IV CZ 88/17

Sygn. akt IV CZ 88/17 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Władysław Pawlak SSN Marta Romańska (sprawozdawca) w sprawie ze skargi wnioskodawców o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Z. z dnia 1 czerwca 2012 r., sygn. akt I Ca (…) w sprawie z wniosku A. S. i K. S. przy uczestnictwie S. Ż. i K. Ż. o rozgraniczenie nieruchomości, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 grudnia 2017 r., zażalenia wnioskodawców na postanowienie Sądu Okręgowego w Z. z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Ca (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Wnioskodawcy A. S. i K. S. w piśmie procesowym z 1 czerwca 2017 r. wnieśli o wznowienie postępowania z udziałem S. Ż. i K. Ż. o rozgraniczenie, zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Z. z 1 czerwca 2012 r. Wskazali, że podstawą skargi są art. 524 § 1 w zw. z art. 403 § 2 k.p.c., gdyż postanowienie Sądu Okręgowego zostało wydane w oparciu o sfałszowane 2 przez biegłego geodetę K. K. dane dotyczące przebiegu granicy między nieruchomościami stanowiącymi działki nr 14 i 15 w W. W trakcie wykonywania w sprawie czynności pomiarowych biegły geodeta miał - według wnioskodawców - stwierdzić błąd w łącznym pomiarze działek od strony północnej o 1,30 m i o tę wielkość pomniejszyć szerokość działki nr 14, co wpłynęło na zapadłe w sprawie orzeczenie. Skarżący zawiadomili Prokuraturę o możliwości popełnienia przez biegłego przestępstwa. Postanowieniem z 19 czerwca 2017 r. Sąd Okręgowy w Z. odrzucił skargę wnioskodawców o wznowienie postępowania. Sąd Okręgowy jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 410 § 1 k.p.c. i wyjaśnił, że okoliczności przedstawione przez wnioskodawców nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., ale ponadto skarga o wznowienie postępowania została przez wnioskodawców wniesiona po terminie określonym w art. 407 k.p.c. W zażaleniu na postanowienie z 19 czerwca 2017 r. wnioskodawcy zarzucili, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo ocenił kwestię zachowania przez nich terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Skarżący zakwestionowali stanowisko Sądu, że o istnieniu przesłanki wznowienia dowiedzieli się 21 marca 2013 r. W tej dacie wnioskodawcy zawiadomili Prokuraturę o swoich podejrzeniach co do uchybień popełnionych przez biegłego przy opracowaniu opinii w prawomocnie zakończonym postępowaniu, ale nie mieli wówczas pewności co do tego, czy rzeczywiście wystąpiły i jaką miały skalę. Nie mają ich zresztą także obecnie, gdyż prokurator dotąd nie zapytał biegłego o dane, w oparciu o które wyznaczył przebieg granicy. Skarżący stwierdzili, że tylko w toku postępowania przed organami państwa mogą weryfikować zasadność stawianych biegłemu zarzutów, a ze skargą o wznowienie postępowania wystąpili dlatego, że mijał już termin, o jakim mowa w art. 408 k.p.c. Wnioskodawcy wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, z czym muszą wiązać się pewne ograniczenia jej dostępności. Wyrazem takiego podejścia ustawodawcy jest między innymi ścisłe wyliczenie 3 podstaw, na których można oprzeć skargę. Stwierdzenie, że skarga oparta jest na ustawowej podstawie warunkuje jej dopuszczalność. W wyniku przeprowadzonej kontroli wstępnej skarga ulega odrzuceniu nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia została sformułowana w sposób nieodpowiadający ustawie, lecz także wtedy, gdy przytoczone w niej okoliczności dają się wprawdzie podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę wznowienia, jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 19 maja 2005 r., II CZ 41/05, niepubl., z 21 października 2005 r., III CZ 82/05, niepubl., z 10 lutego 2006 r., I PZ 33/05, OSNP 2007, nr 3 - 4, poz. 48, z 14 grudnia 2006 r., I CZ 103/06, niepubl., z 24 stycznia 2007 r., III CZ 1/07, niepubl. i z 16 lutego 2007 r., V CZ 119/06, niepubl.). Za wznowieniem postępowania w niniejszej sprawie miało - według wnioskodawców - przemawiać to, że biegły geodeta zmanipulował dane na temat przebiegu granicy między podlegającymi rozgraniczeniu nieruchomościami, gdyż po stwierdzeniu błędu w łącznym pomiarze rozgraniczanych działek od strony północnej o 1,30 m, o tę wielkość pomniejszył szerokość działki nr 14. Skarżący kwalifikowali ten stan jako odpowiadający podstawie wznowienia postępowania określonej w art. 403 § 2 k.p.c., a stosownie do tego przepisu można żądać wznowienia m.in. w razie wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zarzut sformułowany przez wnioskodawców w stosunku do wyników dowodu z opinii biegłego przeprowadzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu nie jest ani nową okolicznością faktyczną, ani nowym środkiem dowodowym w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., a zatem takim, który istniał już w czasie prowadzenia prawomocnie zakończonego postępowania, lecz nie był znany jego stronom i sądowi. Zarzut postawiony biegłemu pozostaje samym tylko twierdzeniem wnioskodawców, którego zweryfikowania oczekują w postępowaniu po jego wznowieniu, gdyż - jak przyznają - w toku postępowania przed prokuratorem nie doszło dotąd do potwierdzenia, że orzeczenie sądowe w sprawie zostało wydane na podstawie wadliwie sporządzonej opinii. 4 Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania rozpoczyna bieg w dniu, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (art. 407 § 1 k.p.c.). Okoliczność przytoczona przez wnioskodawców jako mająca usprawiedliwiać wystąpienie ze skargą nie stanowi wprawdzie podstawy wznowienia, ale jeśli wnioskodawcy widzieli w niej taką podstawę, to byli obowiązani zachować termin określony w art. 407 § 1 k.p.c. i w tym terminie powołać się na nią przed sądem w celu uzyskania wznowienia postępowania. Skoro zażalenie wnioskodawców okazało się bezzasadne, to na podstawie art. 39815 zdanie pierwsze w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. aj r.g.