V CSK 497/13
WyrokIzba Cywilna2014-05-20
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o podział majątku dorobkowego, w której skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia o nabyciu przedmiotu do majątku wspólnego, gdy środki pochodzą z majątku odrębnego, a stan faktyczny dotyczy nabycia do majątku wspólnego ze środków wspólnych, istnieją przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. Powołane przez skarżącego zagadnienie prawne dotyczące uchylenia się od skutków oświadczenia o nabyciu do majątku wspólnego, gdy środki pochodzą z majątku odrębnego, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, w której stan faktyczny dotyczy nabycia do majątku wspólnego ze środków wspólnych. Sąd Najwyższy podkreśla, że nie jest trzecią instancją sądową i nie ma na celu korygowania błędów w każdej indywidualnej sprawie.Stan faktyczny
Wniosek dotyczył podziału majątku dorobkowego. Uczestnik postępowania wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia o nabyciu przedmiotu do majątku wspólnego, gdy środki na nabycie pochodzą w przeważającej części z majątku odrębnego małżonka. Sąd Najwyższy stwierdził, że stan faktyczny sprawy dotyczy nabycia przedmiotu do majątku wspólnego ze środków pochodzących z majątku wspólnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 497/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z wniosku Z. D. przy uczestnictwie A. D. o podział majątku dorobkowego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną uczestnika A. D. od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 13 grudnia 2012 r. należy zważyć, co następuje. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłankach uregulowanych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Przesłanki te nie zostały spełnione. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m. in.: postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11).
3 Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob.: postanowienie SN z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt III CSK 104/08, nie publ.; postanowienie SN z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II CSK 84/07, nie publ.; postanowienie SN z dnia 15 października 2002 r., sygn. akt II CZ 102/02, nie publ.; postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt II PK 220/08, nie publ.; postanowienie SN z dnia 11 stycznia 2008 r., sygn. akt I UK 283/07, nie publ.). Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie występuje istotne zagadnienie prawne odnoszące się do tego, czy jest możliwość złożenia przez jednego z małżonków oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych złożonego w umowie sprzedaży przedmiotu majątkowego od osoby trzeciej oświadczenia o nabyciu go do majątku wspólnego w sytuacji, gdy środki na jego nabycie pochodzą w przeważającej części z majątku odrębnego tego małżonka. Przesłanka istnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów dotyczy art. 88 § 1 k.c. w zw. z art. 33 pkt 3 k.r.o. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw w zakresie możliwości złożenia oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych złożonego w umowie sprzedaży przedmiotu majątkowego od osoby trzeciej oświadczenia o nabyciu go do majątku wspólnego w sytuacji, gdy środki na jego nabycie pochodzą w przeważającej części z majątku odrębnego tego małżonka. Skarżący przedstawił wyodrębniony wywód prawny, którym zamierzał wykazać zaistnienie obydwu przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do
4 rozpoznania. Jednakże zaprezentowane problemy prawne związane są z nabyciem przedmiotów majątkowych za środki pochodzące w przeważającej części z majątku odrębnego małżonka, a stan faktyczny ustalony przez Sąd drugiej instancji wyraźnie wskazuje na to, że niniejsza sprawa dotyczy nabycia przedmiotu majątkowego (nieruchomości) do majątku wspólnego i ze środków pochodzących z majątku wspólnego, więc rozstrzygnięcie przedstawionych problemów nie miałoby jakiegokolwiek znaczenia w niniejszej sprawie (por. postanowienie SN z dnia 26 września 2005 r., sygn. akt II PK 98/05, OSNP z 2006 r., nr 15-16, poz. 243). Wobec niestwierdzenia przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. [aw]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2068/23 2024-07-11Czy w sprawie o podział majątku wspólnego, w której skarżący kwestionuje ustalenie wielkości udziałów, istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wy…
- II CSK 724/14 2015-06-16Czy w sprawie o podział majątku wspólnego, w której skarżący powołuje się na potrzebę wykładni art. 45 § 1 k.r.o. w odniesieniu do wartości nakładów podlegających rozliczeniu oraz na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej…
- I CSK 4/20 2020-11-20Czy w sprawie o podział majątku wspólnego, w której Sąd drugiej instancji ustalił, że nieruchomość została nabyta ze środków pochodzących z darowizn na rzecz jednego z małżonków, istnieje potrzeba wykładni przepisów praw…
- V CSK 270/19 2019-09-20Czy skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku wspólnego, dotycząca ustalenia składu majątku i oceny dowodu z opinii biegłego, może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność lub istotne zagadnienie…
- IV CSK 610/14 2015-04-14Czy w sprawie o podział majątku wspólnego sąd może przyznać składnik majątku wspólnego na rzecz wnioskodawcy wbrew jego woli i zasądzić od niego spłatę lub dopłatę, a także czy sąd może odstąpić od zasady sprzedaży w dro…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 88 § 1 KCart. 33 pkt 3 KROart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy