III PRN 9/80

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN W. Formański. Sędziowie SN: E. Brzeziński, A. Grymaszewski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Bogumiły P. przeciwko Dyrekcji Rejonowej Kolei Państwowych w R. o odszkodowanie na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie z dnia 21 czerwca 1979 r.uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneDyrekcja Rejonowa Kolei Państwowych w R. decyzją z dnia 23.VI.1978 r. odmówiła Bogumile P. przyznania jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy, jakiemu uległa ona w dniu 17.XII.1976 r., powołując się na orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nr 1 w R. z dnia 17.V.1978 r., która nie stwierdziła stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu w następstwie wypadku przy pracy.Na skutek odwołania się wnioskodawczyni od powyższej decyzji Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie poddał zainteresowaną badaniu lekarskiemu przez biegłego lekarza sądowego, specjalistę z dziedziny ginekologii i położnictwa. Biegły na podstawie własnego badania, wywiadu i przedstawionej dokumentacji rozpoznał u badanej przewlekłe zapalenie przydatków, przewlekłe zapalenie macicy i omacicza prawego, przewlekłą grzybicę pochwy oraz nerwicę wegetatywną uogólnioną. Ponadto biegły stwierdził, że wnioskodawczyni cierpi na poronienia nawykowe wtórne, co znacznie upośledza jej zdolność donoszenia każdej następnej ciąży.W związku z powyższym biegły ocenił długotrwały uszczerbek na 30% będący następstwem wypadku przy pracy, z powodu powikłań po poronieniu.Oceniając opinię biegłego, Okręgowy Sąd ustalił, że schorzeń wnioskodawczyni nie można przyjąć jako wywołanych wypadkiem przy pracy, i wyrokiem z dnia 21.VI.1979 r. oddalił odwołanie. Zdaniem sądu rozporządzenie Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych oraz Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 października 1975 r. przewiduje jednorazowe odszkodowanie w wypadku utraty macicy lub uszkodzenia krocza powodującego wypadnięcie narządów rodnych, pochwy i macicy. Żaden z tych urazów nie występuje u wnioskodawczyni i nie daje podstaw do przyznania odszkodowania.W rewizji nadzwyczajnej Minister Sprawiedliwości, zarzucając rażące naruszenie prawa oraz interesu PRL, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.Zgodnie z zarzutami skarżącego Okręgowy Sąd istotnie z rażącym naruszeniem § 9 ust. 3 rozporządzenia Ministrów Pracy, Płac i Spraw Socjalnych oraz Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 października 1975 r. w sprawie zasad i trybu orzekania o uszczerbku na zdrowiu oraz wypłacania świadczeń z tytułu wypadku przy pracy, w drodze do pracy i z pracy oraz z tytułu chorób zawodowych (Dz. U. Nr 36, poz. 199) oddalił odwołanie Bogumiły P., wychodząc z błędnego założenia, że schorzeń wnioskodawczyni, stwierdzonych przez biegłego lekarza, nie można przyjąć za następstwa wypadku przy pracy z dnia 17.XII.1976 r., ponieważ nie są one wymienione w tabeli oceny procentowej stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, stanowiącej załącznik do rozporządzenia.W myśl natomiast powołanego przepisu § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministrów Pracy, Płac i Spraw Socjalnych oraz Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 października 1975 r. w sprawie zasad i trybu orzekania o uszczerbku na zdrowiu, jeżeli dla danego przypadku brak jest odpowiedniej pozycji w tabeli, stopień uszczerbku na zdrowiu ocenia się według pozycji najbardziej zbliżonej. Wynika z tego, iż tabela oceny procentowej uszczerbku na zdrowiu ma charakter przykładowy i brak odpowiedniej pozycji dla konkretnego uszkodzenia nie może prowadzić do odmowy przyznania jednorazowego odszkodowania, przewidzianego w art. 9 i 10 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 20, poz. 105).Biegły lekarz sądowy, który na zlecenie Sądu wydał w sprawie opinię, kierując się zasadą wyrażoną w § 9 ust. 3 rozporządzenia, stwierdził wyraźnie, że jakkolwiek w tabeli stanowiącej załącznik do rozporządzenia nie zostały wymienione schorzenia wnioskodawczyni, niemniej jednak uszczerbek na jej zdrowiu jest niewątpliwy i w związku z tym ocenił trwały uszczerbek na zdrowiu na 30%, zbliżony pod względem ciężkości do schorzeń pomiędzy pozycją a i b punktu 85 tabeli.Tej treści opinia nie może jednak stanowić podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Biegły bowiem, rozpoznając u wnioskodawczyni szereg schorzeń, nie wypowiedział się, które spośród nich pozostają w związku z wypadkiem przy pracy, jakiemu uległa ona w dniu 17.XII.1976 r., a ponadto biegły rozpoznał nerwicę wegetatywną nie należącą do jego specjalności z zakresu ginekologii i nie mógł ustosunkować się do orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej z dnia 17.V.1978 r. ze względu na brak tego orzeczenia w aktach sprawy, na podstawie którego odmówiono wnioskodawczyni odszkodowania.W tym stanie rzeczy zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania w celu usunięcia wspomnianych braków i dodatkowego zbadania wnioskodawczyni przez biegłego neurologa dla ustalenia, czy istotnie występuje u niej nerwica i czy pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy.Ponadto, jak słusznie podnosi rewizja nadzwyczajna, istnieje w sprawie potrzeba wyjaśnienia rozbieżności co do daty wypadku przy pracy, jakiemu uległa wnioskodawczyni, a to w związku z orzeczeniem Terenowej Komisji Rozjemczej z dnia 27.II.1978 r., w którym za datę wypadku podaje się dzień 17.XII.1977 r.Z tych względów oraz podzielając zarzut naruszenia interesu PRL, Sąd Najwyższy z mocy art. 83 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych orzekł jak w sentencji.