V KRN 204/69

WyrokIzba Cywilna1969-06-05

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonywanie prywatnych instalacji elektrycznych w budynkach użyteczności publicznej (Prezydium GRN, przedszkole, szkoła) oraz w budynku gospodarczym (obora) wymaga zezwolenia, a jeśli nie, czy skazanie za takie działania na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. jest zasadne w świetle późniejszego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 1966 r. dezaworyzującego taki czyn jako przestępstwo?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wykonywanie drobnych rozbudów instalacji elektrycznych w budynkach użyteczności publicznej oraz instalacji w oborze nie wymagało zezwolenia, ponieważ było zwolnione na podstawie wykazu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów. W związku z wejściem w życie rozporządzenia z dnia 11 lipca 1966 r., które weszło w życie z dniem ogłoszenia (18 lipca 1966 r.), czyn zarzucony oskarżonemu w pkt II aktu oskarżenia, polegający na odpłatnym zakładaniu instalacji elektrycznych bez zezwolenia, od tej daty nie stanowił już przestępstwa zgodnie z art. 2 § 1 k.k. Wobec tego, skazanie na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. było obarczone oczywistą obrazą prawa, co skutkowało uchyleniem wyroku w tej części i umorzeniem postępowania.
Stan faktyczny
Jan T. został oskarżony o kradzież materiałów budowlanych oraz o odpłatne zakładanie instalacji elektrycznych bez zezwolenia w okresie od października 1964 r. do lipca 1966 r. Sąd Powiatowy umorzył postępowanie w części dotyczącej kradzieży, a skazał Jana T. za nielegalne instalatorstwo elektryczne. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę prawa, ponieważ czyn objęty skazaniem nie był już zabroniony w świetle późniejszego rozporządzenia Rady Ministrów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej skazania oskarżonego Jana T. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. i umorzył postępowanie w tym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Kempisty (sprawozdawca).Sędziowie: L. Jax, Z. Neumann.Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Tuszyńska.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Jana T., oskarżonego z art. 10 § 1 ustawy z dnia 11 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149), po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Prokuratora Generalnego PRL od wyroku Sądu Powiatowego w Chełmnie z dnia 7 lutego 1967 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 1 i § 4, 378 § 1 lit. a) i § 2 k.p.k.zaskarżony wyrok uchylił w części dotyczącej skazania oskarżonego Jana T. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149) i postępowanie w tym zakresie umorzył (...).Uzasadnienie faktyczneJan T. oskarżony został o to, że:I. w okresie od października 1964 r. do lipca 1966 r. w P., jako brygadzista odpowiedzialny materialnie za powierzone jego pieczy materiały, skradł 220 mb przewodu elektrycznego wartości 500 zł na szkodę Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjno-Montażowych Budownictwa Rolniczego w T., a w celu ukrycia tego przestępstwa zgłosił o dokonaniu kradzieży przez nieznanych sprawców, tj. o czyn z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228);II. od października 1964 r. do października 1965 r. w P., nie posiadając zezwolenia właściwych władz, zakładał odpłatnie instalacje elektryczne u różnych zleceniodawców, tj. o czyn z art. 11 ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. (Dz. U. Nr 45, poz. 224).Wyrokiem Sądu Powiatowego w Chełmnie z dnia 7 lutego 1967 r. postępowanie karne przeciwko Janowi T. w części dotyczącej zarzutu określonego w pkt I aktu oskarżenia zostało umorzone na zasadzie art. 49 k.p.k., a co się tyczy zarzutu objętego pkt II aktu oskarżenia, to Jan T. został uznany za winnego popełnienia tego czynu i skazany na zasadzie art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149) w związku z art. 2 § 1 k.k. na karę 500 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia jej na areszt przy przyjęciu jednego dnia aresztu jako równoważnika 25 zł grzywny.Wobec niezałożenia przez strony od tego wyroku rewizji, uprawomocnił się on w I instancji.Od powyższego wyroku Prokurator Generalny PRL założył rewizję nadzwyczajną na korzyść oskarżonego, zarzucając obrazę przepisu art. 2 § 1 k.k. przez skazanie oskarżonego Jana T. za czyn zarzucony mu w pkt II aktu oskarżenia, mimo że czyn ten w czasie wyrokowania nie był już w świetle § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 1966 r. (Dz. U. Nr 28, poz. 168) zabroniony pod groźbą kary.W konkluzji rewizja nadzwyczajna wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej skazania oskarżonego Jana T. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149) i o umorzenie w tej części przeciwko niemu postępowania karnego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W odniesieniu do przypisanego oskarżonemu czynu, zakwalifikowanego przez oskarżenie z art. 11 ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. (Dz. U. Nr 45, poz. 224), a przez Sąd Powiatowy w Chełmnie z art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149) należy stwierdzić, co następuje:Oskarżony Jan T. wykonywał w P. prywatnie roboty w zakresie instalatorstwa elektrycznego w budynkach: Prezydium GRN, przedszkola i szkoły oraz w oborze należącej do świadka Wincentego P.Na podstawie zeznań świadków Genowefy R., Jadwigi F., Józefa R. i Wincentego P. należy przyjąć, że w budynkach Prezydium GRN, przedszkola i szkoły oskarżony dokonał drobnej rozbudowy instalacji elektrycznych, nie powodujących zmiany sposobu użytkowania i warunków technicznych.Usługi tego typu bez względu na położenie i rodzaj budynków należą do usług, których wykonywanie zwolnione jest od obowiązku uzyskania zezwolenia (§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 1966 r. - Dz. U. Nr 28, poz. 168, zmieniającego zawarty w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 1962 r. wykaz rodzajów działalności gospodarczej zwolnionych od obowiązku uzyskania zezwolenia na wykonywanie przemysłu, rzemiosła i niektórych usług - Dz. U. z 1962 r. Nr 62, poz. 296 i z 1964 r. Nr 11, poz. 68).Opisanych przedtem usług dotyczy poz. 63 lit. b) wspomnianego wykazu.Budowa instalacji u świadka Wincentego P. przeprowadzana była w oborze, a więc w budynku niewątpliwie parterowym, znajdującym się na wsi oraz przeznaczonym na potrzeby gospodarcze tego świadka.Usługa tego rodzaju jest również objęta pozycją 63 lit. a) tego samego wykazu, jako nie wymagająca zezwolenia na jej wykonywanie.Powołane rozporządzenie z dnia 11 lipca 1966 r. (Dz. U. Nr 28, poz. 168), zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów działalności gospodarczej zwolnionych od obowiązku uzyskania zezwolenia na wykonywanie przemysłu, rzemiosła i niektórych usług, weszło w życie z dniem ogłoszenia, tj. 18 lipca 1966 r.Od tej daty - zgodnie z art. 2 § 1 k.k. - zarzucony Janowi T. w pkt II aktu oskarżenia czyn nie stanowi przestępstwa.Była zatem przesłanka do umorzenia w tej części postępowania karnego przeciwko oskarżonemu (art. 3 lit. a) k.p.k.).Skoro Sąd nie uczynił tego w myśl art. 251 § 1 lit. a) k.p.k. i przeprowadził przewód sądowy, to o umorzeniu postępowania w omawianej części należało orzec zaskarżonym wyrokiem.W tym stanie rzeczy wyrok w części dotyczącej skazania oskarżonego Jana T. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. Nr 23, poz. 149), jako wydany z oczywistą obrazą przepisu art. 2 § 1 k.k., nie mógł się utrzymać i dlatego ulega on uchyleniu zgodnie z wnioskiem niniejszej rewizji nadzwyczajnej.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji swego wyroku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 10 § 1art. 394art. 2 § 1art. 11art. 49 KPKart. 2 § 1 KKart. 3art. 251 § 1§ 1§ 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.