Rw 1198/70
WyrokIzba Cywilna1970-11-06
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samowolne opuszczenie jednostki wojskowej przez żołnierza, który posiadał legalnie wydaną broń służbową, może być kwalifikowane jako samowolny zabór tej broni w rozumieniu art. 329 § 2 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że samowolne opuszczenie jednostki wojskowej przez żołnierza, który posiadał legalnie wydaną broń służbową do użytku służbowego, nie stanowi samowolnego zaboru tej broni w rozumieniu art. 329 § 2 k.k. Broń ta znajduje się legalnie w posiadaniu żołnierza, a jej zabranie ze sobą podczas opuszczania jednostki może być jedynie okolicznością obciążającą przy wymiarze kary za samowolne opuszczenie jednostki, ale nie uzasadnia przypisania winy w zakresie samowolnego zaboru broni.Stan faktyczny
Eugeniusz K. został skazany za naruszenie Regulaminu Służby Wewnętrznej przez porzucenie służby, samowolne opuszczenie jednostki z bronią służbową, pozostawienie jej u szwagra, a następnie zatrzymanie. Obrońca wniósł rewizję, domagając się złagodzenia kary przez warunkowe zawieszenie jej wykonania. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę w trybie rewizji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego z art. 325 § 1 i art. 329 § 1 i 2 k.k. na art. 325 § 1 i art. 329 § 1 k.k. i w pozostałych częściach wyrok utrzymał w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk A. Porzecki. Sędziowie: ppłk S. Mendyka (sprawozdawca), ppłk H. Kmieciak. Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: mjr J. Rulewski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 1970 r. na rozprawie sprawy Eugeniusza K., skazanego nieprawomocnie za czyn z art. 329 § 1 i 2 oraz art. 325 § 1 k.k. na 1 rok i 2 miesiące pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgu Wojskowego w N. z dnia 25 września 1970 r.,zmienił zaskarżony wyrok przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego z art. 325 § 1 i art. 329 § 1 i 2 k.k. na art. 325 § 1 i art. 329 § 1 k.k. i z tą zmianą wyrok ten w pozostałych częściach utrzymał w mocy.Uzasadnienie faktycznePowołanym wyżej wyrokiem Sądu I instancji Eugeniusz K. został uznany za winnego przestępstwa polegającego na tym, że w dniu 11 lipca 1970 r. w czasie pełnienia służby podoficera dyżurnego kompanii w N. naruszył pkt 206 Regulaminu Służby Wewnętrznej Sił Zbrojnych PRL przez to, iż porzucił służbę, a posiadając w związku z zarządzonym w pododdziale alarmem broń służbową kbk AK, samowolnie opuścił jednostkę, zabrał ze sobą wspomnianą broń, udał się do miejscowości N.1 i tam zabraną broń pozostawił na przechowanie u swego szwagra Józefa R., a następnie udał się do N.2, gdzie w dniu 13 lipca 1970 r. został przez osoby wojskowe zatrzymany.Zarzucając w rewizji wymierzenie oskarżonemu rażąco niewspółmiernej kary, obrońca wnosił o złagodzenie tejże kary przez warunkowe zawieszenie jej wykonania.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o nieuwzględnienie rewizji, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:1. Rewizja nie jest zasadna.Oskarżony był w przeszłości karany sądownie za przestępstwo umyślne, mianowicie za kradzież mienia indywidualnego. Fakt ten stanowi ustawową, przewidzianą w art. 52 k.k. okoliczność obciążającą przy wymiarze kary za przestępstwo popełnione ponownie przez sprawcę. Oczywiście okoliczność ta sama w sobie nie stanowi przeszkody do orzeczenia - za to drugie przestępstwo - kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jednakże przy prognozowaniu zachowania się sprawcy w przyszłości nie może być pominięta. Jedynie więc pozytywna prognoza co do zachowania się sprawcy w przyszłości może być i jest podstawą zezwalającą sądowi na warunkowe zawieszenie wykonania kary orzeczonej wobec tegoż sprawcy.Jeżeli jednak chodzi o sprawę niniejszą, to do pomyślnej prognozy zachowania się oskarżonego brak jest podstaw. Nie tylko bowiem poprzednia karalność sądowa oskarżonego przemawia przeciwko niemu, ale także i to, że w wojsku był on żołnierzem zaledwie przeciętnym, a przed powołaniem do odbycia służby wojskowej zachowywał się wysoce nagannie, cechował go brak stałości charakteru i postępowania, porzucał samowolnie pracę zarobkową, wchodził w kontakty z elementami podejrzanymi, prowadzącymi aspołeczny, pasożytniczy tryb życia. W tych warunkach brak dostatecznych podstaw do tego, by zasadnie można było mniemać, że oskarżony nie popełni w przyszłości nowego przestępstwa, wobec czego wniosek rewizji o warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary nie może być uwzględniony.2. Przestępstwo z art. 329 § 2 k.k. może być przypisane sprawcy tylko wtedy, gdy dopuścił się on samowolnego zaboru broni wojskowej lub innego środka walki, a więc np. amunicji. Zabór broni lub amunicji musi być samowolny, wskutek czego nie podpada pod cytowany wyżej przepis prawa materialnego działanie takiego sprawcy, który opuszcza samowolnie swą jednostkę lub miejsce służby, zabierając z sobą broń służbową, wydaną mu do użytku na czas wykonywania określonych obowiązków, np. na czas pełnienia służby wartowniczej, wewnętrznej lub innej, na okres ćwiczeń itp. Broń ta lub amunicja (albo inny środek walki) znajduje się wtedy legalnie we władaniu sprawcy, a więc nie można mu zarzucić, że zabrał ją samowolnie. Opuszczenie więc jednostki lub miejsca pełnienia służby przez żołnierza w sytuacji, w której posiada on przy sobie legalnie wydaną i przydzieloną mu do służbowego użytku broń wojskową, może stanowić jedynie okoliczność obciążającą przy wymiarze kary za samowolne opuszczenie jednostki lub miejsca służby, nie uzasadnia jednak, jak to już wyżej powiedziano, przypisania mu winy w zakresie objętym treścią art. 329 § 2 k.k., tj. przypisania mu samowolnego zaboru tejże broni (lub innego środka walki).Co się tyczy oskarżonego, to tempore criminis posiadał on broń wojskową legalnie, gdyż została mu ona wydana na czas pełnienia służby wewnętrznej w pododdziale w związku z zarządzonymi w jednostce ćwiczeniami. Nie zabrał on zatem tej broni samowolnie i dlatego zakwalifikowanie jego czynu w zaskarżonym wyroku także z art. 329 § 2 k.k. nie było zasadne. Stąd też kwalifikację prawną czynu oskarżonego należało z urzędu odpowiednio - tak jak uczyniono to w wyroku - poprawić.W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- U 2/77 1977-10-01Czy samowolny zabór przez żołnierza broni wojskowej lub innego środka walki należy kwalifikować tylko z art. 329 § 2 k.k., czy też - w zależności od celu lub sposobu działania sprawcy albo jego stosunku do tego rodzaju m…
- U 3/77 1977-12-16Czy żołnierz, któremu przydzielono broń wojskową lub inny środek walki, może być sprawcą zaboru tych przedmiotów w rozumieniu art. 329 § 2 k.k., jeśli nie znajduje się w legalnym faktycznym posiadaniu tych przedmiotów?
- Rw 1359/70 1970-12-10Czy czyn żołnierza polegający na samowolnym opuszczeniu jednostki wojskowej, mając objąć służbę dyżurnego, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 303 § 1 k.k. i art. 309 § 1 k.k., a jeśli tak, to jak należy go zakwalifi…
- Rw 134/70 1970-02-27Czy żołnierz, który samowolnie opuścił miejsce pobytu na okres krótszy niż 14 dni, popełnia przestępstwo z art. 303 § 3 k.k., czy też z art. 303 § 1 k.k., a jeśli tak, to czy istnieją podstawy do warunkowego zawieszenia…
- Rw 1607/69 1970-07-01Czy samowolne opuszczenie jednostki wojskowej przez żołnierza zawodowego, które nie stanowi przestępstwa przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej, może być zakwalifikowane jako przestępstwo przeciwko działalności…
Powołane przepisy
art. 329 § 1art. 325 § 1 KKart. 325 § 1art. 329 § 1 KKart. 52 KKart. 329 § 2 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.