V CSK 129/17

WyrokIzba Cywilna2017-09-20

Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej zasadność opiera się na przesłankach nieprzewidzianych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego lub gdy nie wykazano oczywistej sprzeczności z prawem?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie spełnia ona ustawowych przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., w szczególności gdy skarżący powołuje się na nieprzewidziane w przepisach zarzuty, takie jak „sprzeczność wykładni z jednolitym orzecznictwem Sądu Najwyższego", lub gdy nie wykazano oczywistej i widocznej na pierwszy rzut oka sprzeczności wyroku z przepisami prawa. Sąd Najwyższy podkreśla, że nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie błędów w każdej indywidualnej sprawie, lecz realizacja funkcji publicznoprawnych skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Powództwo dotyczyło zapłaty. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jej apelację. Skarżąca upatrywała zasadności skargi w naruszeniu przepisów Prawa spółdzielczego, Kodeksu cywilnego oraz Kodeksu postępowania cywilnego, zarzucając m.in. nieważność umowy, błędną kwalifikację prawną roszczenia oraz błędną wykładnię przepisów dotyczących przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CSK 129/17 POSTANOWIENIE Dnia 20 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z powództwa E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. przeciwko G.P., W.P. i J.T. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 września 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej W. P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną pozwanej W P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 26 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może 2 oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., która nie została spełniona, a ponadto na nieprzewidzianej w przepisach k.p.c. „sprzeczności wykładni z jednolitym orzecznictwem Sądu Najwyższego". Powołanie się na przesłankę uregulowaną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności wyroku z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni (por. m. in.: postanowienie SN z dnia 8 marca 2002 r., sygn. akt I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; postanowienie SN z dnia 10 stycznia 2003 r., sygn. akt V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Skarżąca zasadność tej przesłanki upatruje w naruszeniu art. 56 § 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 21 z późn. zm.) w zw. z art. 119 § 2 tej ustawy, mającym prowadzić do bezwzględnej nieważności umowy odpłatnego przeniesienia wierzytelności (art. 58 § 1 k.c.), naruszeniu art. 108 k.c., art. 229 § 1 k.c. w zw. z art. 348 k.c., art. 123 § 1 pkt 2 k.c., art. 321 § 1 k.p.c. w wyniku zmiany kwalifikacji prawnej z art. 676 k.c. w zw. z art. 694 k.c. na art. 226 § 1 k.c. Skarżąca zarzuciła też błędną wykładnię art. 226 § 1 k.c. oraz naruszenie art. 118 k.c. w zw. z art. 120 § 1 k.c. w odniesieniu do terminu przedawnienia roszczeń z art. 676 k.c. Brak jest jednak jakichkolwiek zasadnych argumentów, które miałyby wspierać tezę o rażących naruszeniach prawa skutkujących oczywistym uzasadnieniem skargi w ustalonym stanie faktycznym przez Sąd II Instancji. 3 Powołane przepisy prawa spółdzielczego regulują jedynie skutki podejmowania działalności konkurencyjnej i nie można przyjąć, że jest jednoznaczne to, iż automatycznym efektem podjęcia takiej działalności miałaby być sankcja nieważności bezwzględnej czynności prawnej. W odniesieniu do pozostałych zarzutów skarżącej należy mieć w szczególności na uwadze, że roszczenie powódki zostało jednoznacznie określone, tj. o zwrot równowartości ulepszeń (nakładów) na nieruchomość, a następnie rozstrzygnięte w niezmodyfikowanej podstawie faktycznej. Prawnorzeczowe ich rozliczenie było rozważane już w postępowaniu pierwszoinstancyjnym i nie jest zaskoczeniem możliwość rozstrzygnięcia sporu na tej podstawie prawnej (zob. m. in. wyroki SN z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt II CSK 14/16, z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt V CSK 181/12, dostępne na www.sn.pl, z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II PK 277/10, OSNP 2012, nr 13 - 14, poz. 162, z dnia 2 grudnia 2005 r., sygn. akt II CK 277/05, www.sn.pl). W ramach podstawy faktycznej ustalono, że wydanie nieruchomości dokonane zostało dopiero 23 maja 2013 r., a umowny stosunek obligacyjny, na podstawie którego powódka władała nieruchomością, zakończył się jeszcze przed jej zbyciem M. i W. małżonkom P., więc nie mogli oni wstąpić w miejsce zbywców w stosunek najmu, zatem następcy prawni M.P. nie mogli uzyskać statusu wynajmujących. Tym samym brak było zobowiązaniowego stosunku prawnego mającego stanowić podstawę rozliczenia nakładów (zob. m. in.: wyroki SN z dnia 28 marca 2017 r., sygn. akt II CSK 306/16, z dnia 1 marca 2017 r., sygn. akt IV CSK 287/16, postanowienie SN z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt III CZP 12/16, wyroki SN z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt V CSK 625/13, z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt IV CSK 601/11, z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt III CSK 263/10, postanowienie SN z dnia 5 marca 2009 r., sygn. akt III CZP 6/09, dostępne na www.sn.pl). Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 56 § 3art. 119 § 2art. 58 § 1 KCart. 108 KCart. 229 § 1 KCart. 348 KCart. 123 § 1 pkt 2 KCart. 321 § 1 KPCart. 676 KC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy