III CNP 1/09

Izba Cywilna2009-04-09

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego, która zawiera żądanie uchylenia kwestionowanego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, spełnia wymóg wniosku o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem, o którym mowa w art. 4245 § 1 pkt 6 k.p.c.?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest środkiem służącym do kwestionowania prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji ani surogatem skargi kasacyjnej. Jej celem jest wydanie orzeczenia prejudycjalnego umożliwiającego dochodzenie odszkodowania od Skarbu Państwa za wadliwe orzeczenie. W związku z tym, skarga zawierająca żądanie uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania nie spełnia wymogu wniosku o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem, o którym mowa w art. 4245 § 1 pkt 6 k.p.c., i podlega odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.
Stan faktyczny
Powód złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego. Wcześniej złożył skargę kasacyjną, która została odrzucona ze względu na niską wartość przedmiotu sporu, a zażalenie na to odrzucenie zostało oddalone. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem zawierała żądanie uchylenia kwestionowanego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CNP 1/09 POSTANOWIENIE Dnia 9 kwietnia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa R.W. przeciwko P. S.A. o ustalenie istnienia umowy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 kwietnia 2009 r., na skutek skargi powoda o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt [...], 1. odrzuca skargę; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym. Uzasadnienie 2 Niniejsza skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia narusza art. 4245 § 1 pkt 6 k.p.c., zgodnie z którym jednym z niezbędnych elementów takiej skargi jest wniosek o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest środkiem prawnym (ani zwyczajnym, ani nadzwyczajnym), który służyłby do kwestionowania prawomocnych orzeczeń sądów II instancji i byłby surogatem skargi kasacyjnej w sprawach, w których skarga kasacyjna nie przysługuje. Taką funkcję skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia zdaje się widzieć skarżący, czego dowodem jest, że w analizowanej właśnie sprawie najpierw złożył skargę kasacyjną, a gdy została ona odrzucona ze względu na zbyt niską wartość przedmiotu sporu (odrzucenie to zakwestionował zażaleniem, które Sąd Najwyższy oddalił), to wystąpił właśnie z niniejszą skargą. Tymczasem skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie prowadzi w żadnym wypadku do podważenia rozstrzygnięcia i ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy. Zmierza ona wyłącznie do wydania przez Sąd Najwyższy orzeczenia prejudycjalnego, umożliwiającego dochodzenie ewentualnego odszkodowania od Skarbu Państwa za wadliwe orzeczenie sądowe. Konsekwencją opisanego charakteru i celu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia są jej wymagania wskazane w art. 4245 § 1 k.p.c., a wśród nich wniosek o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem. Choć zatem badana skarga zawiera tzw. „wnioski skargi”, to mimo, że mówią one o żądaniu stwierdzenia niezgodności wyroku z prawem, to dalej występuje żądanie uchylenia kwestionowanego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji. W ten sposób jest to w istocie wniosek, jaki można zawrzeć w skardze kasacyjnej, lecz nie w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Nie jest bowiem możliwe, nawet przy hipotetycznym przyznaniu racji skarżącemu, wydanie orzeczenia zgodnego z jego wnioskiem, zatem z punktu widzenia art. 4245 § 1 pkt 6 k.p.c. należy przyjąć, że skarga nie zawiera niezbędnego wniosku o stwierdzenie 3 niezgodności orzeczenia z prawem, a jedynie pozór takiego wniosku. W takim stanie rzeczy skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4245 § 1 pkt 6 KPCart. 4245 § 1 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1 pkt 6§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy