III CO 792/26
Izba Cywilna2026-07-28
Skład orzekający: Marcin Łochowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien być rozpoznany przez Sąd Najwyższy, czy przez sąd, w którym sprawa się toczy?Ratio decidendi
Zgodnie z art. 441 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Jednakże, zgodnie z art. 441 § 2 k.p.c., o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy. Strona może złożyć wniosek o przekazanie sprawy, ale właściwy do rozpoznania takiego wniosku jest sąd, w którym sprawa się toczy. Jeżeli ten sąd podzieli argumentację strony, występuje do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że wniosek powinien być rozpoznany przez Sąd Okręgowy w Warszawie i przekazał mu wniosek do rozpoznania.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Warszawie przedstawił akta Sądowi Najwyższemu w celu rozpoznania wniosku pozwanego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Pozwany wniósł o wystąpienie przez Sąd Okręgowy do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek powinien być rozpoznany przez Sąd Okręgowy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał wniosek pozwanego Sądowi Okręgowemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
III CO 792/26 POSTANOWIENIE 28 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 28 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M.A. przeciwko S.L. o ochronę dóbr osobistych, na skutek wniosku pozwanego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, przekazuje wniosek Sądowi Okręgowemu w Warszawie. UZASADNIENIE Zarządzeniem z 30 czerwca 2026 r. Sąd Okręgowy w Warszawie przedstawił akta Sądowi Najwyższemu w celu rozpoznania wniosku pozwanego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 441 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Jak natomiast wynika z paragrafu 2 tego przepisu o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy.
III CO 792/26 2 Kompetencja do wystąpienia do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. przysługuje zatem wyłącznie sądowi właściwemu; uprawnienie to nie przysługuje stronie (zob. m.in. postanowienia SN: z 13 maja 2020 r., V CO 84/20; z 8 lutego 2021 r., III CO 3/21; z 24 lutego 2021 r., IV CO 11/21; z 23 kwietnia 2021 r., I CO 37/21; z 26 kwietnia 2021 r., III CO 81/20). Oczywiście strona może złożyć wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości, ale właściwy funkcjonalnie do rozpoznania takiego wniosku jest sąd, w którym sprawa się toczy. Jeżeli sąd ten podzieli argumentację strony, wówczas występuje do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy (art. 441 § 2 k.p.c.); wystąpienie takie powinno przybrać postać postanowienia. W przeciwnym razie sąd oddala wniosek strony. W okolicznościach sprawy zarządzenie Sądu Okręgowego z 30 czerwca 2026 r. było zatem wadliwe, skoro wniosek powinien rozpoznać ten Sąd. Przemawia za tym również treść pisma pozwanego, który wniósł o „wystąpienie przez Sąd Okręgowy w Warszawie, prowadzący niniejsze postępowanie, do Sądu Najwyższego w trybie art. 441 § K.p.c. o przekazanie prawy do rozpoznania innemu Sądowi równorzędnemu.” Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 441 w zw. z art. 200 § 14 k.p.c. przekazał wniosek pozwanego Sądowi Okręgowemu w Warszawie. (D.Z.) [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III CO 1102/25 2025-10-01Czy wnioskodawca niebędący sądem może złożyć wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III CO 1168/24 2024-10-23Czy Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wniosek o takie przekazanie pochodzi od uczestnika postępowania, a sąd właściwy miejscowo nie przychylił się do tego wniosku?
- II PUO 46/22 2023-02-09Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien zostać rozpoznany przez Sąd Najwyższy?
- III CO 970/26 2026-10-08Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zainicjowany przez stronę, zwalnia sąd z obowiązku sporządzenia uzasadnienia postanowienia o przekazaniu?
- I PUO 40/24 2024-06-26Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien zostać uwzględniony?
Powołane przepisy
art. 441 § 1 KPCart. 441 § 2 KPCart. 441art. 200 § 14 KPC§ 1§ 2§ 14
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy