II CZ 27/20
PostanowienieIzba Cywilna2020-06-17
Skład orzekający: Beata Janiszewska, Marcin Krajewski, Joanna Misztal-Konecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił apelację z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, gdy powódka mimo wezwania nie sprecyzowała zarzutów i wniosków apelacyjnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji, uznając, że powódka ostatecznie spełniła wymóg sformułowania wniosku o uchylenie wyroku. Ponadto, SN podkreślił, że ustawa nie wymaga, aby zarzuty apelacyjne były przedstawione w języku prawniczym lub w sposób sformalizowany, a wystarczy, gdy wynikają one pośrednio z treści apelacji.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego, uznając, że powódka nie uzupełniła braków formalnych apelacji, w szczególności nie sprecyzowała zarzutów i wniosków apelacyjnych. Powódka w zażaleniu zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących wymogów apelacji. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, uznając je za uzasadnione.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji powódki.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 27/20 POSTANOWIENIE Dnia 17 czerwca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska (przewodniczący) SSN Marcin Krajewski (sprawozdawca) SSN Joanna Misztal-Konecka w sprawie z powództwa M. T. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Sprawiedliwości oraz Sądowi Apelacyjnemu w […] o ustalenie dyskryminacji, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 czerwca 2020 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 7 stycznia 2019 r., sygn. akt […], uchyla zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 7 stycznia 2019 r. Sąd Apelacyjny w […] odrzucił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego w S. z 29 marca 2018 r. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny wskazał, że powódka wezwana do uzupełnienia braków formalnych apelacji przez wskazanie zarzutów, jakie stawia zaskarżonemu orzeczeniu, wraz z uzasadnieniem oraz przedstawienia wniosków apelacyjnych, wniosła pismo, które nie uzupełniało tych braków, a w szczególności powódka nie sprecyzowała zarzutów odnoszących się do zaskarżonego orzeczenia, poprzestając na powołaniu się na treść apelacji.
2 Powódka zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. w zw. z art. 368 § 1 pkt 2, 3 i 5 k.p.c. Zdaniem skarżącej, już w pierwotnej apelacji sformułowany został zarzut uchybienia przepisom postępowania, które powodują, że postępowanie przed Sądem I instancji było dotknięte nieważnością. Ponadto w piśmie stanowiącym wykonanie zobowiązania do uzupełnienia braków formalnych apelacji powódka zażądała przeprowadzenia postępowania dowodowego, które jej zdaniem nie zostało przeprowadzone w postępowaniu przed Sądem I instancji. Powódka również jednoznacznie zażądała uchylenia w całości zaskarżonego orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie należało uznać za uzasadnione. W piśmie powódki z 5 grudnia 2018 r. znalazło się wyraźne sformułowanie, zgodnie z którym powódka żąda „uchylenia w całości skarżonego wyroku” (k. 233 v), w związku z czym nie może ulegać wątpliwości, że ostatecznie spełnione zostało wynikające z art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. wymaganie w postaci sformułowania wniosku o zmianę lub uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia. Odnosząc się do wynikającego z art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. wymagania, by apelacja zawierała zwięzłe przedstawienie zarzutów oraz ich uzasadnienie, należy zaznaczyć, że ustawa nie wymaga, by zarzuty zostały przedstawione w języku prawniczym, w sposób sformalizowany, w szczególności przez odwołanie się do przepisu, który został naruszony (por. post. SN z 30 czerwca 2006 r., V CZ 48/06; post. SN z 21 marca 2007 r., I CZ 8/07; wyr. SN z 18 czerwca 2010 r., V CSK 448/09). Nie jest również konieczne określenie, czy doszło do naruszenia prawa materialnego, czy procesowego, ani przedstawienie zarzutów w określonej części apelacji (post. SN z 30 maja 2007 r., I CZ 50/07). Wystarcza nawet, gdy zarzut skarżącego wynika pośrednio z treści apelacji (post. SN z 21 marca 2007 r., I CZ 8/07). Odnosząc powyższe stwierdzenia do okoliczności niniejszej sprawy, należy zauważyć, że powódka już w piśmie z 21 maja 2018 r., które uznano za apelację, żądała stwierdzenia nieważności postępowania i podnosiła, że nie rozpatrzono jej wniosku o wyłączenie sędziego referenta oraz innych sędziów przed wydaniem
3 orzeczenia, a zamiast tego „wykonano sprawę bez procesu”. W piśmie z 5 grudnia 2018 r. powódka kwestionuje reprezentowanie w sprawie pozwanego Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, zarzuca brak obiektywizmu sędziemu referentowi oraz zaniechanie rozpatrzenia składanych „wniosków i zażaleń”. Ponadto powódka zażądała przeprowadzenia postępowania dowodowego, które jej zdaniem nie zostało przeprowadzone („żądam wykonania postępowania dowodowego, którego nie było” - k. 233 v). Przyznać należy, że znaczna część z przedstawionych przez powódkę zarzutów wydaje się dotyczyć okoliczności pozostających poza aktualnym postępowaniem, niewiążących się z zaskarżonym orzeczeniem. Pozostałe zarzuty sformułowane zostały w sposób niefachowy, utrudniający zrozumienie ich rzeczywistej treści. Zbyt daleko idące jest jednak stwierdzenie Sądu Apelacyjnego, że zarzuty nie zostały w ogóle sformułowane („sprecyzowane”). Wskazać należy przy tym, że samo zakwestionowanie udziału w sprawie Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, co dostrzegł Sąd II instancji, może być uznane za zarzut dotyczący wadliwości postępowania przed Sądem Okręgowym, a tym samym odnoszący się do zaskarżonego orzeczenia. Z tych względów, na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- V CZ 63/08 2008-10-08Czy sąd drugiej instancji zasadnie odrzucił apelację pozwanego z powodu nieusunięcia w wyznaczonym terminie braków formalnych, takich jak nieoznaczenie stron postępowania i wartości przedmiotu zaskarżenia?
- I CZ 51/07 2007-05-11Czy apelacja spełnia wymogi formalne, jeśli zawiera żądanie ewentualne uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, mimo że pierwotne żądanie zmiany wyroku zostało sformułowane nieprawidłowo?
- II CZ 100/07 2008-01-09Czy apelacja zawierająca zarzut sprzeczności ustaleń sądu pierwszej instancji z materiałem dowodowym, który został rozwinięty w uzasadnieniu, spełnia wymogi formalne przewidziane w art. 368 § 1 pkt 2 k.p.c. w kontekście…
- II CZ 105/15 2016-01-13Czy odrzucenie apelacji z powodu niewskazania wniosku apelacyjnego, mimo że sąd pierwszej instancji wezwał do uzupełnienia braku formalnego, jest prawidłowe, jeśli apelacja dotknięta była również brakiem w postaci nieokr…
- III CZ 15/13 2013-03-21Czy sąd drugiej instancji może odrzucić apelację z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, jeśli strona już wcześniej te braki uzupełniła lub jeśli wezwanie do uzupełnienia dotyczyło kwestii, które nie stanowią braków…
Powołane przepisy
art. 373 KPCart. 370 KPCart. 368 § 1 pkt 2art. 368 § 1 pkt 5 KPCart. 39815 § 1art. 3941 § 3 KPC§ 1 pkt 2§ 1 pkt 5§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy