III CB 40/25

PostanowienieIzba Cywilna2026-08-27

Skład orzekający: Ireneusz Kunicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, oparty wyłącznie na okolicznościach towarzyszących jego powołaniu, może stanowić podstawę do jego wyłączenia?
Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, oparty wyłącznie na okolicznościach towarzyszących jego powołaniu, nie może stanowić podstawy do jego wyłączenia, jeśli nie zawiera wskazania okoliczności uzasadniających żądanie ani dowodów na ich poparcie w zakresie dotyczącym sposobu postępowania sędziego po powołaniu, jak i charakteru sprawy oraz wpływu na jej wynik. Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z jego udziałem lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności.
Stan faktyczny
Pozwany wniósł o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, powołując się na okoliczności towarzyszące jego powołaniu, w tym przebieg konkursu awansowego i uchwałę Krajowej Rady Sądownictwa. Wniosek nie zawierał jednak wskazania okoliczności uzasadniających żądanie ani dowodów na ich poparcie w zakresie dotyczącym postępowania sędziego po powołaniu, charakteru sprawy i wpływu na jej wynik. Sąd Najwyższy odrzucił wniosek z powodu niespełnienia wymogów formalnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

III CB 40/25 POSTANOWIENIE 27 sierpnia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ireneusz Kunicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 27 sierpnia 2026 r. w Warszawie wniosku Towarzystwa Ubezpieczeń spółki akcyjna w W. o zbadanie spełnienia przez SSN M.T. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie I CSK 813/25 z powództwa R.K., M.K. i G.K. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń spółce akcyjnej w W. o zapłatę, 1. odrzuca wniosek; 2. zawiadamia o odrzuceniu wniosku Okręgową Radę Adwokacką w Krakowie. (M.M.) UZASADNIENIE Pozwany Towarzystwo Ubezpieczeń spółka akcyjna w W., zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności sędziowskiej przez SSN Marcina Trzebiatowskiego z uwagi na okoliczności towarzyszące jego powołaniu na sędziego. W uzasadnieniu pozwany podniósł, że powołana w sposób niezgodny z Konstytucją RP Krajowa Rada Sądownictwa, która jest podległa wpływowi politycznemu, na podstawie uchwały, której Sędzia Marcin Trzebiatowski został przedstawiony do pełnienia stanowiska Sędziego Sądu Najwyższego nie gwarantuje przedstawionych fundamentalnych wymogów dla demokratycznego państwa prawa, III CB 40/25 2 a co za tym idzie, istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania w niniejszej sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawą wniosku był art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym (dalej: „uSN”) w brzmieniu obowiązującym od 15 lipca 2022 r., zgodnie z którym dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Natomiast na podstawie art. 29 § 9 i 10 wskazanej ustawy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie. Wniosek niespełniający tych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. W ocenie Sądu Najwyższego wniosek pozwanego podlega odrzuceniu z powodu braku spełnienia przesłanek określonych w art. 29 § 5 uSN. Pozwany wskazał we wniosku, jakie okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Marcina Trzebiatowskiego do pełnienia urzędu Sędziego Sądu Najwyższego postrzega jako naruszające standard niezawisłości i bezstronności. Natomiast wniosek nie zawiera wskazania okoliczności uzasadniających żądanie ani dowodów na ich poparcie w zakresie dotyczącym sposobu postępowania sędziego po powołaniu, jak i charakteru sprawy oraz wpływu na jej wynik (zob. art. 29 § 9 pkt 2 u.SN). Jest to jedno z wymagań formalnych wniosku. Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności (zob. m.in. postanowienia SN: z 18 grudnia 2024 r., III CB 114/24 i z 15 stycznia 2025 r., III CB 125/24). W motywach tej części wniosku powołał się jedynie na przebieg konkursu awansowego, poprzedzającego powołanie Marcina Trzebiatowskiego do pełnienia III CB 40/25 3 urzędu sędziego Sądu Najwyższego w Izbie Cywilnej. Pozwany nie wskazał natomiast, jak w okolicznościach sprawy I CSK 813/25 ewentualne naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności związane z późniejszym postępowaniem sędziego mogłoby wpływać na jej wynik (przy uwzględnieniu okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy). W tym zakresie pozwany ograniczył się do kwestionowania samego trybu powołania, stwierdzając, że w niniejszej sprawie został wylosowany do rozpoznania Sędzia Marcin Trzebiatowski, który został powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w sposób niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej kadencji legalnie działającej Rady. Dnia 25 czerwca 2024 r. Krajowa Rada Sądownictwa wydała uchwałę nr 453/2024 w przedmiocie przedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisko Sędziego Sądu Najwyższego. Ponadto pozwany przytoczył przebieg kariery zawodowej Marcina Trzebiatowskiego przed powołaniem. Pozwany zatem nie sprostał wymogom formalnym wniosku i nie przytoczył wszystkich trzech przesłanek zawartych w art. 29 § 5 uSN. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia wymagań formalnych określonych w art. 29 § 9 pkt 2 i na podstawie art. 29 § 10 u.SN orzekł jak w sentencji. [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 29 § 5art. 29 § 9art. 29 § 9 pkt 2art. 29 § 10§ 5§ 9§ 9 pkt 2§ 10

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy