III CSK 457/14
WyrokIzba Cywilna2015-02-26
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący prawidłowo uzasadnił istnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na potrzebę wykładni art. 898 § 1 k.c. w zakresie pojęcia „rażącej niewdzięczności”?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli skarżący nie wykazał, że wskazany przepis prawa budzi poważne wątpliwości lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie, a także że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy. W przypadku art. 898 § 1 k.c., Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w przedmiocie wykładni pojęcia „rażącej niewdzięczności”, co oznacza, że nie zachodzi potrzeba jego dalszej wykładni w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego w sprawie o odwołanie darowizny. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłance potrzeby wykładni art. 898 § 1 k.c. w zakresie pojęcia „rażącej niewdzięczności”. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 457/14 POSTANOWIENIE Dnia 26 lutego 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa P. P. przeciwko M. G. o odwołanie darowizny, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 lutego 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego, 3) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w […] adwokatowi M.l. kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych wraz z należnym podatkiem VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu powodowi przed Sądem Najwyższym.
2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko wtedy, gdy skarżący powoła i uzasadni istnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach może zostać oparte rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powód P.P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] wydanego w dniu 18 czerwca 2014 r. w sprawie o odwołanie darowizny. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. W ocenie skarżącego przepisem budzącym poważne wątpliwości i wywołującym rozbieżności w orzecznictwie jest art. 898 § 1 k.c. Skarżący wskazuje, że wyjaśnienia wymaga w szczególności pojęcie „rażącej niewdzięczności”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa Sądu Najwyższego, jeżeli skarżący powołuje się na przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, powinien wykazać, że wskazany przepis prawa, mimo że budzi wątpliwości, nie doczekał się wykładni bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć, jak też, że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07; z dnia 8 lipca 2008 r., I CSK
3 111/08; z dnia 26 kwietnia 2012 r., III SK 43/11, niepubl.; z dnia 24 kwietnia 2014 r., II CSK 600/13, niepubl.). Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia tych wymagań. Skarżący nie przedstawił wywodu prawnego, w którym wykazywałby, że powołany przez niego przepis rzeczywiście budzi poważne wątpliwości lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów. Należy podkreślić, że Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w przedmiocie wykładni art. 898 § 1 k.c., szczegółowo i wszechstronnie wyjaśniając sposób rozumienia rażącej niewdzięczności obdarowanego wobec darczyńcy jako przesłanki odwołania darowizny (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 marca 2000 r., II CKN 810/98, niepubl.; z dnia 5 października 2000 r., II CKN 280/00, niepubl.; z dnia 5 lipca 2001 r.; II CKN 818/00, niepubl.; z dnia 6 października 2004 r., II CK 39/04, niepubl.; z dnia 13 października 2005 r., I CK 112/05, niepubl.; z dnia 9 października 2014 r., I CSK 556/13, niepubl.). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie obciążył skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego, mając na uwadze jego sytuację materialną (art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c.). Sąd Najwyższy o kosztach pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym orzekł, jak w sentencji pkt 3, na podstawie § 19 w zw. z § 6 pkt 7 i § 13 ust 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
Powiązane orzeczenia
- I CSK 352/15 2015-12-16Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie rozbieżności w orzecznictwie sądów co do wykładni pojęcia „rażącej niewdzięczności” w rozumieniu art. 898 § 1 k.c. powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- V CSK 329/17 2017-11-30Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, albo oczywistą zasadność…
- I CSK 593/16 2017-01-05Czy pojęcie "rażąca niewdzięczność" w rozumieniu art. 898 § 1 k.c. stanowi zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości lub wywołujące rozbieżności w orzecznictwie, uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpozna…
- V CSK 566/13 2014-05-20Czy istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na potrzebę wykładni art. 898 § 1 k.c. lub na oczywistą zasadność skargi?
- V CSK 284/15 2015-11-27Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące przedstawienia istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, aby mogła zostać przyjęta do ro…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 898 § 1 KCart. 3989 § 1art. 102 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 2§ 19
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy