II CZ 179/12
PostanowienieIzba Cywilna2013-01-31
Skład orzekający: Katarzyna Tyczka-Rote, Mirosław Bączyk, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd powinien przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej, jeśli opłata od niej została uiszczona w niepełnej wysokości z powodu potrącenia przez bank prowizji za przelew zagraniczny, a uczestnik postępowania działał przez profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że nie wyjaśniono dostatecznie kwestii winy uczestnika postępowania w uchybieniu terminu. Wskazano, że ocena winy wymaga uwzględnienia sposobu zlecenia przelewu zagranicznego i jego klauzuli kosztowej, a także faktu działania przez profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną, ale nie uiścił w terminie pełnej opłaty od niej. Zlecił zagraniczny przelew, jednak z powodu potrącenia prowizji przez bank, na konto sądu wpłynęła kwota niższa niż wymagana. Sąd Okręgowy oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i odrzucił ją jako spóźnioną, uznając uchybienie za zawinione. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę dalszego wyjaśnienia kwestii winy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 179/12 POSTANOWIENIE Dnia 31 stycznia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Ł. przy uczestnictwie M. G. oraz Gminy Miejskiej Ł. - Urząd Miasta Ł. o zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 stycznia 2013 r., zażalenia uczestnika postępowania M. G. na rozstrzygnięcie zawarte w pkt. 2 postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 17 września 2012 r., uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 17 września 2012 r. Sąd Okręgowy oddalił wniosek uczestnika postępowania o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i odrzucił skargę jako spóźnią. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjne złożony w dniu 15 grudnia 2011 r. – po odrzuceniu skargi postanowieniem wymienionego Sądu Okręgowego z dnia 28 listopada 2011 r. i oddaleniu przez Sąd Najwyższy zażalenia uczestnika postępowania postanowieniem z dnia 20 lipca 2012 r., II CZ 55/12 – jest nieuzasadniony z powodu niewykazania, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło z powodów niezawinionych przez uczestnika postępowania (art. 168 § 1 w związku z art. z art. 391 § 1 i art. 13 § 2 k.p.c.). W konsekwencji, skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu jako wniesiona po upływie ustawowego terminu (art. 3986 § 2 w związku art. 13 § 2 k.p.c.). W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, pełnomocnik uczestnika postępowania złożył wniosek o rozpoznanie na podstawie art. 380 k.p.c. w związku z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem skarżącego Sąd bezpodstawnie uznał, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło z powodów zawinionych przez uczestnika postępowania. W konkluzji zażalenia wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Nie można odmówić racji skarżącemu, że Sąd oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej bez dostatecznego wyjaśnienia kwestii, czy uczestnikowi postępowania można przypisać winę za niedokonanie czynności procesowej w terminie. W sprawie jest bezsporne, że uczestnik postępowania nie uiścił w terminie należnej opłaty od skargi kasacyjnej w wysokości 2000 zł. Wprawdzie zlecił on
3 w zagranicznym banku przelanie opłaty w żądanej kwocie, jednakże na skutek potrącenia przez bank należności za przelew przekazana Sądowi opłata wynosiła 1901,73 zł. Dla oceny, czy zlecający zagranicznemu bankowi uiszczenie opłaty skarżący powinien był liczyć się z pobraniem należności za przelew przez banki pośredniczące lub bank beneficjenta może mieć znaczenie wyjaśnienie kwestii, jaką wybrał on formę zapłaty należności za przelew. Z praktyki bankowej wynika, że w wypadku zlecenia przelewu zagranicznego możliwe jest zastosowanie jednej z trzech klauzul kosztowych: OUR – pełne koszty ponosi zleceniodawca, a odbiorca otrzymuje kwotę wskazaną w zleceniu, SHA – opłaty i prowizje należne bankowi wysyłającemu opłaca zleceniodawca; koszty banku beneficjenta i banków trzecich ponosi odbiorca, koszty te pomniejszają kwotę zleconego przelewu, BEN – całość kosztów ponosi odbiorca, a kwota przelewu, którą on otrzyma ulega pomniejszeniu o koszty banków biorących udział w realizacji przelewu (por. regulamin realizacji przelewów zagranicznych oraz przelewów wewnętrznych z przewalutowaniem w Kredyt Banku SA z września 2012 i postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 października 2010 r., II SA/Rz 498/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl./doc/0408BD2CEE). Obcojęzyczne dokumenty znajdujące się w aktach sprawy na kartach 305 i 306, bez ich tłumaczenia na język polski, nie pozwalają ocenić, jaką z możliwych klauzul kosztowych wybrał skarżący. Wprawdzie w dokumencie znajdującym się na karcie 305 jest oznaczenie „SHA”, a na karcie 306 są oznaczenia „OUR” i „SHA”, jednakże trudno miarodajnie ocenić ich znaczenie bez zapoznania się z treścią dokumentu. Podstawą wyjaśnienia tej kwestii powinny być oryginały dokumentów albo kopie poświadczone w sposób przewidziany w obowiązujących przepisach przez notariusza lub będącego adwokatem pełnomocnika skarżącego (art. 4 ust. 1b ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze; tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188, ze zm.) wraz z tłumaczeniem przez tłumacza przysięgłego tych dokumentów na język polski. Ocena kwestii winy uczestnika postępowania w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej wymaga uwzględnienia także okoliczności, że uczestnik postępowania działał w sprawie z profesjonalnym pełnomocnikiem
4 procesowym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2007 r., I CZ 48/07, niepubl.). Reasumując, zażalenie należało uwzględnić, albowiem nie zachodziła, ze względu na wadliwe rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, podstawa do odrzucenia skargi jako spóźnionej. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- V CZ 79/15 2015-12-17Czy brak porozumienia między stroną a jej pełnomocnikiem procesowym w kwestii uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do jej złożenia, jeśli wezwanie do uiszczenia opłaty zos…
- III CZ 364/22 2023-01-26Czy niedochowanie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika strony, bez wykazania braku winy, uzasadnia przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej?
- III CZ 177/24 2025-03-18Czy możliwe jest przywrócenie terminu do opłacenia skargi kasacyjnej, gdy brak opłaty wynika z trudnych okoliczności życiowych strony, a skargę sporządził profesjonalny pełnomocnik?
- I CZ 75/15 2015-10-16Czy brak staranności w skontaktowaniu się z pełnomocnikiem procesowym ustanowionym z urzędu, a także trudności w skontaktowaniu się pełnomocnika z powódką, mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia opł…
- I CZ 56/14 2014-08-06Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli opłata została uiszczona po terminie z powodu zawinionych przez stronę przyczyn?
Powołane przepisy
art. 168 § 1art. 391 § 1art. 13 § 2 KPCart. 3986 § 2art. 380 KPCart. 39821art. 3941 § 3 KPCart. 4 ust. 1art. 39815 § 1§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy