II PR 237/63

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Jana B. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w W. o wydanie opinii, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 12 listopada 1962 r., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePowód domagał się zobowiązania pozwanego do wydania mu opinii i charakterystyki służbowej zgodnej z prawdą i twierdził, że wydana mu opinia (bez daty), stwierdzająca jego niemożność panowania nad całością zagadnień zgrupowanych w oddziale, jest tendencyjna. Twierdził również, że krzywdzi go w tej opinii wypowiedź, iż w kilku wypadkach strony zgłaszały o niewłaściwym zachowaniu się powoda w czasie załatwiania interesantów.Pozwane Prezydium MRN we Wrocławiu wnosiło o oddalenie powództwa. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo i ustalił, że wydana powodowi opinia jest zgodna z prawdą, a nadto, że w niczym go nie dyskwalifikuje.Powód, wskazując na podstawy rewizyjne wymienione w art. 371 § 1 pkt 1, 3 i 4 k.p.c., wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku i zobowiązanie strony pozwanej do wydania powodowi opinii i charakterystyki służbowej zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa pracy bądź o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W aktach sprawy znajdują się dwie opinie o powodzie: jedna bez numeru i bez daty podpisana przez kierownika wydziału komunikacji Prezydium Rady Narodowej m. Wrocławia inż. Stanisława K. i druga datowana dniem 16 listopada 1960 r. i oznaczona nr Or. IV. 45/55/60, skierowana do powoda i podpisana przez przewodniczącego Prezydium Rady Narodowej m. Wrocławia - Bolesława I. Obydwie opinie mają podobną treść.Żadna z tych opinii nie jest poświadczona, nie ma więc charakteru dokumentu; skoro jednak ich treść nie jest kwestionowana, należy uznać, że są zgodne z oryginałami.Sąd Wojewódzki przeprowadził postępowanie dowodowe mające wykazać, czy treść opinii jest zgodna z prawdą, co mogłoby wskazywać na dążenie do zmiany lub wycofania wydanych opinii o powodzie, chociaż droga sądowa dla tak zrozumianego roszczenia byłaby niedopuszczalna.Do wydania czy zmiany opinii o pracowniku uprawniony jest jedynie podmiot zatrudniający nazywany zakładem pracy w zarządzeniu Nr 284 Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 października 1956 r. w sprawie likwidacji praktyki poufnego opiniowania pracowników (M. P. 1956 r. Nr 86 poz. 998).Skoro więc powód uzyskał opinię z zakładu pracy, a mimo to nadal domaga się jej wydania, to jego roszczenie należało rozumieć tylko jako żądanie wydania opinii w taki sposób, który pod względem formalnym odpowiadał wymogom powołanego wyżej zarządzenia nr 284 Prezesa Rady Ministrów, innymi słowy opinii sporządzonej przy udziale przedstawiciela rady zakładowej (miejscowej) lub po uzgodnieniu jej treści z radą zakładową (miejscową).Sąd Wojewódzki pod tym względem sprawy nie wyjaśnił, przez co uchybił art. 326 k.p.c., co prowadzi do uchylenia zaskarżonego wyroku z mocy art. 384 k.p.c.W świetle twierdzeń strony pozwanej ujętych w piśmie procesowym z dnia 26 listopada 1963 r. wymagane uzgodnienie treści opinii z czynnikiem związkowym nastąpiło.Powód natomiast w piśmie procesowym z dnia 20 grudnia 1963 r. z powołaniem się na podanie z dnia 22 listopada 1960 r. adresowane do Rady Miejscowej Związków Zawodowych przy Prezydium R.N. m. Wrocławia zdaje się twierdzić, że takiego uzgodnienia nie było. Będzie to wymagało sprawdzenia tych twierdzeń przy powtórnym rozpoznawaniu sprawy.Gdyby okazało się, że powód zwrócił się w terminie 4-dniowym od otrzymania opinii o jej sprostowanie do kierownika jednostki nadrzędnej nad zakładem pracy albo gdyby nie został pouczony o sposobie i trybie odwołania się (art. 99 § 1 k.p.a.), wówczas Sąd Wojewódzki będzie mógł zawiesić postępowanie w sprawie (art. 191p. 3 k.p.c.) do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie wydania opinii. Gdyby natomiast okazało się, że powodowi została wydana opinia prawidłowo uzgodniona z czynnikiem związkowym, prowadziłoby to do oddalenia powództwa.W przypadku przeciwnym, tj. wydania opinii bez uzgodnienia z radą zakładową, roszczenie powoda należałoby uznać za uzasadnione w wyżej podanym rozumieniu. Powołane zarządzenie nr 284 Prezesa Rady Ministrów stwarza dla pracowników prawo podmiotowe sprowadzające się do obowiązku podmiotu zatrudniającego wydania opinii na żądanie pracownika na piśmie i do jego rąk. Oczywiście opinii, która dochodzi do skutku w sposób przewidziany w cytowanym zarządzeniu.Wydanie o pracowniku w sposób tendencyjny fałszywej opinii wyrządzającej mu szkodę, stanowi czyn niedozwolony (art. 134 k.z.), o czym Sąd Najwyższy wspomina jedynie marginesowo, celem uwypuklenia i tej strony opinii. Powód nie dochodzi bowiem odszkodowania z powodu niezgodnej z prawdą opinii, lecz domaga się wydania mu opinii jako takiej.Z tych więc przyczyn Sąd Najwyższy zaskarżony wyrok uchylił.