IV CSK 241/16

WyrokIzba Cywilna2016-12-01

Skład orzekający: Irena Gromska-Szuster

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która nie ujawniła w Krajowym Rejestrze Sądowym zmiany organu zarządzającego, może powoływać się na wadliwość reprezentacji na zgromadzeniu wspólników wobec innej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, która pozostawała w dobrej wierze?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżąca nie wykazała przesłanek przedsądu określonych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Nie przedstawiono pogłębionego wywodu prawnego opisującego kontrowersje ani nie wykazano, że zagadnienia prawne mają poważny i uniwersalny charakter wymagający rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. Ponadto, nie wykazano oczywistego naruszenia prawa materialnego, które doprowadziłoby do wydania oczywiście wadliwego orzeczenia.
Stan faktyczny
Powódka domagała się stwierdzenia nieważności uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników pozwanej Spółki. Sąd Apelacyjny oddalił powództwo, stwierdzając brak legitymacji czynnej powódki do wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały. Sąd Apelacyjny uznał, że spółka powodowa, która nie ujawniła w KRS zmiany organu zarządzającego, nie może powoływać się na wadliwość reprezentacji wobec pozwanej spółki działającej w dobrej wierze.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 241/16 POSTANOWIENIE Dnia 1 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa N. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. przeciwko Zakładowi Zagospodarowania Odpadów E. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w B. o stwierdzenie nieważności ewentualnie nieistnienia uchwały, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 1 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE 2 Wyrokiem dnia 13 listopada 2015 r. Sąd Apelacyjny w (…) w wyniku apelacji strony pozwanej zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji i oddalił powództwo stwierdzenie nieważności uchwały nr [x] podjętej przez Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników pozwanej Spółki w dniu 21 listopada 2011 r. Sąd Apelacyjny stwierdził, że powodowa Spółka nie ma w niniejszej sprawie legitymacji czynnej, przewidzianej w art. 252 § 1 w zw. z art. 250 pkt 4 k.s.h., do wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały. Była bowiem obecna, jako wspólnik pozwanej Spółki, na Zgromadzeniu w dniach 10 i 21 listopada 2011 r., a w jej imieniu działał członek zarządu figurujący w KRS. W świetle art. 14 i art. 17 ustawy o KRS powodowa Spółka, która była obowiązana do ujawnienia w KRS faktu zmiany organu zarządzającego, czego w dacie przedmiotowego Zgromadzenia nie uczyniła, nie może w stosunku do pozwanej powoływać się na to, że na Zgromadzeniu tym reprezentowała ją osoba nieupoważniona, nie będąca członkiem zarządu. W ocenie Sądu Apelacyjnego pozwana Spółka jest wobec powódki osobą trzecią, w rozumieniu art. 14 ustawy o KRS, bowiem są odrębnymi podmiotami prawa i powódka jest jedynie wspólnikiem pozwanej Spółki, która pozostawała w dobrej wierze, gdyż nie wiedziała o wadliwej reprezentacji powódki na Zgromadzeniu. W skardze kasacyjnej powódka jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazała przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Zdaniem skarżącej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, bowiem „dokonane naruszenie prawa materialnego - art. 14 i 17 KRSU doprowadziło bezpośrednio do pozbawienia skarżącej legitymacji czynnej do wystąpienia z przedmiotowym żądaniem i finalnie do oddalenia powództwa. Naruszenie to spowodowało zatem wydanie nieprawidłowego orzeczenia, które nie może się zdaniem skarżącej ostać". Wskazała też w sprawie występują istotne zagadnienia prawne: „1. czy podmiot w postaci spółki z o.o., pozostającej z drugą stroną czynności prawnej będącej inną spółką z o.o. w stosunkach powiązania oraz jednocześnie 3 dominacji wynikających z norm zawartych w art. 4 § 1 ust. 4 lit. a, b, c, f oraz art. 4 § 1 ust. 5 Ustawy Kodeks spółek handlowych może powoływać się na fakt bycia osobą trzecią wobec spółki powiązanej i dominującej zarazem? 2. Czy uznanie, iż dany podmiot - spółka z o.o. nie może skutecznie zasłaniać się ochroną płynącą z zasady wyrażonej w art. 14 Ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, jako podmiot niebędący ani osobą trzecią ani jako podmiot działający w dobre wierze jest wystarczające dla obalenia domniemania prawnego wyrażonego w art. 17 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym?" Sąd Najwyższy zważył, to następuje Zgodnie z jednolitym i utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarżący, który jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., powinien w pogłębionym wywodzie prawnym wykazać, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne. Wymaga to przedstawienia tego zagadnienia przez odpowiednie sformułowanie, jako abstrakcyjnego pytania prawnego powstałego na tle określonego przepisu prawa, wskazania kontrowersji i rozbieżnych ocen prawnych, jakie wywołuje oraz wykazania, że mają one tak poważny i uniwersalny charakter, iż konieczne jest zajęcie stanowiska przez Sąd Najwyższy, niezbędnego nie tylko do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, lecz istotnego także dla rozwoju judykatury (porównaj między innymi orzeczenia z dnia 10 maja 2001 r. II CZ 35/01, OSNC 5 2002/1/11, z dnia 7 czerwca 2005 r. V CSK 3/05 i z dnia 13 lipca 2007 r. III CSK 180/07, niepubl.). Chodzi zatem o wykazanie, że w sprawie występuje istotne, nowe, nie rozstrzygnięte jeszcze zagadnienie prawne tak poważne, iż nie wystarczy jego rozstrzygnięcie przez sądy powszechne, które w swojej działalności orzeczniczej powołane są do rozwiązywania problemów prawnych, występujących niemal w każdej sprawie, lecz konieczne jest zajęcie stanowiska przez najwyższy organ sądowy. Jeżeli natomiast skarżący powołuje się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać, że w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej 4 analizy oraz że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe (porównaj między innymi postanowienia z dnia 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004/6/100, z dnia 10 stycznia 2003 r. V CZ 187/02, OSNC 2004/3/49 i z dnia 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07). Chodzi zatem o wykazanie, że doszło do oczywistego naruszenia jednoznacznych przepisów, których wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości i jest utrwalone w doktrynie i orzecznictwie. W świetle powyższych definicji nie może być skuteczne powołanie się przez skarżącego - jak to uczyniła powódka - na występowanie istotnego zagadnienia prawnego na tle określonych przepisów prawa- w tym przypadku art. 14 i art. 17 ustawy o KRS - i jednocześnie twierdzenie, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z powodu oczywistego naruszenia tych przepisów w zakresie, w jakim występuje na ich tle przedstawione zagadnienie prawne. Jeżeli bowiem na tle przepisu prawa występuje istotne, nowe, nierozstrzygnięte jeszcze zagadnienie prawne, to nie można twierdzić, że doszło do oczywistego - w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. - naruszenia tego przepisu, jeżeli Sąd zastosował go lub wyłożył w jeden z możliwych i dopuszczalnych sposobów. Niezależnie od tego powódka nie przedstawiła pogłębionego wywodu prawnego opisującego kontrowersje lub rozbieżne oceny prawne, jakie wywołują przedstawione przez nią zagadnienia ani nie wykazała, że mają one poważny i uniwersalny charakter, wymagający rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. Uzasadnienie tej przesłanki przedsądu sprowadza się w istocie do przytoczenia kilku orzeczeń sądowych dotyczących problematyki skutków dokonania czynności prawnej przez rzekomy organ osoby prawnej, a więc kwestii nie mającej bezpośredniego związku z przedstawionymi przez nią pytaniami dotyczącymi wykładni i stosowania art. 14 i art. 17 ustawy o KRS. Skarżąca nie wykazała również, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt. 4 k.p.c., bowiem w uzasadnieniu tej przesłanki przedsądu nie przedstawiła żadnego wywodu wskazującego na kwalifikowane naruszenie przez Sąd drugiej instancji art. 14 i art. 17 ustawy o KRS. 5 Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 252 § 1art. 250 pkt 4 KSHart. 14art. 17art. 3989 § 1 pkt 1art. 4 § 1 ust. 4art. 4 § 1 ust. 5art. 17 ust. 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 pkt. 4 KPCart. 3989 § 2 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy