliwe jest stwierdzenie stanu prawnego nieruchomości, przy czym stan ten ustalono z uwzględnieniem treści wywiedzionych z opinii biegłych, z których wynikało, że bliżej określone dokumenty urzędowe oddają rzeczywiste granice działek - w przeciwieństwie do danych katastralnych opartych na niemieckim podkładzie mapowym, na które to powoływała się skarżąca. Wyżej wskazano już, że oczywista zasadność skargi zawsze musi wynikać z trafności podstawy kasacyjnej. Przywołana przez skarżącą przyczyna kasacyjna nie może więc wystąpić w odniesieniu do zarzutu niedopuszczalnego z mocy prawa. Tymczasem z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżąca dąży w istocie do zakwestionowania oceny dowodów dokonanej przez Sąd II instancji, co na etapie postępowania kasacyjnego nie jest dopuszczalne (art. 3983 § 3 k.p.c.). Z tak ukształtowanego i uzasadnionego zarzutu nie może zatem wynikać wniosek o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej J. S. Jedynie uzupełniająco wypada zatem przypomnieć, że zasada swobodnej oceny dowodów wyklucza przyjęcie, iż a limine niedopuszczalne jest danie wiary jednemu dokumentowi urzędowemu kosztem drugiego takiego dokumentu, w tym także na podstawie oceny Sądu dokonanej z uwzględnieniem rozważonych przez ten Sąd i zaaprobowanych wyników przeprowadzonego w sprawie dowodu z opinii biegłego (a nie „samego przekonania biegłego”, jak nietrafnie stwierdzono w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania). Badanie, czy w niniejszej sprawie Sąd ocenił omawiane dowody w sposób trafny, nie mieści się jednak w ramach postępowania kasacyjnego. Ustalenia faktyczne i ocena dowodów Sądu II instancji są bowiem dla Sądu Najwyższego wiążące (art. 3983 § 3 k.p.c.). Niezależnie od powyższego należy zaznaczyć, że Sąd Okręgowy, jako sąd II instancji, w zakresie badania naruszeń prawa procesowego innych niż powodujące nieważność postępowania był związany podstawami apelacyjnymi wskazanymi przez skarżącą (uchwała Sądu Najwyższego - zasada prawna - z 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07). Tymczasem na etapie apelacji nie
4 zakwestionowano dopuszczalności tego, że Sąd I instancji oceniał wiarygodność dokumentów urzędowych, wspierając się m.in. wynikami dowodu z opinii biegłych. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. orzeczono, jak w sentencji postanowienia. jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2301/22 2022-05-31Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy jej podstawą jest zarzut oczywistej zasadności, oparty na wadliwej ocenie dowodów i błędnej wykładni przepisów prawa, które nie budzą poważnych wątpliwości inter…
- I CSK 820/15 2016-08-17Czy skarga kasacyjna może być uznana za oczywiście uzasadnioną, gdy jej podstawą jest kwestionowanie ustaleń faktycznych i oceny dowodów przez sąd drugiej instancji, pomimo wyłączenia takich zarzutów z podstaw kasacyjnyc…
- II CSK 177/14 2014-06-18Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy zachodzi oczywista zasadność jej wniesienia?
- IV CSK 587/14 2015-03-26Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistej zasadności, wynikającej z rzekomo wadliwej opinii biegłego, powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 3535/23 2023-10-05Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy jej oczywista zasadność nie została wykazana poprzez wskazanie konkretnych przepisów prawa, które miałyby zostać naruszone, oraz argumentów potwierdzających o…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 278 § 1 KPCart. 244 § 1 KPCart. 252 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy