IV CSK 40/14

WyrokIzba Cywilna2014-09-09

Skład orzekający: Mirosława Wysocka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o zapłatę zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego w postaci szczególnej więzi rodzinnej, gdy skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów art. 448 k.c. w związku z art. 24 k.c. i rozbieżności w orzecznictwie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przepisy art. 448 k.c. w związku z art. 24 k.c. w zakresie objętym uzasadnieniem wniosku nie budzą już poważnych wątpliwości ani nie wywołują rozbieżności w orzecznictwie sądów. Sąd Najwyższy wskazał, że kwestie te zostały wyjaśnione w uchwałach z dnia 22 października 2010 r. (III CZP 76/10) i z dnia 13 lipca 2011 r. (III CZP 32/11), które potwierdziły prawo najbliższego członka rodziny do zadośćuczynienia za krzywdę wynikającą z naruszenia więzi rodzinnej ze zmarłym, nawet jeśli śmierć nastąpiła przed 3 sierpnia 2008 r. Stanowisko to zostało utrwalone w dalszym orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty zadośćuczynienia od pozwanej spółki. Pozwany złożył skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni przepisów art. 448 k.c. w związku z art. 24 k.c. i rzekome rozbieżności w orzecznictwie sądów. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 40/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 września 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka w sprawie z powództwa T. L. przeciwko P. […] Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 września 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 11 września 2013 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 11 września 2013 r. pozwany P. […] w W. na uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołał potrzebę wykładni przepisów albowiem „prawidłowe zastosowanie art. 448 k.c. w związku z art. 24 k.c. w ustalonym stanie faktycznym tej sprawy, wymaga wykładni w/w przepisów prawnych”; skarżący twierdził, że wykładnia tych przepisów wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania albo skarga jest oczywiście uzasadniona. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny, czy powołane przez skarżącego okoliczności stanowią przyczyny kasacyjne wymienione w powołanym przepisie. Wbrew twierdzeniu skarżącego, wymienione w uzasadnieniu wniosku przepisy nie budzą obecnie, w zakresie objętym tym uzasadnieniem, poważnych wątpliwości ani nie wywołują rozbieżności w orzecznictwie sądów, wymagających kolejnej wypowiedzi Sąd Najwyższego. W uchwałach z dnia 22 października 2010 r., III CZP 76/10 (OSNC-ZD nr B, poz. 42) i z dnia 13 lipca 2011 r., III CZP 32/11 (OSNC 2012, nr 1, poz. 10) Sąd Najwyższy orzekł, że najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje na podstawie art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c. zadośćuczynienie pieniężne za krzywdę spowodowaną naruszeniem dobra osobistego w postaci szczególnej więzi rodzinnej łączącej ją ze zmarłym, także wtedy, gdy śmierć wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r. W uzasadnieniu uchwał Sąd Najwyższy dokonał wykładni wymienionych przepisów, odnosząc się także do kwestii podnoszonych obecnie przez skarżącego. Istniejące wcześniej wątpliwości zostały wyjaśnione w jednolitym orzecznictwie Sądu Najwyższego, a stanowisko przyjęte w uchwałach zostało 3 przyjęte jako miarodajne w dalszych orzeczeniach Sądu Najwyższego, jak również zasadniczo w orzecznictwie sądów powszechnych. Wskazane przez skarżącego jednostkowe orzeczenia, w których sąd powszechny wyraził odmienny pogląd, nie świadczą o potrzebie kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego, którego stanowisko jest ustabilizowane. Dał temu też wyraz Sąd Najwyższy w postanowieniu składu siedmiu sędziów z dnia 27 czerwca 2014 r., III CZP 2/14 (dotychczas niepublikowane), odmawiając podjęcia uchwały i udzielenia odpowiedzi na pytanie, z którym wystąpił Rzecznik Ubezpieczonych „czy osobie najbliższej przysługuje z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę wynikającą z naruszenia jej dobra osobistego w postaci szczególnej więzi emocjonalnej przed dniem 3 sierpnia 2008 r.”. Podstawę tego postanowienia stanowiło stwierdzenie braku rozbieżności w orzecznictwie i potrzeby rozstrzygania tych kwestii w kolejnym orzeczeniu Sądu Najwyższego. Z tych względów nie było podstaw do uznania, ze w sprawie zachodzi powołana przez skarżącego przyczyna kasacyjna, co uzasadniało odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, stosownie do art. 3989 § 2 k.p.c. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 448 KCart. 24 KCart. 3989 § 1 KPCart. 448art. 24 § 1 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy