III CO 441/26
Izba Cywilna2026-05-29
Skład orzekający: Paweł Grzegorczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie danego sądu złożyli żądania wyłączenia od rozpoznania sprawy, należy wyznaczyć inny sąd równorzędny na podstawie art. 44 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Złożenie przez wszystkich sędziów danego sądu żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy nie stanowi przeszkody do rozpoznania sprawy w rozumieniu art. 44 § 1 k.p.c. Żądania te powinny podlegać rozpoznaniu zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c., a wyniku ich rozpoznania nie można uprzedzać, odwołując się do art. 44 k.p.c.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny w Gdańsku zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego, wskazując, że nie może podejmować dalszych czynności w sprawie wobec złożenia przez wszystkich sędziów żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu równorzędnego.Pełny tekst orzeczenia
III CO 441/26 POSTANOWIENIE 29 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Paweł Grzegorczyk na posiedzeniu niejawnym 29 maja 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa J.K. o zapłatę, na skutek wystąpienia przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku postanowieniem z 9 stycznia 2026 r., V ACz 615/23, o wyznaczenie innego sądu równorzędnego, odmawia wyznaczenia innego sądu równorzędnego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2026 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku zwrócił się do Sądu Najwyższego na podstawie art. 44 § 2 k.p.c. o wyznaczenie do rozpoznania sprawy innego sądu równorzędnego. Wskazał, że nie może podejmować dalszych czynności w sprawie wobec złożenia przez wszystkich sędziów żądań wyłączenia od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 44 § 1 k.p.c., jeżeli sąd właściwy nie może z powodu przeszkody rozpoznać sprawy lub podjąć innej czynności, sąd nad nim przełożony wyznaczy inny sąd równorzędny. W myśl art. 44 § 2 k.p.c. o wyznaczenie innego sądu równorzędnego występuje sąd właściwy.
III CO 441/26 2 Do przeszkód w rozpoznaniu sprawy należy m.in. przypadek wyłączenia na podstawie art. 48 lub art. 49 k.p.c. wszystkich sędziów danego sądu od rozpoznania sprawy (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2004 r., III CZP 66/14, OSNC 2015, nr 6, poz. 71). Z uzasadnienia postanowienia Sądu Apelacyjnego nie wynikało jednak, aby sytuacja taka in casu wystąpiła. Podstawy do zastosowania art. 44 k.p.c. nie stanowi natomiast złożenie przez wszystkich sędziów danego sądu żądań ich wyłączenia od rozpoznania sprawy. Żądania te powinny podlegać rozpoznaniu zgodnie z art. 52 § 1 k.p.c., a wyniku ich rozpoznania nie można uprzedzać, odwołując się do art. 44 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. Paweł Grzegorczyk (K.G.) [SOP]
Powiązane orzeczenia
- III CO 530/26 2026-05-21Czy Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, gdy wszyscy sędziowie danego sądu złożyli wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy?
- III CO 1152/22 2022-12-08Czy żądania wyłączenia sędziów od rozpoznania sprawy są dopuszczalne w sytuacji, gdy sprawa jest przekazywana innemu sądowi na podstawie art. 442 k.p.c. z uwagi na powiązanie roszczenia z działalnością sądu?
- III CO 408/25 2025-05-22Czy w przypadku, gdy jeden z sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy podlega wyłączeniu na podstawie art. 48 § 1 k.p.c., sąd ten powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy w całości na podstawie art. 481 k.p.c…
- II UO 1/19 2019-07-03Czy w sytuacji, gdy wszyscy sędziowie sądu pierwszej instancji i sądu drugiej instancji zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć inny sąd do jej rozpoznania?
- III CO 482/23 2023-07-28Czy Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, gdy pozwanymi są sędziowie, którzy na mocy art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. są wyłączeni od rozpoznania sprawy?
Powołane przepisy
art. 44 § 2 KPCart. 44 § 1 KPCart. 48art. 49 KPCart. 44 KPCart. 52 § 1 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy