V K 795/61

WyrokIzba Cywilna1962-03-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czyn o znikomym społecznym niebezpieczeństwie, popełniony przez recydywistę, może stanowić podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 49 k.p.k.?
Ratio decidendi
Art. 49 k.p.k. może być zastosowany wobec recydywistów, jeśli czyn popełniony przez nich ma znikome społeczne niebezpieczeństwo. W takich przypadkach, skazanie na surową karę może być postrzegane jako nieproporcjonalne i nieefektywne wychowawczo. Sąd powinien uwzględnić całokształt okoliczności, w tym postawę sprawcy po popełnieniu czynu i jego resocjalizację.
Stan faktyczny
Mirosław O. został skazany za pomoc w kradzieży belki drewnianej o wartości 55 zł. Sąd Wojewódzki uchylił wyrok i umorzył postępowanie, uznając czyn za mający znikome społeczne niebezpieczeństwo. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając błędną ocenę okoliczności faktycznych. Główny sprawca kradzieży został skazany na areszt i grzywnę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił rewizję nadzwyczajną Prokuratora Generalnego bez uwzględnienia.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Mirosława O., oskarżonego z art. 27 k.k. w związku z art. 1 § 1 i art. 6 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 36, poz. 228) po rozpoznaniu założonej przez Prokuratora Generalnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu z dnia 18 maja 1961 r. na podstawie art. 394-396, 400 k.p.k. rewizję nadzwyczajną pozostawił bez uwzględnienia (...).Uzasadnienie faktyczneMirosław O. po ponownym rozpoznaniu sprawy w I instancji w części go dotyczącej - wyrokiem Sądu Powiatowego we Włocławku z dnia 23 czerwca 1960 r. został skazany z art. 27 k.k. w związku z art. 1 § 1 i art. 6 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 36, poz. 228) za to, że działając wspólnie i w porozumieniu ze współoskarżonym Franciszkiem Cz. pomógł mu w dokonaniu kradzieży 1 belki drewnianej wartości około 55 zł - na karę 6 miesięcy więzienia i 100 zł grzywny z zamianą w razie nieściągalności na 5 dni więzienia.Sąd Wojewódzki w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu, po rozpoznaniu rewizji oskarżonego Mirosława O. wyrokiem z dnia 18 maja 1961 r. - zaskarżony wyrok uchylił i umorzył 'postępowanie w sprawie na zasadzie art. 49 k.p.k.Współoskarżony Franciszek C, przy rozpoznaniu merytorycznym sprawy po raz pierwszy w Sądzie Powiatowym we Włocławku, wyrokiem z dnia 10 listopada 1959 r. - został skazany z art. 23 w związku z art. 1 § 2 cytowanej ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. na karę jednego tygodnia aresztu i 100 zł grzywny z zamianą w razie nieściągalności na 5 dni aresztu. Wyrok ten w części dotyczącej oskarżonego Franciszka C. uprawomocnił się w pierwszej instancji.Prokurator Generalny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej założył rewizję nadzwyczajną od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu - jako rewizyjnego z dnia 18 maja 1961 r. w sprawie Mirosława O., oskarżonego z art. 27 k.k. w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 36, poz. 228).Rewizja nadzwyczajna zarzuca:Błędną ocenę okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę wyrobu, polegającą na niesłusznym uznaniu, że czyn zarzucany oskarżonemu przedstawia znikome społeczne niebezpieczeństwo, do czego nie dały podstaw zebrane w sprawie dowody - a co doprowadziło do bezzasadnego umorzenia postępowania w sprawie w części dotyczącej oskarżonego Mirosława O.W konkluzji rewizja wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu - jako rewizyjnemu - do ponownego rozpoznania w innym składzie sądzącym.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna nie jest słuszna.Z przepisu art. 49 k.p.k. nie wynika, by nie mógł on być zastosowany wobec recydywistów, popełniających czyn o znikomym niebezpieczeństwie społecznym. Sąd Wojewódzki przekonywująco uzasadnił, iż pomoc oskarżonego, polegająca na podaniu współoskarżonemu Franciszkowi C. krawężnika o wartości 55 zł - była czynem o znikomym niebezpieczeństwie społecznym. Jeżeli się weźmie pod uwagę, że główny sprawca, który zagarnął cztery krawężniki o wartości 255 zł został skazany zaledwie na jeden tydzień aresztu i 100 zł grzywny - to należało uznać, że w tych warunkach skazanie Mirosława O. na karę 6 miesięcy bezwzględnego więzienia nie oddziałało by na niego wychowawczo, a raczej odczute by zostało przezeń, jak również i przez środowisko', w którym on żyje i pracuje, jako zbyt surowa i krzywdząca go kara. Jeżeli się weźmie ponadto pod uwagę, że oskarżony Mirosław O. przez okres blisko czterech lat od chwili zwolnienia go z więzienia prowadził się nienagannie - to należy dojść do wniosku, że trafna była decyzja Sądu Wojewódzkiego, stosująca wobec niego w niniejszym wypadku przepis art. 49 k.p.k. Pod wpływem tej słusznej i humanitarnej decyzji Sądu Wojewódzkiego oskarżony zupełnie się poprawił i pracuje obecnie bardzo wydajnie w Zakładach Budowlano-Remontowych PGR w S., jak o tym świadczy przedłożona na rozprawie w Sądzie Najwyższym opinia z miejsca pracy oskarżonego.Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 27 KKart. 1 § 1art. 6art. 394art. 49 KPKart. 23art. 1 § 2§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.