V KRN 17/72

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Polony (sprawozdawca). Sędziowie: T. Majewski, S. Mirski.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Strzałkowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 1972 r. sprawy Jana R., oskarżonego z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 169), z powodu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Ministra Sprawiedliwości na niekorzyść oskarżonego od wyroku Sądu Powiatowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 3 września 1971 r.,zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o grzywnie w ten sposób, że wymierzył oskarżonemu Janowi R. 10.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia jej w terminie na karę zastępczą pozbawienia wolności, przyjmując jeden dzień pozbawienia wolności za równoważny 100 zł grzywny (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Piotrkowie Trybunalskim wyrokiem z dnia 3 września 1971 r. uznał Jana R. za winnego tego, że od nie ustalonego bliżej czasu aż do dnia 9 lipca 1971 r. w L. wyrabiał wódkę bez zezwolenia, i z mocy art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 169) skazał go na 6 miesięcy pozbawienia wolności - z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na 3 lata - i na 5.000 zł grzywny, orzekając ponadto przepadek zakwestionowanego u oskarżonego samogonu i zacieru.Powyższy wyrok nie zaskarżony przez strony uprawomocnił się w I instancji.Minister Sprawiedliwości założył od niego rewizję nadzwyczajną na niekorzyść oskarżonego w ustalonym terminie, zarzucając rażącą niewspółmierność kary grzywny w stosunku do przypisanego oskarżonemu przestępstwa i wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku przez zaostrzenie kary grzywny do 15.000 zł.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna słusznie kwestionuje prawidłowość wymiaru grzywny orzeczonej w najniższej ustawowej wysokości. O ile bowiem dotychczasowa nienaganna przeszłość oskarżonego uzasadniała warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności, o tyle zastosowanie dobrodziejstwa art. 73 k.k. wymagało wymierzenia grzywny w takiej kwocie, aby kara ta spełniła swą rolę represyjną i wychowawczą.Nielegalna produkcja spirytusu, szerząca się nagminnie w ostatnim okresie, należy do przestępstw o bardzo wysokiej szkodliwości społecznej, albowiem udaremnia wysiłki społeczeństwa podejmowane w walce z alkoholizmem i uniemożliwia realizację zarządzeń władz państwowych wydanych w tym zakresie.Działalność tego rodzaju nie tylko sprzyja szerzeniu się plagi pijaństwa, ale godzi też w życie i zdrowie ludzkie dlatego, że tzw. samogon zawiera składniki szkodliwe dla zdrowia nawet przy spożyciu niewielkiej jego ilości.Oskarżony Jan R. prowadził nielegalną produkcję spirytusu na bardzo szeroką skalę, skoro w jego zabudowaniach gospodarczych znaleziono około 90 litrów zacieru przygotowanego do wyrobu spirytusu. W tej sytuacji twierdzenie oskarżonego, że produkował go dla własnych potrzeb, jest niewiarygodne, natomiast rozmiar produkcji wskazuje na przeznaczenie jej do sprzedaży i na cel zarobkowy. Zważywszy powyższe okoliczności oraz fakt, że sytuacja materialna oskarżonego jest dobra (jest on właścicielem gospodarstwa o powierzchni przeszło 7 ha, z którego utrzymuje się z żoną i jednym dzieckiem), należało wymierzyć mu grzywnę w kwocie, która stanowić będzie realną dolegliwość ekonomiczną, pozostającą w odpowiedniej proporcji do stanu majątkowego i do ewentualnej korzyści, przy uwzględnieniu jednak także zadłużenia oskarżonego w Banku Rolnym i Banku Spółdzielczym, stanu zdrowia i dodatkowych obowiązków rodzinnych (zaświadczenia złożone na rozprawie rewizyjnej).