V CZ 15/12
PostanowienieIzba Cywilna2012-05-24
Skład orzekający: Dariusz Dończyk, Anna Kozłowska, Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji, stosując art. 102 k.p.c. w kwestii kosztów procesu, musi uzasadnić swoje rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że nawet przy dyskrecjonalnym charakterze przepisu art. 102 k.p.c., orzeczenie o kosztach procesu wydane na jego podstawie wymaga uzasadnienia. Brak uzasadnienia uniemożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego orzeczenia.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy wydał wyrok, w którym oddalił apelację powoda i odstąpił od obciążania go kosztami zastępstwa prawnego strony pozwanej, powołując się na art. 102 i 108 k.p.c. Pozwana wniosła zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 102 k.p.c. z powodu braku uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 15/12 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca) SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa L. P. przeciwko Stowarzyszeniu Taksówkarzy Zawodowych w B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 maja 2012 r., zażalenia strony pozwanej na orzeczenie o kosztach, zawarte w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 17 listopada 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 17 listopada 2011 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego oddającego powództwo (punkt 1 sentencji wyroku) oraz odstąpił od obciążania powoda „kosztami zastępstwa prawnego strony pozwanej w postępowaniu odwoławczym” (punkt 2 sentencji), wskazując w uzasadnieniu wyroku, w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach procesu, art. 102 i art. 108 k.p.c. jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia. W zażaleniu na postanowienie rozstrzygające o kosztach procesu, pozwana, domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, ewentualnie uchylenia postanowienia i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania, zarzuciła naruszenie art. 102 k.p.c., wskazując, że Sąd Okręgowy ograniczył uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia do podania jedynie jego podstawy prawnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione. Przepis art. 102 k.p.c. zastosowany przez Sąd Okręgowy w związku z art. 391 § 1 k.p.c., zawiera uprawnienie sądu o charakterze dyskrecjonalnym. Mimo takiego charakteru, orzeczenie o kosztach procesu również i w tym wypadku wymaga uzasadnienia. Sąd drugiej instancji tej powinności uchybił, stąd też nie jest możliwa kontrola instancyjna zaskarżonego orzeczenia. Dlatego też należało orzec, jak w sentencji (art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 § 1 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I CZ 77/12 2012-07-04Czy sąd drugiej instancji, stosując art. 102 k.p.c. w przedmiocie kosztów procesu, jest zobowiązany do uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia, nawet jeśli ma ono charakter dyskrecjonalny?
- IV CZ 30/11 2011-07-08Czy sąd drugiej instancji, odstępując od obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania za instancję odwoławczą na podstawie art. 102 k.p.c., musi podać motywy swojego rozstrzygnięcia?
- V CZ 112/10 2011-03-23Czy sąd drugiej instancji, orzekając o kosztach procesu na podstawie art. 100 k.p.c., musi przedstawić ustalenia dotyczące stopnia wygrania i przegrania sprawy przez strony oraz wysokości poniesionych przez nie kosztów?
- IV CZ 160/11 2012-05-10Czy sąd drugiej instancji, odstępując od obciążenia strony przegrywającej kosztami procesu na podstawie art. 102 k.p.c., musi w uzasadnieniu wskazać okoliczności stanowiące podstawę do zastosowania tego przepisu?
- IV CZ 157/12 2013-06-13Czy sąd drugiej instancji, odstępując od obciążenia strony przegrywającej kosztami procesu na podstawie art. 102 k.p.c., musi w uzasadnieniu wskazać okoliczności stanowiące podstawę do zastosowania tego przepisu?
Powołane przepisy
art. 102art. 108 KPCart. 102 KPCart. 391 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39815 § 1 KPC§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy