III CZP 88/75

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Maruczyński. Sędziowie: S. Dmowski (sprawozdawca), Z. TrybulskiSentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Stanisława H. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowemu "P." w K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Katowicach, postanowieniem z dnia 8.X.1975 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.Czy przepisy Ministra Komunikacji z dnia 7 kwietnia 1971 r. w sprawie ogólnych warunków umów o świadczenie przez stacje obsługi jednostek gospodarki uspołecznionej usług motoryzacyjnych na rzecz ludności (M.P. Nr 27, poz. 172) mają również zastosowanie w zakresie naprawy pojazdów samochodowych, motocykli i motorowerów oraz ich zespołów i podzespołów będących w okresie gwarancji w przypadku ujawnienia w tym czasie wady produkcyjnej, czy też dotyczą one (przepisy) wyłącznie zleconych, płatnych usług, gdzie zleceniodawcą jest osoba fizyczna?postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Zarządzenie Ministra Komunikacji z dnia 7 kwietnia 1971 r. w sprawie ogólnych cenników umów o świadczenie przez stacje obsługi jednostek gospodarki uspołecznionej usług motoryzacyjnych na rzecz ludności (M.P. Nr 27, poz. 172) nie ma zastosowania przy wykonywaniu uprawnień wynikających z gwarancji udzielonej w ramach sprzedaży. Uzasadnienie faktycznePowód Stanisław H. dochodzi odszkodowania związanego z nieterminowym wykonaniem naprawy gwarancyjnej jego samochodu marki "Syrena".Sąd Powiatowy w Katowicach uwzględniając częściowo powództwo zasądził na rzecz powoda kwotę 4.700 zł tytułem kary umownej "za zwłokę".Sąd Wojewódzki w Katowicach, po rozpoznaniu sprawy na skutek rewizji obu stron, przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne przytoczone w sentencji niniejszej uchwały.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarządzenie Ministra Komunikacji z dnia 7 kwietnia 1971 r. w sprawie ogólnych warunków umów o świadczenie przez stacje obsługi jednostek gospodarki uspołecznionej usług motoryzacyjnych na rzecz ludności (M.P. Nr 27, poz. 172), określające w załączeniu konieczne postanowienia umowne, wydane zostało na podstawie art. 384 k.c. i na podstawie § 1 pkt 3 uchwały nr 125 Rady Ministrów z dnia 2 czerwca 1967 r. w sprawie upoważnienia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości, Ministra Gospodarki Komunalnej i Ministra Komunikacji do ustalania ogólnych warunków lub umów o świadczenia usług dla ludności przez jednostki gospodarki uspołecznionej (M.P. Nr 32, poz. 149). Tryb i podstawa prawna wydana przez Ministra Komunikacji wymienionego wyżej zarządzenia oraz jego treść wskazują na to, że jego celem było zabezpieczenie interesów ludności w zakresie możliwości korzystania z usług w zakładach usługowych jednostek gospodarki uspołecznionej. Instytucja gwarancji działa już przed wydaniem wskazanych wyżej aktów prawnych, jak i w czasie ich wydawania. W kartach gwarancyjnych wydawanych nabywcom określone są obowiązki i uprawnienia wynikające z gwarancji, w tym również uprawnienia dla nabywców, mające na celu ochronę ich interesów.Uprawnienia i obowiązki mogą być zmienione. Dla przykładu niektóre karty gwarancyjne przewidują obowiązek płacenia kary umownej za nieterminowe wykonanie napraw gwarancyjnych. Tryb postępowania przy realizowaniu uprawnień wynikających z gwarancji jest przy tym inny od postępowania przy powierzeniu przez osobę fizyczną czy też jednostkę gospodarki nie uspołecznionej wykonania płatnej usługi. Powyższe przesłanki uzasadniają odpowiedź wyrażoną w sentencji uchwały.Sąd Najwyższy podkreśla, że przedstawione w sprawie niniejszej zagadnienie prawne było już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego w sprawie II CR 806/74. Skład rozpoznający tamtą sprawę podzielił w uzasadnieniu wyroku pogląd "P.", że omawiane zarządzenie Ministra Komunikacji odnosi się do zwykłych usług motoryzacyjnych wykonywanych przez stacje obsługi jednostek gospodarki uspołecznionej na rzecz ludności, a nie do napraw gwarancyjnych opartych na zawartej przez strony umowie sprzedaży, na udzielonej gwarancji i na przepisach kodeksu cywilnego regulujących sprzedaż i gwarancję. Uznał jednak za możliwe stosowanie posiłkowe zasad określonych w ogólnych warunkach umów wynikających z tego zarządzenia przy ustalaniu wysokości odszkodowania, zasądzonego na podstawie art. 471 k.c., a wynikającego z nienależytego wykonania zobowiązań gwarancyjnych. Ta ostatnia kwestia nie jest objęta pytaniem prawnym.Z powyższych względów Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi jak w sentencji uchwały.