Rw 50/64

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk W. Winawer.Sędziowie: ppłk H. Kostrzewa (sprawozdawca), ppłk A. Kruszka.Prokurator: mjr J. Burzyński.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej obrońcy, sprawę Jerzego I., skazanego wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Zielonej Górze z dnia 18 grudnia 1963 r. za przestępstwo z art. 137 § 1 k.k.W.P. na karę 10 miesięcy więzienia i degradację za to, że w dniu 9 listopada 1963 r. około godz. 23 jako dowódca warty uwolnił z aresztu garnizonowego powierzonych jego pieczy i nadzorowi Stefana D. i Kazimierza S., o których wiedział, że są aresztowani przez Wojskowego Prokuratora Garnizonowego pod zarzutem kradzieży benzyny.Obrońca w skardze rewizyjnej wnosił o zmianę kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu czynu na art. 135 § 1 lub art. 137 § 2 k.k.W.P. i o złagodzenie kary.Sąd Najwyższy, w częściowym uwzględnieniu skargi rewizyjnej obrońcy, postanowił zmienić wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Zielonej Górze z dnia 18 grudnia 1963 r. w sprawie Jerzego I. przez złagodzenie wymierzonej mu kary do wysokości 6 (sześciu) miesięcy więzienia i z tą zmianą zaskarżony wyrok utrzymać w mocy.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Dokonane w wyroku ustalenia faktyczne są prawidłowe i znajdują całkowite oparcie w zebranym materiale dowodowym. Z ustaleń tych wynika, że oskarżony Jerzy I. w czasie pełnienia służby, mającej na celu między innymi ochronę aresztu garnizonowego, uwolnił bezprawnie z tego aresztu Kazimierza S. i Stefana D. Słusznie Sąd przyjął za ustalone, że oskarżony wiedział, iż Kazimierz S. i Stefan D. są tymczasowo aresztowani na mocy postanowienia prokuratora. Wbrew twierdzeniu rewizji okoliczność ta została potwierdzona dostatecznymi dowodami, z których na plan pierwszy wysuwają się zeznania świadka Andrzeja M. Świadek ten w czasie przekazywania oskarżonemu obowiązków dowódcy warty poinformował go, do czyjej dyspozycji pozostają obaj zatrzymani. Kazimierz S. i Stefan. D. przebywali w celi oznaczonej napisem "do dyspozycji prokuratora", przy czym świadek M. poinformował oskarżonego, że doręczono im postanowienia o aresztowaniu.Oskarżony I. działaniem swym wyczerpał podmiotową i przedmiotową stronę przestępstwa z art. 137 § 1 k.k.W.P. Oceny tej nie zmienia fakt, że oskarżony, ulegając namowom aresztowanych Kazimierza S. i Stefana D., zwolnił ich z aresztu tylko na krótki czas (na trzy godziny), po uprzednim uzgodnieniu z nimi, że po upływie tego czasu sami wrócą do aresztu. Wprawdzie zamiarem oskarżonego nie było uwolnienie Kazimierza S. i Stefana D. od odpowiedzialności karnej w ogóle ani też uwolnienie ich na stałe z aresztu w celu stałego przywrócenia utraconej przez nich wolności, jednakże tego rodzaju ustalenia faktyczne nie mogą wpłynąć na taką ocenę prawną zachowania się oskarżonego, jaka reprezentowana jest w rewizji. Użyte w dyspozycji przepisu art. 137 § 1 k.k.W.P. słowo "uwalnia" bynajmniej nie oznacza, że chodzi tu o trwałe odzyskanie wolności. Wydostanie się aresztowanego poza obręb zamknięcia może wiązać się z różnymi celami i w zależności od tego może dotyczyć różnego okresu przebywania na wolności. Dla istoty przestępstwa z art. 137 § 1 k.k.W.P. nie ma znaczenia fakt, czy sprawca dąży do trwałego uwolnienia powierzonego jego nadzorowi aresztowanego, czy też chce umożliwić aresztowanemu przebywanie na wolności tylko przez pewien czas. I w jednym, i w drugim wypadku sprawca narusza szczególny obowiązek służbowy, jakim jest obowiązek strzeżenia lub dozorowania powierzonych jego pieczy i pozbawionych wolności aresztantów.Stwierdzić zatem należy, że Sąd I instancji słusznie uznał oskarżonego I. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 137 § 1 k.k.W.P.Jeśli chodzi o wymierzoną oskarżonemu karę, to instancja rewizyjna podziela zarzut rewizyjny, iż jest ona niewspółmiernie surowa (...).