IV CR 160/86

WyrokIzba Cywilna1986-06-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy importer zagranicznego produktu, który spowodował szkodę, ponosi odpowiedzialność deliktową na podstawie art. 415 k.c. pomimo dopuszczenia produktu do obrotu krajowego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy potwierdził, że importer ponosi odpowiedzialność deliktową na podstawie art. 415 k.c. za szkody wyrządzone przez zagraniczny produkt, nawet jeśli został on dopuszczony do obrotu krajowego. Odpowiedzialność importera jest równoznaczna z odpowiedzialnością producenta zagranicznego. Dopuszczenie produktu do obrotu nie zwalnia importera od tej odpowiedzialności.
Stan faktyczny
Powódka dochodziła odszkodowania za szkodę wynikłą z samozapalenia się telewizora marki Rubin 714, kupionego w 1980 r. w pozwanym Przedsiębiorstwie Handlu Artykułami Wyposażenia Mieszkań "D.". Powódka wskazała jako odpowiedzialnego importera, Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego "U.". Sąd Wojewódzki zasądził od importera odszkodowanie, oddalając powództwo wobec sprzedawcy z uwagi na upływ terminu rękojmi. Importer złożył rewizję do Sądu Najwyższego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję pozwanego Przedsiębiorstwa Handlu Zagranicznego "U." i zasądził od niego na rzecz powódki zwrot kosztów instancji rewizyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN A. Gola.Sędziowie SN: T. Bukowski (spr.), S. Dmowski.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Cywilna i Administracyjna po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 1986 r. sprawy z powództwa Ireny Z. przeciwko Przedsiębiorstwu Handlu Artykułami Wyposażenia Mieszkań "D." w K. i Przedsiębiorstwu Handlu Zagranicznego Sp. z ogr. odp. "U." w W. o zapłatę na skutek rewizji pozwanego Przedsiębiorstwa Handlu Zagranicznego "U." od wyroku Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 9 stycznia 1986 r., sygn. akt I C (...),oddala rewizję i zasądza od pozwanego Przedsiębiorstwa Handlu Zagranicznego na rzecz powódki kwotę 8.000 zł tytułem zwrotu kosztów instancji rewizyjnej.Uzasadnienie faktyczneIrena Z. wystąpiła w dniu 31 sierpnia 1984 r. przeciwko Przedsiębiorstwu Handlu Artykułami Wyposażenia Mieszkań "D." w K. o zapłatę 4.477.900 zł z 8 % od dnia 2 lutego 1984 r., tytułem odszkodowania. Twierdziła, że w tej wysokości szkodę poniosła na skutek zapalenia się w dniu 20 listopada 1983 r. telewizora marki Rubin 714, kupionego w pozwanym Przedsiębiorstwie w 1980 r.Pozwane Przedsiębiorstwo wnosiło o oddalenie powództwa, zarzucając, że odpowiedzialność za szkody wyrządzone powódce samozapaleniem się telewizora ponosi na podstawie art. 415 k.c. jego producent. Importerem telewizora było Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego "U." w W. i w związku z tym pozwane Przedsiębiorstwo wnosiło o wezwanie Przedsiębiorstwa "U." do udziału w sprawie w charakterze pozwanego. Poza tym pozwane Przedsiębiorstwo "D." zarzucało, że przyczyną zapalenia się odbiornika mogła być nieprawidłowa naprawa w ciągu przeszło trzyletniego jego używania oraz że roszczenie odszkodowawcze powódki jest zawyżone.W toku procesu powódka przyznała fakt otrzymania odszkodowania ubezpieczeniowego w kwocie 300.000 zł.Dopozwane w trybie art. 194 § 1 k.p.c. Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego "U." wnosiło o oddalenie powództwa, zarzucając, że importerem telewizora powódki mogły być inne przedsiębiorstwa oraz że minął już termin gwarancji i rękojmi służący powódce przeciwko pozwanemu Przedsiębiorstwu "D.", a odpowiedzialność dopozwanego Przedsiębiorstwa "U." może się opierać jedynie na zasadzie winy, ale ciężar dowodu spoczywa na stronie powodowej.Na ostatniej rozprawie powódka ograniczyła powództwo do kwoty 3.503.800 zł, przyznając, że tytułem ubezpieczenia mieszkania otrzymała kwotę 300.000 zł.Wyrokiem z dnia 9 stycznia 1986 r. Sąd Wojewódzki zasądził na rzecz powódki od pozwanego Przedsiębiorstwa "U." kwotę 3.503.300 zł z 8% od 25 kwietnia 1985 r. oraz zwrot kosztów procesu, umorzył postępowanie co do cofniętej części powództwa i oddalił powództwo w stosunku do pozwanego Przedsiębiorstwa "D.".Sąd Wojewódzki przyjął, że za następstwa zapalenia się importowanego telewizora, który powódka kupiła w pierwszej połowie 1980 r., odpowiada na podstawie art. 415 k.c. Przedsiębiorstwo "U." jako importer. Oddalenie zaś powództwa w stosunku do Przedsiębiorstwa "D." - sprzedawcy tego telewizora, uzasadnił upływem terminu rękojmi i brakiem podstaw do zastosowania art. 417 k.c.Wyrok ten zaskarżyło pozwane Przedsiębiorstwo "U.", wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, albo o jego zmianę i oddalenie powództwa w stosunku do skarżącego Przedsiębiorstwa "U.".Uzasadnienie prawneRozpoznając rewizję, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja pozwanego Przedsiębiorstwa "U." nie ma uzasadnionych podstaw.Chybiony jest zarzut niewykazania, że importerem telewizora zakupionego przez powódkę w 1980 r. w sklepie Przedsiębiorstwa "D." było skarżące Przedsiębiorstwo "U." Sp. z o.o. Jest przede wszystkim poza sporem, że telewizor ten oznaczony był literą "D". Powódka zaznaczyła to już w swoim piśmie z dnia 2 lutego 1984 r. skierowanym na przeszło pół roku przed zawisłością sporu do Dyrekcji Przedsiębiorstw "D.", w którym go nabyła. Przedsiębiorstwo to wskazało poza tym w swym pisemnym oświadczeniu z dnia 18 czerwca 1985 r. numer kontraktu, "z którego pochodzi OT Rubin 714 D". Kontrahentem, czyli dostawcą-importerem było wtedy skarżące Przedsiębiorstwo "U.". Ciężar udowodnienia, że importerem telewizora było inne przedsiębiorstwo spoczywał na Przedsiębiorstwie "U.", jako że z faktu tego wywodzi ono skutek prawny, który miałby stanowić podstawę do oddalenia powództwa w stosunku do skarżącego Przedsiębiorstwa "U." (art. 6 k.c.). Nie wskazało ono też dowodów na okoliczność, że Przedsiębiorstwo "D." miało poza "U." innych dostawców telewizorów Rubin 714 D.Podniesiona w rewizji okoliczność, że telewizory Rubin 714 D zostały dopuszczone do obrotu, nie daje podstaw do przyjęcia, że Przedsiębiorstwo "U." jest wolne od odpowiedzialności deliktowej. W świetle ustalonego orzecznictwa sądowego importer przejmuje na siebie odpowiedzialność względem osób poszkodowanych w takim zakresie, w jakim ponosiłby ją producent zagraniczny (art. 415 k.c.). Tego zaś nie zwalniałby od odpowiedzialności deliktowej fakt zezwolenia na wprowadzenie jego produktu do obrotu krajowego. Zasada ta leży też u podstaw, wskazanego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, orzeczenia SN z dnia 26 marca 1984 r., II CR 57/84, OSN 1984, z. 10, poz. 186.Nie mogą wreszcie odnieść skutków wywody skarżącego co do możliwych przyczyn samozapalenia się telewizorów. Brak jest podstaw do podważenia opinii biegłego sądowego dr. inż. R.D., że gdyby zastosowane w odbiorniku powódki materiały izolacyjne odpowiadały "wymaganiom trudnopalności", to nastąpiłoby wygaszenie płomienia w czasie nie dłuższym niż 30 sekund. Samozgaszenie w tym odbiorniku nie nastąpiło, a zatem zastosowano w nim niewłaściwe materiały izolacyjne. Wynikła stąd szkoda powódki rodzi, jak trafnie przyjął Sąd Wojewódzki, odpowiedzialność deliktową pozwanego Przedsiębiorstw "U." jako importera. Sąd Wojewódzki nie przekroczył granic przysługującej mu z mocy art. 233 k.p.c. swobodnej oceny dowodów, jeżeli tę opinię uznał za rzetelną i fachową. Toteż zbędne było zasięgnięcie dodatkowej opinii Instytutu wskazanego w piśmie Przedsiębiorstwa "U." z dnia 6 sierpnia 1985 r., zwłaszcza że przedmiotowy telewizor uległ całkowitemu zniszczeniu, co potwierdza będący przyczyną pożaru fakt braku w nim materiału izolacyjnego "trudnopalnego", podkreślony w opinii biegłego Sądu Wojewódzkiego.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 387 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 415 KCart. 194 § 1 KPCart. 417 KCart. 6 KCart. 233 KPCart. 387 KPCart. 108 § 1 KPCart. 98 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.