II UKN 146/97

Izba Cywilna1997-05-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji może być skutecznie uzasadniony brakiem wskazania w piśmie wyznaczającym pełnomocnika z urzędu celu jego ustanowienia, jeśli sąd drugiej instancji ustanowił pełnomocnika w terminie umożliwiającym wniesienie kasacji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że jeżeli sąd drugiej instancji ustanowił pełnomocnika z urzędu w terminie umożliwiającym wniesienie kasacji, pełnomocnik nie może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do jej wniesienia tylko na tej podstawie, że w piśmie wyznaczającym go nie wskazano celu ustanowienia. Wskazanie sygnatury akt i przedmiotu sprawy jest wystarczające do zorientowania się co do charakteru sprawy i celu ustanowienia pełnomocnika, zwłaszcza w kontekście przymusu adwokackiego przy wnoszeniu kasacji.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawczyni w sprawie o rentę inwalidzką. Wnioskodawczyni złożyła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem i ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia kasacji. Sąd ustanowił pełnomocnika, który wniósł kasację po terminie i wystąpił o przywrócenie terminu, argumentując brakiem wskazania celu ustanowienia. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek o przywrócenie terminu, a Sąd Najwyższy oddalił kasację od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację pełnomocnika wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Apelacyjnego o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 22 maja 1997 r. II UKN 146/97 Jeżeli sąd drugiej instancji uwzględnił wniosek strony o ustanowienie pełnomocnika z urzędu dla sporządzenia kasacji w terminie umożliwiającym jej wniesienie przed upływem jednego miesiąca od daty doręczenia stronie wyroku z uzasadnieniem, to pełnomocnik nie może skutecznie domagać się przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia kasacji tylko na tej podstawie, że w piśmie wyznaczającym go nie wskazano, iż ustanowienie nastąpiło w celu wniesienia kasacji. Przewodniczący SSN: Andrzej Kijowski, Sędziowie SN: Roman Kuczyński (sprawozdawca), Jadwiga Skibińska-Adamowicz. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 maja 1997 r. sprawy z wniosku Barbary S.-N. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w Ł. o rentę inwalidzką, na skutek kasacji wnioskodawczyni od postano-wienia Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi z dnia 14 lutego 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł : o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 6 września 1996 r. [...] Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubez-pieczeń Społecznych w Łodzi oddalił odwołanie Barbary S.-N. od decyzji Oddziału ZUS w Ł. w przedmiocie renty inwalidzkiej, stwierdzając w oparciu o opinię biegłego okulisty, iż inwalidztwo wnioskodawczyni (III grupy inwalidów), spowodowane krótko-wzrocznością istnieje od dzieciństwa i w okresie zatrudnienia nie uległo pogorszeniu. Sąd Apelacyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 13 grudnia 1996 r. [...] oddalił apelację wnioskodawczyni, podzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego. Tego samego dnia wnioskodawczyni złożyła wniosek o doręczenie jej wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem oraz o ustanowienie dla niej adwokata z urzędu celem wniesienia kasacji. Sąd II instancji ustanowił adwokata z urzędu. Dnia 16 grudnia 1996 r. wnioskodawczyni doręczono postanowienie, a w dniu 17 grudnia 1996 r. otrzy-mała ona wyrok z uzasadnieniem. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. otrzymała z dnia 24 grudnia 1996 r. postano-wienie Sądu w przedmiocie wyznaczenia pełnomocnika i wydelegowała do tej funkcji adwokata Andrzeja B. w dniu 6 stycznia 1997 r. Kasacja sporządzona przez tego adwokata wpłynęła do Sądu Apelacyjnego dnia 20 stycznia 1997 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia z uzasadnieniem, że adwokat został zawiadomiony o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu w dniu 8 stycznia 1997 r. bez wskazania, że chodzi o sporządzenie kasacji, o celu wyznaczenia dowiedział się przeglądając akta w sądzie w dniu 17 stycznia 1997 r. i tego samego dnia zgłosiła się do niego wnioskodawczyni doręczając pismo Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczeniu jej innego adwokata, przez co nie mógł wnieść kasacji w terminie. Postanowieniem z dnia 14 lutego 1997 r. [...] Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji uzasadniając, iż zgodnie z art. 387 § 3 KPC orzeczenie z uzasadnieniem sąd doręcza tylko stronie, która o to wnosiła w terminie tygodniowym od ogłoszenia sentencji, natomiast nie było obowiązku dorę-czenia uzasadnienia pełnomocnikowi. Od tego postanowienia pełnomocnik wnioskodawczyni wywiódł kasację zarzu-cając mu naruszenie art. 168 § 1 KPC w zw. z art. 133 § 3 KPC. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Kasacja nie zasługuje na uwzględnienie. Z postanowienia Sądu Apelacyjnego ustanawiającego dla wnioskodawczyni adwokata z urzędu wynika w sposób oczywisty, że adwokat ustanowiony został wyłącznie dla sporządzenia kasacji. Pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. adresowane do adw. Andrzeja B. zawiera wskazanie sygnatury akt sprawy, w której adwokat został wyznaczony: [...] oraz przedmiot sprawy: o rentę. Są to wystarczające informacje dla zorientowania się o charakterze sprawy, a w szczególności, że toczy się ona już w sądzie drugiej instancji, że do rzadkości należą przypadki ustanawiania pełnomocnika z urzędu do samego postępowania w tej instancji i że skoro do wniesienia kasacji wprowadzony jest tzw. przymus adwokacki - ustanowienie pełnomocnika może dotyczyć tej właśnie czynności. Pełnomocnik powziął wiadomość o wyznaczeniu go w dniu 8 stycznia 1997 r. Gdyby ze swej strony wykazał należytą staranność mógłby dowiedzieć się o przedmio-cie sprawy i terminie do wniesienia kasacji przed dniem 17 stycznia 1997 r., tj. ostatnim dniem tego terminu. Okoliczność, że wnioskodawczyni dowiedziała się o osobie wyzna-czonego jej adwokata 13 stycznia 1997 r. a zgłosiła się - jak to określa pełnomocnik "w najbliższym terminie, w jakim przyjmował interesantów" pozostaje bez znaczenia dla oceny przyczyn uchybienia terminu, przeciwnie - zdaje się wskazywać, że adwokat dowiedziawszy się 8 stycznia 1997 r. o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu w konkretnej sprawie i dla konkretnej osoby - nic nie uczynił do dnia 17 stycznia 1997 r. dla zapoznania się ze sprawą i oczekiwał na zgłoszenie się strony. Dlatego też w postępowaniu pełnomocnika nie można dopatrzyć się braku zawinienia, o którym mowa w art. 168 § 1 KPC. Nie jest też rzeczą Sądu wnikanie w wewnętrzne stosunki samo-rządu adwokackiego i ocena, czy Okręgowa Rada Adwokacka powinna zawiadamiać adwokata o rodzaju czynności procesowych, do których został ustanowiony, natomiast nie ulega kwestii, iż takie zawiadomienie zawierało postanowienie Sądu [...]. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uwzględnienia kasacji i na zasadzie art. 3938 § 2 KPC orzekł jak na wstępie. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 387 § 3 KPCart. 168 § 1 KPCart. 133 § 3 KPC.art. 168 § 1 KPC.art. 3938 § 2 KPC§ 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy