V CNP 21/15

Sygn. akt V CNP 21/15 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie ze skargi Gminy Miejskiej Z. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I C 1886/13 w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej Z. przeciwko J. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 października 2015 r., odrzuca skargę. 2 UZASADNIENIE Skarżąca Gmina Miejska Z. wniosła o stwierdzenie, na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c., niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 15 stycznia 2014 r., którym oddalono jej powództwo o zasądzenie kwoty 372,47 zł opłaty rocznej z tytułu wieczystego użytkowania. W skardze powódka zarzuciła naruszenie art. 21 Konstytucji w zw. z art. 3 i 4 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece przez przyjęcie, że pozwany w wyniku zbycia prawa wieczystego użytkowania nie ma legitymacji biernej, bo wpis pozwanego w księdze wieczystej nie ma znaczenia konstytutywnego. Sąd Najwyższy zważył: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna odpowiadać szczególnym wymogom określonym w art. 4245 § 1 k.p.c. Są to wymagania konstrukcyjne skargi nie podlegające sanowaniu, ich zachowanie podlega badaniu przez Sąd Najwyższy, zaś brak któregokolwiek z elementów skutkuje jej odrzuceniem (art. 4248 § 1 k.p.c.). Powołany przez skarżącego, jako podstawa skargi, art. 4241 § 2 k.p.c. uzależnia dopuszczalność skargi od kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego przypadku oraz występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. Z brzmienia art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. wynika, że w wypadku powołania tej podstawy skargi skarżący powinien wykazać istnienie wyjątkowego wypadku uzasadniającego jej wniesienie. Wymóg ten dotyczy zarówno przyczyn niezgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia jak i przyczyn, dla których strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających zaskarżenie orzeczenia. Zgodnie z ustalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego przyczyny te muszą mieć charakter wyjątkowy w znaczeniu obiektywnym i wystąpić z powodów nadzwyczajnych, niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia - taką przyczyną może być katastrofa, klęska żywiołowa, uzyskanie błędnej informacji od pracownika sądu, ciężka 3 choroba, czy wyjątkowe okoliczności leżące po stronie osób trzecich uniemożliwiające zaskarżenie niekorzystnego dla niej orzeczenia (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2006 r., III CNP 4/06, OSNC 2006/6/113, z dnia 14 października 2010 r. I CNP 52/10, z dnia 16 maja 2008 r. I CNP 21/08, z dnia 11 maja 2012 r., I CNP 1/12, z dnia 12 lipca 2013 r., II CNP 74/12 - nie publ.). Skarżąca wskazując, że nie skorzystała z przysługujących jej środków zaskarżenia nie wskazała na żadną przyczynę zaniechania wniesienia środka odwoławczego i nawet nie próbowała umotywować skargi w tym zakresie. Wystąpienie wyjątkowego przypadku zostało uzasadnione jedynie wskazaniem na naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego, co nie stanowi spełnienia wymogu określonego w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. Powołanie omawianej podstawy skargi nie eliminuje nadto obowiązku wskazania przepisu, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny oraz uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody spowodowanej zaskarżonym orzeczeniem (art. 4245 § 1 pkt 3 i 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wymagania określone w art. 4245 § 1 k.p.c. powinny być spełnione w sposób kumulatywny, a nadto iż każde z nich ma charakter samoistny, powinno być zatem spełnione samodzielnie, niezależnie od innych (postanowienia z dnia 20 lipca 2005 r., IV CNP 1/05, z dnia 7 sierpnia 2012 r., III CNP 14/12, nie publ.). Przytoczenie podstaw skargi nie spełnia wymogu wskazania przepisu, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne. W zakresie wymogu określonego w punkcie czwartym tego przepisu konieczne jest dokonanie wyodrębnionego wywodu i uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody ze wskazaniem, że już nastąpiła oraz określeniem jej zakresu i rozmiaru. Skarżący powinien nadto wykazać w skardze istnienie związku przyczynowego pomiędzy szkodą a zaskarżonym wyrokiem. Nie może być natomiast wystarczające tylko wskazanie określonej kwoty stanowiącej, w ocenie skarżącego, szkodę - tym bardziej, że powództwo zostało oddalone częściowo w wyniku uwzględnienia zarzutu przedawnienia, czego skarżąca nie kwestionuje. Brak spełnienia w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wymagań określonych w art. 4245 § 1 pkt 3, 4 i 5 k.p.c. powoduje odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej (art. 4248 § 1 k.p.c.), wobec czego orzeczono jak w sentencji. 4 l.n