V CO 156/20
Izba Cywilna2020-11-30
Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy strony nie miały ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania w Polsce, a obecnie mieszkają za granicą?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy Sąd Okręgowy nie przedstawił uzasadnienia, jakie ustalenia skłoniły go do zwrócenia się o wyznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. Nie jest rolą Sądu Najwyższego odtwarzanie motywów sądu niższej instancji w oparciu o akta sprawy. Właściwość miejscową w sprawach o rozwód należy ustalać zgodnie z art. 41 k.p.c.Stan faktyczny
Powódka wniosła pozew o rozwód, podając jako miejsce zamieszkania stron Irlandię. Strony po zawarciu małżeństwa mieszkały wspólnie w N.. Sąd Okręgowy zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego, ponieważ strony nie miały wspólnego miejsca zamieszkania w Polsce, a obecnie mieszkają za granicą. Sąd Najwyższy nie otrzymał od Sądu Okręgowego uzasadnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmawia oznaczenia sądu, przed który należy wytoczyć powództwo.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CO 156/20 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz w sprawie z powództwa S. B. przeciwko J. B. o rozwód, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 listopada 2020 r., wniosku Sądu Okręgowego w O. o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o sygn. akt I C (…), odmawia oznaczenia sądu, przed który należy wytoczyć powództwo. UZASADNIENIE Pozwem z 6 lipca 2020 r. Powódka S. B. wytoczyła powództwo o rozwód przeciwko J. B., podając jako aktualne miejsce zamieszkania stron Irlandię. Ponadto Powódka podniosła, iż po zawarciu związku małżeńskiego strony zamieszkiwały wspólnie w N.. Zarządzeniem z 25 lipca 2020 r. Sąd Okręgowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo do rozpoznania sprawy, albowiem strony nie miały wspólnego miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, a obecnie mieszkają na stałe w Irlandii. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 45 k.p.c. Sąd Najwyższy oznacza sąd, przed który należy wytoczyć powództwo, jeżeli na podstawie okoliczności sprawy nie można ustalić właściwości miejscowej.
2 W sprawie głównej (o rozwód) właściwość miejscową (wyłączną) należy ustalić zgodnie z art. 41 k.p.c. Stanowi on, iż powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sądem, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w tym okręgu ma jeszcze miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda. Sąd Okręgowy w O. nie uzasadnił, jakie w jego ocenie ustalenia uzasadniają zwrócenie się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo w niniejszej sprawie. Nie jest rolą Sądu Najwyższego podejmowanie się w oparciu o akta sprawy próby odtworzenia motywów przyjmowanych przez Sąd Okręgowy jako uzasadnienie decyzji o wystąpieniu na podstawie art. 45 k.p.c. z wnioskiem o oznaczenie sądu właściwego. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- I CO 76/19 2019-11-07Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy strony wskazują w pozwie miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mimo że czasowo przebywają za granicą?
- II CO 240/20 2020-11-30Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, jeśli Sąd Okręgowy nie ustalił miejsca zamieszkania stron w Polsce?
- III CO 948/22 2022-10-13Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy rozwodowej, gdy sąd okręgowy miał możliwość ustalenia swojej właściwości miejscowej na podstawie oświadczeń stron?
- I CO 77/17 2017-11-15Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy strony zamieszkują za granicą, a ich ostatnie miejsce zamieszkania w Polsce nie jest jednoznacznie ustalone?
- IV CO 208/19 2019-10-01Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy powódka ma miejsce zamieszkania w Polsce, a ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków znajdowało się za granicą?
Powołane przepisy
art. 45 KPCart. 41 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy