V CSK 365/18
WyrokIzba Cywilna2019-02-19
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca może dochodzić od pracownika odszkodowania na podstawie art. 415 k.c. za szkodę wyrządzoną przy okazji wykonywania obowiązków pracowniczych, zamiast stosować przepisy prawa pracy dotyczące odpowiedzialności pracownika?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie zachodzi potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, a podstawą roszczenia jest art. 415 k.c., co wyłącza zastosowanie przepisów prawa pracy. Szkodę wyrządzoną 'przy okazji' wykonywania obowiązków pracowniczych należy odróżnić od szkody wyrządzonej w związku z nienależytym wykonywaniem tych obowiązków, co mogłoby podlegać reżimowi odpowiedzialności pracowniczej.Stan faktyczny
Powódka dochodziła zapłaty od pozwanego na podstawie art. 415 k.c. Skarżący zarzucił potrzebę wykładni przepisów prawa pracy (art. 114-116 k.p.) w kontekście możliwości wyłączenia reżimu odpowiedzialności pracowniczej i zastosowania odpowiedzialności cywilnoprawnej. Sąd Najwyższy uznał, że przepisy prawa pracy nie mają zastosowania, a podstawa roszczenia była inna.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 365/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 lutego 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa D. Sp. z o.o. z siedzibą w O. przeciwko P. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 lutego 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego […] z dnia 19 stycznia 2018 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o drugą i czwartą spośród wymienionych przesłanek. Uzasadnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się jeszcze wykładni bądź jego niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II PK 274/11, nie publ.). Skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia odrębnej i pogłębionej argumentacji prawnej zawierającej szczegółowe omówienie wątpliwości interpretacyjnych, a w przypadku istnienia rozbieżności w judykaturze, przytoczenia odpowiednich orzeczeń (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09, nie publ.; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, nie publ.; z dnia 31 stycznia 2008 r., II UK 246/07, nie publ.; z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07, OSNP 2009, nr 3-4, poz. 43; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06; z dnia 30 maja 2005 r., I PK 23/05, nie publ.). Skarżący wskazał, że w sprawie niniejszej zachodzi potrzeba wykładni art. 114 k.p., 115 k.p. i 116 k.p. w związku z art. 122 k.p. w kontekście możliwości wyłączenia reżimu odpowiedzialności pracowniczej za szkodę wyrządzoną pracodawcy w związku z nienależytym wykonywaniem obowiązków pracowniczych i stosowania w jego miejsce reżimu odpowiedzialności cywilnoprawnej z pominięciem właściwości i natury pracowniczego podporządkowania. Analiza wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, jego uzasadnienia, a także uzasadnień orzeczeń sądów obu instancji, nie daje podstaw do uznania,
3 że rzeczywiście zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Wykładnia wskazanych przez skarżącego przepisów nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, gdyż podstawą roszczenia powódki był art. 415 k.c. i przepisy prawa pracy nie mają tu zastosowania; u podstaw zaskarżonego wyroku legła ocena, że jest to roszczenie dochodzone za szkodę wyrządzoną jedynie przy okazji wykonywania obowiązków pracowniczych. Ubocznie należy zauważyć, że Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 stycznia 2012 r. w sprawie o sygn. akt I PK 88/11 (nie publ.) wskazał, że o charakterze sprawy ze stosunku pracy decydują dwa kryteria, a mianowicie: 1) materialnoprawne, jakim jest charakter stosunku prawnego, z którego wynika roszczenie podlegające ocenie na podstawie norm prawa pracy; 2) formalnoprawne, jakim jest art. 476 § 1 pkt 1 k.p.c., który określa tego rodzaju roszczenie, jako sprawę ze stosunku pracy. Roszczeniem "ze stosunku pracy" jest każde roszczenie, którego podstawą jest stosunek pracy powstały na podstawie umowy o pracę. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, odwołanie się do przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Celem sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2012 r., III SK 16/12, nie publ.).
4 Skarżący wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona z powodu naruszeń prawa procesowego. Treść uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje o jej oczywistej zasadności. Wobec powyższego nie można przyjąć, że przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zostały w sposób właściwy wykazane. Wniosek powódki o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego zgłoszony w odpowiedzi na skargę podlegał oddaleniu. Zgodnie z art. 132 § 1 k.p.c. w toku sprawy pełnomocnicy profesjonalni doręczają sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami, w treści pisma procesowego wniesionego do sądu zamieszcza się oświadczenie o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą. Pisma, niezawierające powyższego oświadczenia, podlegają zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego braku. Dotyczy to również odpowiedzi na skargę kasacyjną. W niniejszej sprawie w odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik powódki nie zamieścił oświadczenia o doręczeniu tego pisma stronie przeciwnej, ani o jego nadaniu przesyłką poleconą. W związku z powyższym skoro pismo takie podlega zwrotowi, to nie jest możliwe uwzględnienie wniosku w nim zawartego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Ze względów podanych powyżej Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). aj
Powiązane orzeczenia
- I PSK 80/23 2024-04-04Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za szkodę powstałą wskutek niezastosowania się pracownika do polecenia powstrzymania się od czynności mogących grozić uszczerbkiem na życiu lub zdrowiu, w świetle art. 415 k.c. w zw…
- II PK 2/12 2012-03-23Czy pracownik, który pod wpływem błędu pracodawcy złożył nieważne oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę na zasadzie porozumienia stron, powinien dochodzić odszkodowania za czas pozostawania bez pracy na podstawie…
- II PK 252/15 2016-06-15Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, gdy pozwana powołuje się na oczywistą zasadność skargi z uwagi na naruszenie art. 362 k.c. i art. 117 § 1 k.p. przez ich niezastosowanie, mimo…
- I PSK 65/21 2021-05-18Czy pracodawca może przerzucić na pracownika odpowiedzialność z tytułu nieprawidłowego wykonania umowy lub kar umownych, na których treść pracownik nie miał wpływu, a sąd orzekając o odpowiedzialności cywilnej pracownika…
- II PSK 338/21 2022-01-12Czy skarga kasacyjna w sprawie o odszkodowanie w związku z rozwiązaniem przez pracownika umowy o pracę z powodu ciężkiego naruszenia przez pracodawcę podstawowych obowiązków pracownika, spełnia przesłanki przyjęcia jej d…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 114 KPart. 122 KPart. 415 KCart. 476 § 1 pkt 1 KPCart. 132 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy