Rw 1409/64

PostanowienieIzba Cywilna1964-12-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy powołanie do czynnej służby wojskowej osoby, która ukończyła 25. rok życia, może stanowić podstawę do przypisania jej odpowiedzialności karnej za przestępstwo z art. 114 § 1 k.k.?
Ratio decidendi
Powołanie do odbycia zasadniczej służby wojskowej osoby, która ukończyła 25. rok życia, jest aktem administracyjnym sprzecznym z przepisami prawa, w szczególności z art. 34 ust. 2 i art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 30 stycznia 1959 r. o powszechnym obowiązku wojskowym. Taki akt nie może rodzić skutków prawnych, a osoba taka nie może być uznana za podmiot przestępstwa z art. 114 § 1 k.k.
Stan faktyczny
Oskarżony został powołany do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Zgodnie z przepisami ustawy o powszechnym obowiązku wojskowym, do służby tej mogą być powołane osoby, które w danym roku kalendarzowym kończą 25. rok życia. Oskarżony przekroczył ten wiek. Powołanie go do służby było zatem sprzeczne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uznał, że w czynie oskarżonego nie można dopatrywać się znamion przestępstwa, ponieważ powołanie do służby wojskowej było nieważne.

Pełny tekst orzeczenia

Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 30 stycznia 1959 r. o powszechnym obowiązku wojskowym przewiduje, że osoby podlegające powołaniu do czynnej służby wojskowej, które odbyły karę lub zwolnione zostały z aresztu albo odzyskały utracone prawa publiczne, w zależności od ich wieku i zdolności do służby wojskowej, wojskowy komendant rejonowy powołuje do odbycia zasadniczej służby wojskowej i zalicza do rezerwy lub zwalnia od powszechnego obowiązku wojskowego. W końcowej części przepis ten odwołuje się do art. 34 ust. 2 cytowanej ustawy, który z kolei zakreśla granicę wieku osób podlegających powołaniu do zasadniczej służby wojskowej. W myśl tego przepisu do zasadniczej służby wojskowej mogą zostać powołane tylko osoby, które w danym roku kalendarzowym kończą 25-ty rok życia. Poborowi starsi natomiast zostają przeniesieni do rezerwy. Również art. 33 ust. 1 wspomnianej ustawy ogranicza możliwość powołania do zasadniczej służby wojskowej do 23 roku życia - w przypadku korzystania z odroczenia lub zaliczania do ponadkontyngentu, względnie do 25 roku życia - w przypadku odroczenia ze względów na odbywanie studiów w szkołach wyższych.Powołanie oskarżonego do odbycia zasadniczej służby wojskowej wbrew zakazowi wynikającemu z przytoczonych wyżej przepisów jest aktem administracyjnym sprzecznym z przepisami prawa i w związku z tym nie może rodzić skutków prawnych. Oskarżony, nie będąc osobą obowiązaną do pełnienia zasadniczej służby wojskowej, nie mógł być podmiotem przestępstwa z art. 114 § 1 k.k.W.P. i w czynie jego nie można dopatrywać się znamion przestępstwa.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 47 ust. 3art. 34 ust. 2art. 33 ust. 1art. 114 § 1 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.