IV CZ 25/59

SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa Stefanii T. przeciwko Maksymilianowi T. o rozwód na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu z dnia 6 lutego 1959 r. VII. C. 509/57 postanowił zmienić zaskarżone postanowienie i zwolnić skarżącego od kosztów w połowie.Uzasadnienie faktyczneZaskarżonym postanowieniem Sąd Wojewódzki odmówił wnioskowi pozwanego o zwolnienie go od kosztów, wyrażając pogląd, że chociaż wpis od rewizji wynosi 1.200 zł, a pozwany zarabia miesięcznie 850 zł, to jednak był on w możności uzbierać sobie sumę konieczną na uiszczenie wpisu, skoro jest samotny i nie jest obciążony żadnym obowiązkiem alimentacyjnym.Zażalenie pozwanego od tego postanowienia jest tylko częściowo uzasadnione. Niesłusznie bowiem żalący jest zdania, że zarobek jego pokrywa zaledwie najniezbędniejsze koszty utrzymania i że z obowiązkiem uiszczenia kosztów od rewizji nie miał potrzeby naprzód się liczyć. Instytucja zwolnienia od kosztów nie jest pomyślana w ten sposób, że koszty sądowe powinien płacić z własnych środków ten tylko, kto poza bieżącymi kosztami utrzymania ma nadwyżki ze swych zarobków. Jak dla niejednych wydatków nadzwyczajnych pracownik powinien znaleźć pokrycie w swych zwykłych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych swych zapotrzebowań, tak samo powinien i zaradzić potrzebie pieniędzy na zapłatę kosztów sądowych. Dopiero gdy podobne ograniczenie bieżących wydatków byłoby połączone z uszczerbkiem utrzymania (art. 111 § 1 k.p.c.), pomoc państwowa w postaci zwolnienia od kosztów może być na miejscu. Zarobek zaś samotnego człowieka w wysokości 850 zł miesięcznie dozwala na nałożenie sobie pewnych ograniczeń, jeżeli nie w tej mierze, w jakiej Sąd Wojewódzki uznał je za możliwe, to w każdym razie w połowie sumy koniecznej na pokrycie opłaty od rewizji. Dlatego tylko w tej wysokości należało uwzględnić zażalenie pozwanego.