IV CSK 244/14
WyrokIzba Cywilna2014-10-22
Skład orzekający: Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba składająca zeznania w charakterze świadka w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości, która ujawniła informacje wskazujące na posiadanie legitymacji materialnej, powinna być wezwana przez sąd do wzięcia udziału w sprawie, jeśli sama nie zgłasza inicjatywy, a wydane orzeczenie może dotyczyć jej praw?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości. Sąd podkreślił, że art. 3989 § 1 k.p.c. wymaga od skarżącego przedstawienia przekonujących argumentów o znaczeniu praktycznym i precedensowym dla przyjęcia skargi, czego w tym przypadku zabrakło. Sąd zaznaczył, że nie chodziło o rozstrzygnięcie istotnego zagadnienia prawnego ani o wykładnię przepisów budzących wątpliwości, lecz o poddanie postanowienia kontroli kasacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący K. K. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu zasiedzenia. Sąd Okręgowy oddalił tę skargę. K. K. wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Jako podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał występowanie istotnego zagadnienia prawnego oraz potrzebę wykładni przepisów. Zagadnienie prawne dotyczyło obowiązku wezwania świadka do udziału w sprawie o zasiedzenie, jeśli jego zeznania ujawnią potencjalne prawa do nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 244/14 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie ze skargi K. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w S. z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt IV Ca [X.], wydanego w sprawie z wniosku G. J. przy uczestnictwie S. J. i Agencji Nieruchomości Rolnych w W. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 października 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej K. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 28 czerwca 2013 r., sygn. akt IV Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. W skardze kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 28 czerwca 2013 r. oddalającego skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia 16 listopada 2012 r., wydanym w sprawie z wniosku G. J. przy uczestnictwie Agencji Nieruchomości Rolnych z siedzibą w W. i S. J. o stwierdzenie zasiedzenia, skarżący K. K. - powołując się na podstawę określoną w art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. - wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na przesłanki określone w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Twierdził, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, sprowadzające się do rozstrzygnięcia kwestii, czy osoba składająca zeznania w charakterze świadka w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości - w razie ujawnienia przez nią informacji wskazujących na posiadanie legitymacji materialnej - powinna być wezwana przez sąd orzekający do wzięcia udziału w sprawie, jeżeli sama nie zgłasza inicjatywy, ponieważ jest nieświadoma, że przysługuje jej takie uprawnienie,
3 bo wydane w sprawie orzeczenie może dotyczyć jej praw. W sprawie istnieje ponadto potrzeba wykładni art. 524 § 2 w związku z art. 401 k.p.c. w celu ustalenia, czy okoliczność składania zeznań w sprawie w charakterze świadka pozwala na przyjęcie, że osoba składająca zeznania nie wstępuje do sprawy w charakterze zainteresowanego ze swojej winy lub że świadomie nie korzysta ze swoich praw. Analiza wywodów zawartych skardze kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący nie przytoczył przekonujących argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. W art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. chodzi o zagadnienie obejmujące poważną wątpliwość prawną i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, którego wyjaśnienie ma znaczenie dla praktyki sądowej oraz dla rozstrzygnięcia złożonej skargi. Skarżący, wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne powinien sformułować to zagadnienie, wskazać na wyłaniające się poważne wątpliwości interpretacyjne, przytoczyć argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen i wykazać, że wyjaśnienie przedstawionego zagadnienia będzie miało znaczenie zarówno dla praktyki sądowej, jak i dla rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Chodzi przy tym wyłącznie o poważne wątpliwości, wykraczające poza poziom zwykłych wątpliwości prawnych, które powstają niemal w każdym procesie decyzyjnym. Z kolei wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, skarżący powinien wykazać, że przepisy potrzebne do rozstrzygnięcia skargi wywołują poważne wątpliwości interpretacyjne i wyjaśnić, na czym one polegają albo wykazać, że przepisy te wywołują rozbieżności w orzecznictwie sądów. Skarżący nie sprostał tym wymaganiom, nie wskazał bowiem na poważne wątpliwości natury prawnej, a jedynie na potrzebę dokonania oceny przedstawionego stanu faktycznego i zajęcia stanowiska. Sąd Najwyższy niejednokrotnie dokonywał wykładni zarówno art. 510, jak i 524 k.p.c. (zob. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, zasadę prawną z dnia 20 kwietnia
4 2010 r., III CZP 112/09, OSNC 2010, nr 7-8, poz. 98 oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2008 r., V CSK 413/07, nie publ., z dnia 17 listopada 2009 r., III CSK 28/09, nie publ., z dnia 8 sierpnia 2012 r., I CZ 79/12, nie publ., z dnia 20 września 2013 r., II CZ 49/13, nie publ. i z dnia 11 grudnia 2013 r., IV CSK 687/13, nie publ.) i wyjaśnił, że art. 524 § 2 k.p.c. uzależnia dopuszczalność i skuteczność skargi o wznowienie postępowania od naruszenia prawa osoby zainteresowanej oraz że ze skargi tej może korzystać tylko ten zainteresowany, który nie brał udziału w postępowaniu z przyczyn od siebie niezależnych. Skarżący nie przytoczył argumentów, które mogłyby prowadzić do rozbieżnych ocen i podważenia tego stanowiska. Nie chodzi mu więc o rozstrzygnięcie istotnego zagadnienia prawnego ani o wykładnię przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości, a jedynie o poddanie postanowienia Sądu Okręgowego kontroli kasacyjnej. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącego przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [aw]
Powiązane orzeczenia
- III CSK 125/15 2015-08-04Czy skarga kasacyjna w sprawie o zniesienie współwłasności, dotycząca wniosku o stwierdzenie zasiedzenia, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli podniesione zagadnienia prawne mają charakter kazui…
- IV CSK 401/16 2017-01-26Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, w której skarżący oparł skargę kasacyjną na istotnym zagadnieniu prawnym lub oczywistej zasadności, Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę do…
- III CSK 21/19 2019-06-26Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną w sprawie o zasiedzenie, jeśli wnioskodawca i uczestnik nie wykazali istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątp…
- IV CSK 66/15 2015-08-05Czy wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem o stwierdzenie własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparty na zarzucie braku wezwania do udziału w sprawie, może stanowić podstawę do pr…
- III CSK 109/17 2017-09-29Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, gdy skarżący powołuje się wyłącznie na przesłankę oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, nie wykazując…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 524 § 2art. 401 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 510art. 524 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy