III CZ 324/23
PostanowienieIzba Cywilna2024-01-11
Skład orzekający: Krzysztof Grzesiowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, dotyczącym skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, podlega odrzuceniu z powodu braku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, dotyczącym skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wynika to z obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, który dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, w tym czynności procesowych związanych z postępowaniem przed sądem niższej instancji, chyba że zachodzą wyjątki określone w przepisach.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy odrzucił skargę dłużnika o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Dłużnik zaskarżył to postanowienie zażaleniem, które podpisał osobiście. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie dłużnika jako niedopuszczalne z powodu braku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 324/23 POSTANOWIENIE 11 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Grzesiowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 11 stycznia 2024 r. w Warszawie zażalenia Z.W. na postanowienie Sądu Rejonowego w Nowym Sączu z 12 maja 2023 r., I Co 3522/22, w sprawie z wniosku S. S.r.l. [...] w B. z udziałem Z.W. o egzekucję, odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE 1. Sąd Rejonowy w Nowym Sączu postanowieniem z 12 maja 2023 r. odrzucił skargę dłużnika o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. 2. Dłużnik zaskarżył to postanowienie zażaleniem podpisanym osobiście. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3. Zażalenie podlegało odrzuceniu. 4. Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych, obejmuje ono również czynności procesowe związane z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowane przed sądem niższej instancji.
III CZ 324/23 2 Wskazanego przepisu nie stosuje się jedynie w postępowaniu o zwolnienie o kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu lub radcy prawnego oraz gdy stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat lub radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (art. 871 § 2 k.p.c.). Przepisu nie stosuje się także wtedy, gdy zastępstwo procesowe Skarbu Państwa jest wykonywane przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa (art. 871 § 3 k.p.c.). 5. Przymus adwokacko - radcowski dotyczy każdego postępowania przed Sądem Najwyższym, a więc także zainicjowanego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu oraz toczącego się w jego ramach postępowania wywołanego wniesieniem zażalenia. 6. Przewidziany w art. 871 § 1 k.p.c. przymus adwokacko - radcowski pozbawia strony zdolności postulacyjnej i wyłącza możliwość strony do samodzielnego (osobistego) podejmowania czynności procesowych. Oznacza to, że czynności samej strony lub pełnomocnika niebędącego adwokatem lub radcą prawnym nie wywołują żadnych skutków prawnych. 7. Środek odwoławczy wniesiony z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. należy kwalifikować jako niedopuszczalny a uchybienie to ma charakter nieusuwalny. 8. Żaden z wyjątków przewidzianych w art. 871 § 2 i 3 k.p.c. nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie. 9. Wniesione przez skarżącego zażalenie, sporządzone osobiście, podlegało zatem odrzuceniu jako niedopuszczalne (art. 3986 § 3 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). Z uwagi na powyższe Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. [ał]
III CZ 324/23 3
Powiązane orzeczenia
- III CZ 326/23 2024-01-11Czy zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika w sprawie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego zarządzenia referendarza sądowego, w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, podlega odrzuceniu jako niedop…
- III CZ 302/23 2023-11-15Czy zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika do Sądu Najwyższego, dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, powinno zostać odrzucone z powodu braku zastępstwa procesowego przez ad…
- III CZ 147/25 2025-10-01Czy zażalenie złożone osobiście przez stronę w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, dotyczącym skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne z powodu braku z…
- IV CZ 23/07 2007-05-30Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, w sytuacji gdy w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo procesowe, podlega odrzuceniu?
- III CZ 71/24 2025-10-29Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, a nie przez adwokata lub radcę prawnego, w sprawie stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jest dopuszczalne przed Sądem Najwyższym?
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 871 § 2 KPCart. 871 § 3 KPCart. 871 § 2art. 3986 § 3art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy