II PR 252/63
WyrokIzba Cywilna1963-10-02
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłki chorobowe wypłacane pracownikowi z tytułu ubezpieczenia społecznego powinny być uwzględniane przy ustalaniu wysokości renty uzupełniającej w sprawie o odszkodowanie za szkodę wyrządzoną zatruciem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zasiłki chorobowe, mimo że wypłacane z funduszy ubezpieczenia społecznego, stanowią dochód pracownika związany z pracą zarobkową i powinny być uwzględniane przy ustalaniu wysokości renty uzupełniającej w sprawie o odszkodowanie cywilnoprawne. Niewzięcie pod uwagę tych zasiłków przez Sąd Wojewódzki stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku w części dotyczącej renty.Stan faktyczny
Powód doznał zatrucia pyłem i parą ołowiu w miejscu pracy, co spowodowało chorobę uniemożliwiającą mu dalszą pracę. Sąd Wojewódzki zasądził na jego rzecz odszkodowanie i rentę. Strona pozwana zaskarżyła wyrok w części dotyczącej renty, zarzucając Sądowi nieuwzględnienie zasiłków chorobowych wypłacanych powodowi w okresach zwolnienia z pracy. Sąd Najwyższy uchylił wyrok w tej części, wskazując na konieczność uwzględnienia zasiłków chorobowych przy ustalaniu wysokości renty.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części zasądzającej rentę i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania w tym zakresie. W pozostałej części rewizję oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Białek (sprawozdawca). Sędziowie: W. Formański, S. Graban.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Edwarda S. przeciwko Zakładom Przemysłu Barwników "B" w Z. o odszkodowanie, na skutek rewizji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 23 listopada 1962 r.,uchylił zaskarżony wyrok w części zasądzającej na rzecz powoda rentę: 1) za czas od 1.I. do 31.XII. 1960 r. w kwocie wyższej aniżeli 121 zł miesięcznie, 2) za czas od 1.I. do 31.XII.1961 r. w kwocie wyższej od 344 zł miesięcznie i 3) za czas od 1.I.1962 r. na przyszłość ponad 551 zł miesięcznie oraz w części orzekającej o kosztach i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Wojewódzkiemu w Łodzi do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania rewizyjnego; poza tym rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePowód doznał w czasie pracy w pozwanych Zakładach zatrucia pyłem i parą ołowiu i popadł w związku z tym w chorobę zwaną oncephalopolineuropatia toksyczna, która uczyniła go w znacznej mierze niezdolnym do pracy.Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego z 30.V.1961 r. stwierdzono prawomocnie odpowiedzialność pozwanych Zakładów za szkodę wyrządzoną powodowi zatruciem i zasądzono na jego rzecz zadośćuczynienie w kwocie 15.000 zł i kwotę 3.078 zł 25 gr jako wyrównanie straty w zarobkach w okresie od 18.IX.1957 r. do 25.V.1959 r.Po uchyleniu przez Sąd Najwyższy części tego wyroku, tj. oddalającej powództwo, Sąd Wojewódzki wyrokiem z 23.XI.1962 r. zasądził na rzecz powoda tytułem zadośćuczynienia dalszą kwotę 10.000 zł, a nadto rentę miesięczną: za czas od 25.IX. do 31.XII.1959 r. po 877 zł, za rok 1960 po 321 zł, za rok 1961 po 723 zł i od dnia 1.I.1962 r. po 783 zł.Sąd ustalił, że skutki zatrucia ołowiem, objawiające się u powoda utratą sprawności i regresją umysłową do poziomu debila, a zatem bardzo ciężkie, uzasadniają wyższe od pierwotnie zasądzonego zadośćuczynienia, a utrata możliwości uzyskiwania lepszych zarobków - rentę bieżącą. Co do wysokości tej renty, Sąd nie ustalił decydujących w tym względzie szczegółów, lecz powołał się na zgodne w tej kwestii oświadczenia stron złożone do protokołu rozprawy z 23.XI.1962 r.Strona pozwana zaskarża ten wyrok w części zasądzającej rentę od 1.I.1960 r. na przyszłość zarzucając, że Sąd Wojewódzki nie uwzględnił w dochodach uzyskiwanych przez powoda (który nadal pracuje u strony pozwanej) po zachorowaniu zasiłków, jakie mu wypłacano w okresach zwolnienia z pracy z powodu chorób.Rewizji nie można odmówić słuszności.Do protokołu rozprawy z 23.XI.1962 r. podały strony "zgodnie", że żądana przez powoda renta po 877 zł miesięcznie od 25.IX. do 31.XII.1959 r., po 321 zł miesięcznie za rok 1960, po 723 zł miesięcznie za rok 1961 i po 783 zł miesięcznie od 1.I.1962 r. została prawidłowo obliczona. Nie była to ugoda, ale przyznanie przez stronę pozwaną pewnych faktów, które stosownie do przepisów art. 238 k.p.c. podlegało kontroli co do zgodności z dowodami znajdującymi się w aktach sprawy.W świetle danych ujawnionych w zestawieniu obecnych zarobków powoda, powinien był Sąd nabrać poważnych wątpliwości co do prawidłowości przedstawionego mu wyliczenia renty uzupełniającej. Wyliczenie to uwzględniało jedynie zarobki powoda za dni rzeczywiście przepracowane, natomiast pomijało zasiłki chorobowe, mimo że wykazane przerwy w pracy powoda były częste i długie, w związku z czym przysługujące z tytułu ubezpieczenia społecznego zasiłki chorobowe musiały być w sumie poważne. Zasiłki te pozostają oczywiście w związku z pracą zarobkową i stanowią także związany z tą pracą dochód pracownika, okoliczność zaś, że wypłaca się je z funduszów ubezpieczenia społecznego, nie tylko nie wyłącza, lecz przeciwnie, uzasadnia odpowiednie ich uwzględnienie w sprawie o odszkodowanie cywilnoprawne (art. 24 dekretu o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym).Ponieważ Sąd Wojewódzki nie poczynił ustaleń umożliwiających Sądowi Najwyższemu orzeczenie co do istoty, wyrok podlega w części zaskarżonej oraz w granicach, w jakich kwestionuje go wyliczenie przedstawione w rewizji, uchyleniu z mocy art. 384 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- II UKN 507/99 2000-04-14Czy odwołanie do sądu w sprawie o zasiłek chorobowy jest dopuszczalne, jeśli organ rentowy w swojej decyzji orzekł jedynie o objęciu pracowniczym ubezpieczeniem społecznym, a nie o przyznaniu świadczeń z tego ubezpieczen…
- II UKN 114/00 2000-12-06Czy prawo do zasiłku chorobowego w określonej wysokości może być rozpatrywane z pominięciem uprzedniego, prawomocnego ustalenia nieważności umowy o pracę, która wyznaczała wysokość wynagrodzenia stanowiącego podstawę jeg…
- II PR 251/70 1970-12-02Czy roszczenie o wyrównanie straty w zarobkach poniesionej w okresie pobierania zasiłku chorobowego, wypłacane jednorazowo jako suma rat rentowych, podlega przedawnieniu jako świadczenie okresowe?
- II URN 79/88 1988-05-18Czy zakład pracy, który wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ustalenie uprawnień pracownika do zasiłku chorobowego w czasie trwania zatrudnienia, jest stroną w rozumieniu art. 477¹¹ § 1 k.p.c. i może…
- II USKP 70/21 2021-10-26Czy nienależnie pobrany zasiłek chorobowy podlega zwrotowi, jeśli umowa o pracę została uznana za pozorną lub nieważną, a ubezpieczony nie wprowadził świadomie w błąd organu rentowego?
Powołane przepisy
art. 238 KPCart. 24art. 384 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.