Rw 360/66

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Wizelberg (sprawozdawca).Sędziowie: płk T. Nizielski, płk J. Radwański.Prokurator: ppłk S. Marzyński.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej wiceprokuratora Prokuratury Garnizonowej Marynarki Wojennej w Gdyni, wniesionej na wyrok Sądu Marynarki Wojennej w Gdyni z dnia 5 kwietnia 1966 r., sprawę Jerzego R., skazanego z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10.XII.1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu na karę 3.000 zł grzywny z utratą prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych przez 3 lata za to, że "w dniu 19 lutego 1966 r. około godz. 15 w N., jako kierowca samochodu osobowego marki "Warszawa", po zwolnieniu przez dysponenta tegoż samochodu P., w celu udania się do garaży, wprawił się w stan nietrzeźwości, a następnie prowadził samochód ulicami N., po czym wjechał na teren portu rybackiego, urywając w bramie wjazdowej linę poprzeczną, i naruszył przez to przepis art. 19 ustawy z dnia 27.XI.1961 r. (Dz. U. Nr 53, poz. 295)".Prokurator Prokuratury Garnizonowej Marynarki Wojennej wnosi w skardze rewizyjnej o uchylenie powyższego wyroku i o przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania z powodu wymierzenia zbyt łagodnej kary.Sąd Najwyższy postanowił skargę rewizyjną Prokuratora Garnizonowej Marynarki Wojennej pozostawić bez uwzględnienia, a wyrok Sądu Marynarki Wojennej w Gdyni z dnia 5 kwietnia 1966 r. w sprawie Jerzego R. pozostawić w mocy.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Prokurator słusznie podnosi w skardze rewizyjnej, że oskarżony wykazał duże nasilenie złej woli, prowadząc samochód z pasażerami po ulicach N. w stanie znacznej nietrzeźwości.Z drugiej jednak strony bezsporne jest istnienie szeregu okoliczności przemawiających za tym, że wymierzona w zaskarżonym wyroku kara nie jest niewspółmiernie łagodna i że konieczne jest uchylenie zaskarżonego wyroku.Okolicznością przemawiającą na korzyść oskarżonego jest przede wszystkim bardzo dobra opinia służbowa oskarżonego, który uzyskał w drodze wyróżnienia awans do stopnia starszego marynarza i oznakę wzorowego marynarza, a ponadto dwukrotnie - jako nagrodę za wzorową pracę społeczną - otrzymywał urlopy. W świetle tych faktów czyn oskarżonego, będący przedmiotem zaskarżonego wyroku, ma charakter odosobniony na tle całej jego służby wojskowej. Dalszą jeszcze okolicznością przemawiającą na korzyść oskarżonego jest okazana przezeń na rozprawie skrucha i obietnica poprawy.Wymierzona przez Sąd I instancji grzywna za jazdę w stanie nietrzeźwości jest bardzo wysoka, przy czym orzeczono również utratę prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na dość długi okres. Oskarżony już wpłacił grzywnę w wysokości 3.000 zł, a zatem kara ta została już wykonana.Skoro artykuł 28 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu odnosi się do przestępstwa tzw. "formalnego" nie związanego z powstaniem jakichkolwiek skutków w świecie zewnętrznym i skoro przewiduje on alternatywnie bądź karę krótkoterminowego pozbawienia wolności, bądź też karę grzywny, to przy istnieniu poważnych okoliczności łagodzących skazanie oskarżonego Jerzego R. na wysoką grzywnę połączoną z długotrwałym pozbawieniem prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych nie może być uznane za niesłuszne. Mając bowiem do wyboru z jednej strony karę grzywny, a z drugiej karę krótkoterminowego pozbawienia wolności, sąd powinien traktować bezwarunkowe pozbawienie oskarżonego wolności na krótki okres tylko jako ostateczność, tzn. stosować tę ostatnią karę w zasadzie tylko wówczas, gdy istnieją okoliczności obciążające, nie ma zaś żadnych okoliczności łagodzących, albo gdy okoliczności łagodzące stoją w oczywistej dysproporcji do wagi czynu oskarżonego.W sprawie Jerzego R. istnieją wprawdzie, jak to słusznie podnosi prokurator w skardze rewizyjnej, poważne okoliczności obciążające, ale istnieją też - jak wynika z dokumentów w sprawie - poważne okoliczności łagodzące. Stosowanie więc do oskarżonego Jerzego R. kary bezwarunkowego krótkoterminowego pozbawienia wolności nie byłoby słuszne.