RAD 16/66

WyrokIzba Cywilna1966-10-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu dyscyplinarnym wobec adwokatów i aplikantów adwokackich karę łączną można orzec poprzez pochłonięcie kar innego rodzaju przez karę zawieszenia w czynnościach zawodowych?
Ratio decidendi
Kara łączna w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko adwokatom i aplikantom adwokackim powinna być orzekana na podstawie ogólnych zasad wymiaru kary łącznej, w tym przy zastosowaniu kryteriów z rozdziału V Kodeksu karnego. Zasady te wskazują, że łączeniu podlegają tylko kary jednorodzajowe, co oznacza, że nie jest dopuszczalne, aby jedna z kar dodatkowych pochłonęła przy karze łącznej karę dodatkową innego rodzaju. W związku z tym, orzeczenie kary łącznej poprzez pochłonięcie kar upomnienia i nagany przez karę zawieszenia w czynnościach zawodowych jest błędne.
Stan faktyczny
Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna ukarała adwokata X karą upomnienia, nagany oraz łączną karą zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 1 roku. Wyższa Komisja Dyscyplinarna zmieniła orzeczenie, wymierzając karę nagany oraz łączną karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 6 miesięcy. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, domagając się uchylenia orzeczenia Wyższej Komisji i utrzymania w mocy kary łącznej 1 roku zawieszenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości, uznając orzeczenie Wyższej Komisji Dyscyplinarnej za prawidłowe pod względem merytorycznym i proceduralnym.

Pełny tekst orzeczenia

Uzasadnienie faktyczneOrzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej Izby Adwokackiej w A. z dnia 22 maja 1965 r. (KD 62/64) adwokat X został skazany:1)na karę upomnienia,2)na karę nagany,3)na karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 6 miesięcy,4)na karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 6 miesięcy- i łącznie na karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 1 roku, przy jednoczesnym uznaniu jej za odbytą.Rozpoznając sprawę adwokata X w wyniku jego odwołania, Wyższa Komisja Dyscyplinarna do spraw adwokatów orzeczeniem z dnia 19 marca 1966 r. (WKD 18/66) zmieniła orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w ten sposób, że za czyny, za które orzeczono karę upomnienia i nagany, wymierzyła karę nagany, a za czyny, za które orzeczono dwukrotnie karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 6 miesięcy, wymierzyła łączną karę zawieszenia w czynnościach zawodowych na okres 6 miesięcy, uznając w tej części karę za odbytą.W złożonej rewizji nadzwyczajnej Minister Sprawiedliwości wniósł o uchylenie orzeczenia Wyższej Komisji Dyscyplinarnej z dnia 19 marca 1966 r. i o utrzymanie w mocy kary łącznej 1 roku zawieszenia w czynnościach zawodowych, wymierzonej adwokatowi X przez Wojewódzką Komisję Dyscyplinarną Izby Adwokackiej w A orzeczeniem z dnia 22 maja 1965 r. (KD 62/64).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Słuszne jest twierdzenie rewizji nadzwyczajnej, że kwestię wymiaru kary w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko adwokatom i aplikantom adwokackim reguluje przepis § 30 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 1964 r. (Dz. U. z 1965 r. Nr 2, poz. 7). Powyższy przepis nie zawiera jednak szczegółowych wskazań co do sposobu orzekania kary łącznej. W tej sytuacji karę łączną w postępowaniu dyscyplinarnym należy orzec na podstawie ogólnie obowiązujących zasad, a w szczególności przy zastosowaniu kryteriów określonych w rozdziale V k.k. Z przepisów zawartych w tym rozdziale wynika, że łączeniu podlegają tylko kary jednorodzajowe. Wskazuje na to wyraźnie art. 33 § 1 k.k., który stanowi, że w razie skazania za kilka przestępstw na kary pozbawienia wolności i za kilka przestępstw na kary grzywny należy wymierzyć dwie samoistne kary łączne: jedną, obejmującą pozbawienie wolności, i drugą obejmującą grzywnę. Tę samą zasadę stosuje się przy łączeniu orzeczonych jednostkowych kar dodatkowych; w wypadku takim nie jest dopuszczalne, by jedna z kar dodatkowych pochłonęła przy karze łącznej karę dodatkową innego rodzaju.Opierając się na powyższych zasadach, trzeba uznać za błędne stanowisko Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej Izby Adwokackiej w A., która w orzeczeniu z dnia 22 maja 1965 r. orzekła karę łączną w taki sposób, że kara zawieszenia w czynnościach zawodowych pochłonęła kary innego rodzaju, a mianowicie upomnienia i nagany. Korektura tego orzeczenia przez wyższą Komisję Dyscyplinarną w celu połączenia wymierzonych obwinionemu kar jednostkowych w odrębne jednorodzajowe kary, a mianowicie zawieszenie w czynnościach zawodowych i nagany, jest zatem, jeśli chodzi o układ łączenia kar, prawidłowa.W świetle poczynionych ustaleń nie ma również podstaw do kwestionowania słuszności zaskarżonego orzeczenia pod względem merytorycznym. Możliwość stosowania kombinacji połączeniowej w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko adwokatom i aplikantom adwokackim według kryteriów zawartych w rozdziale V KK wkłada na komisje dyscyplinarne obowiązek kierowania się przy wymiarze kary łącznej przesłankami zasadniczymi - z wyłączeniem dowolności. Jedną z zasad stosowanych przy wymiarze kary łącznej jest m.in. konieczność ustalenia przedmiotowego i podmiotowego związku zachodzącego pomiędzy popełnionymi czynami. Jeżeli związek ten jest bliższy, to wymiar kary łącznej powinien w szerszym stopniu uwzględnić zasadę absorpcji. Jeżeli natomiast związek ten jest dalszy, to wymiar kary łącznej powinien w szerszym stopniu uwzględniać zasadę sumowania pojedynczych kar. W rozpoznawanej sprawie związek między poszczególnymi przewinieniami obwinionego adwokata X jest bardzo bliski. Poszczególne fragmenty jego czynu zostały popełnione w krótkich odstępach czasu na tle tej samej, powierzonej obwinionemu do prowadzenia sprawy.W tych warunkach Sąd Najwyższy nie dopatrzył się wadliwości w orzeczeniu Wyższej Komisji Dyscyplinarnej z dnia 19 marca 1966 r. w sprawie adwokata X i dlatego orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 33 § 1 KK§ 30§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.