V CZ 14/10
PostanowienieIzba Cywilna2010-03-24
Skład orzekający: Dariusz Zawistowski, Wojciech Katner, Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów prawa, które skutkuje całkowitym pozbawieniem strony możliwości obrony swoich praw, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 2 k.p.c., nawet jeśli strona była czynnym uczestnikiem postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pozbawienie strony możliwości działania w rozumieniu art. 401 pkt 2 k.p.c. zachodzi jedynie wówczas, gdy jest ono wynikiem naruszenia przepisów prawa, które musi być spowodowane działaniem lub zaniechaniem strony przeciwnej lub sądu. Naruszenie to musi prowadzić do całkowitego pozbawienia strony możności obrony swoich praw. Samo twierdzenie o braku możliwości wykazania określonych okoliczności nie jest wystarczające do stwierdzenia pozbawienia możliwości działania, jeśli strona była czynnym uczestnikiem postępowania.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając ją za niedopuszczalną wobec jednej ze skarżących z powodu braku legitymacji procesowej, a wobec drugiej ze skarżących – za wniesioną po terminie, bez podstaw do uznania pozbawienia możliwości działania. Z. R. wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących wznowienia postępowania. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Z. R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 14/10 POSTANOWIENIE Dnia 24 marca 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie ze skargi Z. R. oraz M. R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt I ACa (...) w sprawie z powództwa „M.(...)” Spółki Akcyjnej w M. przeciwko Z. R. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 marca 2010 r., zażalenia Z. R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 4 listopada 2009 r., sygn. akt V ACa (...), oddala zażalenie i zasądza od Z. R. na rzecz 'M.(...)" Spółki Akcyjnej w M. kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 4 listopada 2009 r. odrzucił skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 30 listopada 2006 r., wydanego w sprawie o sygn. akt V ACa (...), wniesioną przez Z. R. i
2 M. R. Sąd Apelacyjny uznał, że skarga w stosunku do M. R. była niedopuszczalna z uwagi na brak po jej stronie czynnej legitymacji procesowej. Natomiast skarga w stosunku do Z. R. podlegała odrzuceniu z powodu jej wniesienia po terminie, w sytuacji, gdy brak było podstaw do uznania, że w sprawie, której dotyczyła skarga o wznowienie postępowania był on pozbawiony możliwości działania. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania Z. R. zarzucił naruszenie art. 47922 § 1 w zw. z art. 410 § 1 k.p.c. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Określona w art. 401 pkt 2 k.p.c. podstawa wznowienia postępowania związana z pozbawieniem strony możliwości działania zachodzi jedynie wówczas, gdy jest ono wynikiem naruszenia przepisów prawa. Skarżący twierdzili, że w sprawie zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 30 listopada nie mieli możliwości wykazania, że są właścicielami ciepłociągu, za którego bezumowne korzystanie domagali się odszkodowania. Sąd Apelacyjny zasadnie ocenił, że nie było to wystarczające do stwierdzenia, że w tym postępowaniu skarżący, który był czynnym uczestnikiem postępowania, został pozbawiony możliwości działania. Wskazał również zasadnie, że naruszenie przepisów prawa, które skutkuje pozbawieniem możliwości działania musi być wynikiem postępowania (działania lub zaniechania) strony przeciwnej lub sądu i powodować, że doszło do całkowitego pozbawienia skarżącego możności obrony swoich praw. Sąd Apelacyjny trafnie przyjął, że skarżący nie wskazali okoliczności, które świadczyłyby o istnieniu tak rozumianej podstawy wznowienia, określonej w art. 401 pkt 2 k.p.c. W konsekwencji uzasadniona była ocena Sądu Apelacyjnego, że Z. R. nie zachował terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania wynikającego z art. 47722 § 1 k.p.c. Z przyczyn wyżej wskazanych zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 155/12 2013-01-18Czy pozbawienie strony możności działania w postępowaniu sądowym, wynikające z naruszenia przepisów prawa procesowego, może stanowić podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 2 k.p.c.?
- II CZ 102/12 2012-09-26Czy pozbawienie strony możności działania, wynikające z jej własnego zaniechania (np. nieusprawiedliwionej nieobecności na prawidłowo zawiadomionej rozprawie), może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstaw…
- I CZ 83/18 2018-09-28Czy pozbawienie strony możności działania po uprawomocnieniu się wyroku może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 401 pkt 2 k.p.c.?
- III CZ 54/10 2010-11-25Czy pozbawienie strony możności działania na skutek naruszenia przepisów prawa, jako podstawa wznowienia postępowania cywilnego, wymaga wykazania związku przyczynowego między naruszeniem a pozbawieniem możności działania…
- IV CZ 42/11 2011-09-29Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie pozbawienia strony możliwości działania w rozumieniu art. 401 pkt 2 k.p.c., może być skutecznie wniesiona, gdy strona brała udział w postępowaniu i podejmowała cz…
Powołane przepisy
art. 47922 § 1art. 410 § 1 KPCart. 401 pkt 2 KPCart. 47722 § 1 KPCart. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy