ŁC 719/50

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia M. Rudowski.Sędziowie: L. Konic, dr B. Dobrzański (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Skarbu Państwa przeciwko Spółdzielni - Grupa Techniczna z odp. udz. we Wrocławiu o zapłatę, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 4 lutego 1950 r., skargę kasacyjną oddalił.Uzasadnienie faktyczneZaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny zatwierdził postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 31 sierpnia 1949 r., odrzucając zarzut niewłaściwości sądu oparty na twierdzeniu, że właściwy jest Sąd Okręgowy w Warszawie, gdzie pozwana ma swą siedzibę, oddział bowiem pozwanej we Wrocławiu został zlikwidowany i pozwana już w dacie doręczenia pozwu nie miała na terenie tego miasta organu (art. 34 k.p.c.), któremu można by było doręczyć pozew.Skarga kasacyjna pozwanej przeciwko postanowieniu Sądu Apelacyjnego jest nieuzasadniona.Skarżąca powołuje się w swej skardze na inną sprawę sądową, zupełnie analogiczną, w której skarżąca podniosła ten sam zarzut niewłaściwości sądu oparty na tych samych przesłankach. Otóż w tamtej sprawie Sąd Najwyższy już wyjaśnił (orzeczenie z dnia 18 lutego 1950 r. C. 2014/49), że zarzut skarżącej jest bezzasadny, gdyż w chwili wytoczenia powództwa w rejestrze spółdzielni w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu znajdował się jeszcze wpis oddziału pozwanej i strona powodowa była uprawniona do oparcia się na tym wpisie (art. 24 k.h.), nadto pozew został doręczony skarżącej we Wrocławiu, przy czym skarżąca prawidłowości doręczenia nie kwestionowała.Stan rzeczy w sprawie niniejszej jest zupełnie identyczny, o ile chodzi o okoliczności miarodajne dla oceny zasadności zarzutu niewłaściwości sądu, a Sąd Najwyższy w składzie sprawę tę rozpoznającym podziela stanowisko prawne zajęte w orzeczeniu wyżej cytowanym, a w szczególności pogląd, że bezzasadność zarzutu niewłaściwości sądu podniesionego przez skarżącą przesądza już sam fakt wpisu jej oddziału w rejestrze handlowym.Uzasadnienie prawneW tym zakresie należy jeszcze wyjaśnić, co następuje:Ochrona "dobrej wiary" co do treści wpisu rejestrowego może wchodzić w grę także odnośnie możności wytoczenia powództwa w pewnym sądzie, który - przy przyjęciu zgodności okoliczności w rejestrze uwidocznionych ze stanem rzeczywistym - okazuje się sądem właściwym. Nie ma bowiem podstaw w tego rodzaju sytuacji do argumentowania, że taka ochrona możliwa jest tylko w materialnoprawnym obrocie, nie zaś w zakresie przepisów o właściwości sądów, a więc norm prawa publicznego. W myśl bowiem art. 52 k.p.c. strony mogłyby umówić się o poddanie sporów nawet sądowi niewłaściwemu, posiadają więc w tym zakresie uprawnienie do swobodnej dyspozycji. W takiej zaś sytuacji strona, która zarejestrowała swój oddział, nie może wobec drugiej strony, która działała w zaufaniu do prawdziwości tego wpisu i wytoczyła powództwo w sądzie według treści tego wpisu właściwym, powoływać się na to, że wpis nie odpowiadał już rzeczywistemu stanowi rzeczy i oddział już nie istniał, a to w myśl ogólniejszej zasady, że nie można uwzględniać zarzutów niezgodności wpisu ze strony osoby, na której wniosek wpis został dokonany, o ile chodzi o stosunki podlegające dyspozycji tej strony.