II PR 561/62

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Piekarski. Sędziowie: K. Marowski, A. Filcek (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Zdzisława M. przeciwko Przedsiębiorstwu Robót Wodno-Melioracyjnych w R. i Stanisławowi W. o odszkodowanie, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie - Ośrodek Zamiejscowy w Przemyślu z dnia 24 września 1962 r.,zaskarżony wyrok zmienił i zasądził na rzecz powoda od Przedsiębiorstwa Robót Wodno-Melioracyjnych w R. oraz Stanisława W. solidarnie 14.544,42 zł (czternaście tysięcy pięćset czterdzieści cztery złote 42 gr) z 8% od dnia 5.X.1961 r.; w pozostałej części powództwo oddalił. Przyznał powodowi od pozwanych solidarnie 300 zł jako zwrot kosztów procesu za obie instancje. Nakazał ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa (Kasa Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie - Ośrodek Zamiejscowy w Przemyślu) tytułem wpisu od pozwu i rewizji od pozwanych solidarnie 1.860 zł, a od powoda z zasądzonego mu roszczenia 1.632 zł.Uzasadnienie faktycznePowód domagał się solidarnego zasądzenia od pozwanych 60.150 zł odszkodowania w związku z nieszczęśliwym wypadkiem, jakiemu uległ podczas pracy w pozwanym Przedsiębiorstwie. Na dochodzoną sumę składały się roszczenia o odszkodowanie za utracone zarobki w wysokości 50.150 zł oraz 10.000 zł zadośćuczynienia za doznane cierpienia fizyczne.Sąd Wojewódzki zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz powoda 5.000 zł zadośćuczynienia za ból fizyczny oraz 4.544,42 zł jako wyrównanie zarobków ustaliwszy, że powód w dniu 31 lipca 1957 r. podczas pracy w pozwanym Przedsiębiorstwie - siedząc na przyczepie traktoru - na skutek niespodziewanego uruchomienia ciągnika przez pozwanego Stanisława W. doznał złamania kości goleniowej. W wyniku tego powód był przez 6 miesięcy niezdolny do pracy, cztery razy w tym czasie przebywał w szpitalu oraz doznał znacznych cierpień fizycznych. Ponieważ traktor został uruchomiony nagle przez pracownika pozwanego Przedsiębiorstwa, nie znającego się na obsłudze ciągnika, Sąd przypisał winę temu pracownikowi za wypadek oraz przypisał również odpowiedzialność pozwanemu zakładowi pracy z tytułu naruszenia przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy przez podwładnego pracownika.W rewizji powód domaga się zmiany powyższego wyroku przez podwyższenie zadośćuczynienia o 5.000 zł i przyznanie zwrotu kosztów procesu. Zasądzone zadośćuczynienie - zdaniem powoda - jest niewspółmierne do poniesionych przez niego cierpień, gdyż doznał on skomplikowanego złamania nogi i przechodził trzykrotną operację nogi połączoną z dużym bólem (przez sześć miesięcy miał nogę w gipsie).Pozwane Przedsiębiorstwo oponuje przeciwko podwyższeniu zasądzonego zadośćuczynienia, uważając je za stosowne m. in. z tej przyczyny, że "nawiązka" należna w razie utraty życia członka rodziny wynosi - zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1961 r. (Dz. U. Nr 53, poz. 311) - od 10.000 do 15.000 zł.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy uznał, że zasądzona z tytułu zadośćuczynienia kwota 5.000 zł jest w świetle ustaleń poczynionych przez Sąd Wojewódzki niewspółmierna do doznanych przez powoda cierpień wynikłych ze skomplikowanego złamania nogi, wymagającego zabiegów operacyjnych oraz noszenia opatrunku gipsowego przez okres 6 miesięcy. Tego rodzaju uszkodzenie ciała nawet po wyleczeniu pozostawia dolegliwości.Sąd Najwyższy uznał więc za słuszne podwyższyć zadośćuczynienie o dalsze 5.000 zł zgodnie z wnioskiem powoda. Przewidziane bowiem w powołanym w odpowiedzi na rewizję rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1961 r. (Dz. U. Nr 53, poz. 311) stawki, wypłacane poszkodowanym z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody wyrządzone ruchem tych pojazdów, nie wiążą sądu w ustaleniu wysokości odszkodowania i nie unicestwiają roszczenia o zadośćuczynienie za krzywdę moralną i cierpienia fizyczne.Uzasadniona jest również rewizja w części dotyczącej kosztów procesu. Obciążenie powoda całością kosztów procesu nie było słuszne, zwłaszcza że powództwo co do zasady zostało uwzględnione, a nie można przyjąć, żeby pozwani ulegli tylko w nieznacznej części sporu. Toteż Sąd Najwyższy obciążył strony po połowie kosztami poniesionymi w pierwszej instancji i w równych częściach rozdzielił między nie nieuiszczony wpis od pozwu. Koszty zastępstwa w pierwszej instancji obu stron są równe i znoszą się nawzajem. Natomiast pozwanych obciąża cały nie uiszczony wpis od rewizji oraz zwrot poniesionych przez powoda kosztów procesu w drugiej instancji, albowiem rewizja powoda została w całości uwzględniona.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy z mocy art. 165 § 1 k.z., 386, 101 i 119 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok w sposób podany w sentencji.