II UKN 702/99

Izba Cywilna2000-09-14

Skład orzekający: Teresa Romer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niepoinformowanie przełożonego o wypadku bezpośrednio po zdarzeniu pozbawia pracownika prawa do żądania ustalenia, że miało ono charakter wypadku przy pracy w rozumieniu ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że niepoinformowanie przełożonego o wypadku bezpośrednio po zdarzeniu nie pozbawia pracownika prawa do żądania ustalenia, że miało ono charakter wypadku przy pracy w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy. Pogląd ten jest utrwalony w doktrynie i orzecznictwie, a przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. mają charakter instrukcyjny dla pracodawcy i nie miały zastosowania w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
Powód Zygmunt K. dochodził sprostowania protokołu powypadkowego, twierdząc, że zdarzenie z dnia 16 lutego 1999 r. było wypadkiem przy pracy. Pracownik upadł podczas załadunku towarów na samochód, ale nie poinformował o tym przełożonego od razu i pracował jeszcze przez 4 godziny. Do lekarza zgłosił się następnego dnia. Spółdzielnia Mleczarska wniosła kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego nakazujący sprostowanie protokołu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację strony pozwanej, utrzymując w mocy zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wyrok z dnia 14 września 2000 r. II UKN 702/99 Niepoinformowanie przełożonego o wypadku bezpośrednio po zdarzeniu nie pozbawia pracownika prawa żądania ustalenia, że miało ono charakter wy-padku przy pracy w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.). Przewodniczący SSN Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Roman Kuczyński. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2000 r. sprawy z po-wództwa Zygmunta K. przeciwko Spółdzielni Mleczarskiej „M.” w G. o sprostowanie protokołu powypadkowego, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 24 wrze-śnia 1999 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Spółdzielnia Mleczarska „M.” wniosła kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 24 września 1999 r. w sprawie z powództwa Zygmunta K. prze-ciwko tej Spółdzielni o sprostowanie treści protokołu powypadkowego. Zdaniem wnoszącego kasację zaskarżony wyrok narusza przepis prawa mate-rialnego - § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. w sprawie usta-lania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz sposobu ich dokumentowa-nia a także zakresu informacji zamieszczonych w rejestrze wypadków przy pracy (Dz.U. Nr 115, poz. 744) poprzez przyjęcie, że zdarzenie z dnia 16 lutego 1999 r. jest wypadkiem przy pracy. W kasacji zażądano zmiany zaskarżonego wyroku i oddalenia powództwa w całości lub o uchylenia tego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego 2 rozpoznania. W uzasadnieniu kasacji podano, że nie kwestionuje ona, iż powód upadł podczas wchodzenia na samochód. Zdaniem wnoszącego kasację powód, który nie poinformował o tym zdarzeniu przełożonego i pracował jeszcze przez 4 godziny po upadku, dopuścił się tym samym uchybienia formalnego trybu zgłaszania wypadków przy pracy. Ponadto, według autora kasacji, ponieważ powód udał się do lekarza następnego dnia po urazie – nie można wykluczyć, że doznał urazu ciała „poza godzinami pracy”. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Zaskarżonym wyrokiem Sąd drugiej instancji oddalił apelację pozwanej Spół-dzielni od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 20 maja 1999 r. W wyroku tym Sąd Rejo-nowy, po przeprowadzeniu dowodu z zeznań 5 świadków sprostował protokół powy-padkowy nr 004/1999 sporządzony przez pozwaną Spółdzielnię w dniu 12 marca 1999 r. i ustalił, że zdarzenie z dnia 16 lutego 1999 r. jest wypadkiem przy pracy. W uzasadnieniu wyroku Sąd Rejonowy powołał art. 6 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.) i po przeprowadzeniu analizy materiału do-wodowego uznał, że powód uległ w dniu 16 lutego 1999 r. wypadkowi przy pracy w rozumieniu tego przepisu. Sąd pierwszej instancji przeanalizował także fakt, iż po-wód dopiero następnego dnia zgłosił się do lekarza. Sąd drugiej instancji podzielił w całości ustalenia Sądu pierwszej instancji. Sąd Okręgowy podkreślił, że wnoszący apelację nie kwestionuje ustaleń, iż powód pod-czas pracy (załadunku towarów na samochód) spadł z naczepy samochodu i zwrócił uwagę, że pozwana Spółdzielnia nie kwestionuje także, iż wypadek jakiemu uległ powód nosi cechy wypadku przy pracy w rozumieniu art. 6 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy. Kasacja jest środkiem ściśle prawnym, który musi od-powiadać warunkom przepisanym dla pisma procesowego. Kasacja, jak w niniejszej sprawie, oparta na pierwszej z przesłanek przewidzianych w art. 3931 KPC powinna wskazać na czym polegało naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wy-kładnię lub niewłaściwe zastosowanie. W rozpoznawanej sprawie Sąd drugiej instan-cji zastosował jedynie art. 6 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z ty-tułu wypadków przy pracy. Ten przepis prawa materialnego miał podstawowe zna-czenie dla rozstrzygnięcia roszczenia powoda. Kasacja nie zarzuca wyrokowi Sądu 3 Okręgowego ani niewłaściwego zastosowania art. 6 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r., ani też błędnej interpretacji tego przepisu. Oparcie kasacji na zarzucie naruszenia przez Sąd Okręgowy § 1 rozporzą-dzenia Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy.... (Dz.U. Nr 115, poz. 744) wydaje się wręcz niepo-rozumieniem. Przepisy tego rozporządzenia nie miały zastosowania w postępowaniu sądowym. Są to przepisy wydane z mocy delegacji zawartej w art. 237 § 1 pkt 1 KP o charakterze instrukcyjnym dla pracodawcy. Ubocznie Sąd Najwyższy zauważa, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że § 1 tego rozpo-rządzenia ma jedynie charakter instrukcyjny i brak poinformowania przełożonego bezpośrednio po wypadku nie pozbawia pracownika lub pozostałej po nim rodziny prawa dochodzenia ustalenia, że zdarzenie miało charakter wypadku przy pracy w rozumieniu art. 6 ustawy wypadkowej, nawet po upływie dłuższego czasu od zdarze-nia. Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 6 ust. 1art. 6art. 3931 KPCart. 237 § 1 pkt 1 KP§ 1§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy