III CR 179/63
PostanowienieIzba Cywilna1963-09-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o odtworzenie treści świadectwa wystawionego za granicą, złożony na podstawie dekretu z dnia 7 lipca 1945 r., może być rozpoznany bez dołączenia zaświadczenia instytucji wystawiającej dokument o odmowie wydania duplikatu lub dowodu o niemożności jego uzyskania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że złożenie zaświadczenia instytucji wystawiającej dokument o odmowie wydania duplikatu lub dowodu o niemożności jego uzyskania jest ustawowym warunkiem dopuszczalności rozpoznania wniosku o odtworzenie treści świadectwa wystawionego za granicą na podstawie dekretu z dnia 7 lipca 1945 r. Brak takiego dokumentu skutkuje odrzuceniem wniosku jako niedopuszczalnego. Ponadto, postanowienie o odtworzeniu treści świadectwa musi zawierać istotne jego elementy, w tym oznaczenie instytucji wystawiającej.Stan faktyczny
Sąd Powiatowy w Bolesławcu postanowieniem z dnia 11 marca 1960 r. odtworzył treść świadectwa egzaminu na technika dentystycznego z 1938 r., złożonego przez J.O.B. za granicą. Prokurator Generalny PRL wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę przepisów dekretu z dnia 7 lipca 1945 r. i naruszenie interesu Państwa.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Powiatowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając wniosek za niedopuszczalny z powodu braku wymaganych zaświadczeń.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa J.B. o odtworzenie treści świadectwa ze złożenia egzaminu na uprawnionego technika dentystycznego, na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL od postanowienia Sądu Powiatowego w Bolesławcu z dnia 11 marca 1960 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę temuż Sądowi Powiatowemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePostanowieniem z dnia 11 marca 1960 r. Sąd Powiatowy w Bolesławcu ustalił, że "6 lutego 1938 r. J.O.B., urodzony 8 stycznia 1920 r. w Druskiennikach, syn Borysława i Zofii złożył przed komisją egzaminacyjną egzamin i uzyskał uprawnienia do wykonywania zawodu uprawnionego technika dentystycznego". Postanowienie powyższe zostało wydane w oparciu o przepisy dekretu z dnia 7 lipca 1945 r. o odtworzeniu dyplomów i świadectw z ukończenia nauki (Dz. U. Nr 27, poz. 164). Sąd Powiatowy, między innymi, ustalił na podstawie przesłuchania wnioskodawcy, że "uczył się on zawodu technika dentystycznego od 1936 r. oraz że w 1938 r. po złożeniu egzaminu przed komisją, otrzymał dyplom technika dentystycznego...".Dnia 8 czerwca 1963 r. wpłynęła do Sąd Najwyższego rewizja nadzwyczajna Prokuratora Generalnego PRL z wnioskiem o uchylenie postanowienia Sądu Powiatowego w Bolesławcu i odrzucenie wniosku J. B. Rewizja nadzwyczajna zarzuca obrazę art. 3 ust. 3 i art. 6 ust. 1 dekretu z dnia 7 lipca 1945 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 164) oraz naruszenie interesu Państwa Ludowego związanego z tym, by zawód, do którego wymagane są określone przez prawo kwalifikacje, wykonywany był przez osoby rzeczywiście te kwalifikacje posiadające.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z powołanym przepisem art. 4 ust. 3 dekretu z dnia 7.VII.1945 r. ustawowym warunkiem dopuszczalności rozpoznania wniosku o odtworzenie treści dokumentu, wystawionego za granicą, jest dołączenie do wniosku zaświadczenia instytucji, która dokument wystawiła, stwierdzającego odmowę wystawienia nowego dokumentu lub duplikatu z powodu zniszczenia lub zaginięcia akt, przy czym podpisy na takim zaświadczeniu powinny być stwierdzone przez konsulat lub przedstawicielstwo polskie.Wnioskodawca może być zwolniony od obowiązku złożenia wymienionego wyżej zaświadczenia tylko wówczas, jeżeli zostanie stwierdzone przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych, właściwe przedstawicielstwo polskie, lub konsulat, że uzyskanie zaświadczenia stwierdzającego odmowę wystawienia nowego dokumentu jest niemożliwe, bardzo utrudnione lub wymaga długiego okresu czasu.Z zeznań wnioskodawcy, złożonych w trybie art. 311 k.p.c. wynika, że złożył on egzamin i uzyskał uprawnienia do wykonywania zawodu technika dentystycznego w Grodnie, a więc miejscowości położonej poza obecnymi granicami Państwa Polskiego.Skoro więc wnioskodawca wbrew obowiązkowi nie złożył w przedmiotowej sprawie zaświadczenia o odmowie wystawienia nowego dokumentu z powodu zaginięcia lub zniszczenia akt względnie dowodu wystawionego przez właściwą władzę stwierdzającego, że uzyskanie takiego zaświadczenia napotyka na trudności, wniosek J.B. jako niedopuszczalny podlegał na podstawie przepisu art. 3 ust. 3 dekretu z dnia 7.VII.1945 r. odrzuceniu. Złożenie wymienionego dokumentu stanowi bowiem w ogóle warunek dopuszczalności rozpoznania wniosku o odtworzenie świadectwa z ukończenia nauki, wystawionego poza granicami Państwa Polskiego.Nadto zaskarżone rewizją nadzwyczajną postanowienie Sądu Powiatowego w Bolesławcu nieprawidłowe jest również i z tego względu, że wbrew wyraźnej treści przepisu art. 6 ust. 1 wymienionego dekretu z 1945 r. nie zawiera ono istotnej treści świadectwa, będącego przedmiotem odtworzenia, w szczególności nie zawiera oznaczenia instytucji, która świadectwo omawiane wystawiła.Z powyższych zasad, gdy na skutek wydania zaskarżonego postanowienia naruszono istotne przepisy prawa oraz interes Państwa Ludowego, rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.
Powiązane orzeczenia
- IV CR 884/60 1961-01-18Czy pismo Konsulatu Generalnego PRL w K. może być uznane za zaświadczenie wymagane do odtworzenia dyplomu ukończenia nauki zgodnie z art. 3 dekretu z dnia 7 lipca 1945 r. o odtwarzaniu dyplomów i świadectw z ukończenia n…
- IV CZ 127/16 2017-03-01Czy sąd drugiej instancji prawidłowo zakwalifikował nierozpoznanie istoty sprawy jako przyczynę uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, gdy w postępowaniu o uzgodnienie tr…
- IV CSK 74/08 2008-11-27Czy sąd państwa wykonania orzeczenia powinien samodzielnie ocenić, czy sprawa rozstrzygnięta orzeczeniem sądu zagranicznego należy do zakresu przedmiotowego rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001, a także czy doręczenie poz…
- III CR 48/67 1967-07-07Czy istnienie pierwotnego aktu urodzenia, nawet jeśli wymagał transkrypcji, wyklucza możliwość sądowego odtworzenia aktu urodzenia na podstawie dekretu o ustaleniu treści sporządzonych za granicą aktów stanu cywilnego?
- II KK 94/18 2018-11-28Czy wyrysowanie napisów o treści „PPR=swastyka hitlerowska” i „precz PPR” na podłodze i ławce w palarni stolarni, przez osobę niekarana, młodą i przyznającą się do czynu, ale negującą jego celowość, może być uznane za pr…
Powołane przepisy
art. 3 ust. 3art. 6 ust. 1art. 4 ust. 3art. 311 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.