II DSI 70/18

Izba Dyscyplinarna2019-05-21

Skład orzekający: Adam Tomczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego od orzekania w sprawie dyscyplinarnej z uwagi na ich przeszłe relacje służbowe lub wypowiedzi medialne?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przeszłe podporządkowanie służbowe lub znajomość z innymi prokuratorami nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania, ponieważ z chwilą nominacji sędziowskiej uzyskuje on przymiot niezawisłości. Podobnie, wypowiedzi medialne sędziego afirmujące stanowisko władzy wykonawczej lub "kontrowersyjność" odwołania poprzedniego prezesa sądu nie są przesłanką do twierdzeń o braku jego bezstronności. Wnioski o wyłączenie muszą zawierać sprecyzowane okoliczności odpowiadające podstawie normatywnej, a podniesione zarzuty nie spełniały tego wymogu.
Stan faktyczny
Obrońca obwinionej prokurator B. M. złożył wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego P. Z. i K. W. od orzekania w sprawie dyscyplinarnej. Jako podstawę wyłączenia wskazał, że sędzia Z. był bezpośrednim podwładnym Prokuratora Krajowego, który zainicjował postępowanie, oraz że sędzia Z. był członkiem Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów. W odniesieniu do sędziego W. wskazano na "kontrowersyjne okoliczności" jego powołania na prezesa sądu i jego wypowiedzi medialne. Dodatkowo, wskazano na powołanie się przez pełnomocnika Prokuratury Krajowej w innej sprawie na orzeczenie, które ma zapaść w niniejszej sprawie dyscyplinarnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o wyłączenie sędziów P. Z. i K. W. od orzekania w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II DSI 70/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Tomczyński w sprawie obwinionej B. M. – prokuratora Prokuratury Generalnej w stanie spoczynku po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 21 maja 2019 roku wniosku obrońcy obwinionej A. H. w przedmiocie wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego P. Z. i K. W. ze składu orzekającego na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy Prawo o prokuraturze postanowił: nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN P. Z. i SSN K. W. od orzekania w sprawie o sygn. akt II DSI 70/19 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 21 maja 2019 roku obrońca obwinionej domagał się wyłączenia od rozpoznania sprawy o sygn. akt II DSI 70/18, wyznaczonych do składu orzekającego sędziów Izby Dyscyplinarnej SN SSN P. Z. i SSN K. W.. Jako okoliczność uzasadniającą wyłączenie sędziów, obrońca wskazał, że SSN P. Z. przed powołaniem do Sądu Najwyższego pozostawał bezpośrednim podwładnym Prokuratora Krajowego, który to prokurator zainicjował postępowanie dyscyplinarne wobec obwinionej. W okresie postepowania dyscyplinarnego obwinionej sędzia Z. pozostawał członkiem Odwoławczego Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym. Obecnie musiałby kontrolować orzeczenie wydane prze jego kolegów. W odniesieniu do SSN K. W. wnioskodawca podniósł „kontrowersyjne okoliczności” powołania SSN W. na prezesa Sądu Apelacyjnego [...] oraz jego 2 wypowiedzi medialne afirmujące stanowisko władzy wykonawczej co do zmian w systemie sądownictwa w Polsce. Co do obu sędziów wskazano także, że w odpowiedzi na pozew B. M. (sygn.. akt XXI P [...]) pełnomocnik Prokuratury Krajowej powołał się na orzeczenie, które będzie wydane w niniejszej j sprawie dyscyplinarnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że w myśl art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości przekonania każdego, rozsądnie myślącego podmiotu, który powziął wątpliwości co do bezstronności, że okoliczności te z całą pewnością nie wpłyną na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, sygn. akt II AKo 312/01, publ. OSA 2001/12/91). Należy w tym miejscu podkreślić, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać sprecyzowane okoliczności odpowiadające podstawie normatywnej stosowania tej instytucji. Tymczasem, obrońca wskazuje podstawy odnoszące się do zakończonego już stosunku służbowego byłego prokuratora i na jego znajomość z prokuratorami ( sędziami) orzekającymi w Odwoławczym Sądzie Dyscyplinarnym. Okoliczności te nie stanowią podstawy wyłączenia sędziego. W sądownictwie powszechnym niejednokrotnie zdarza się, że po awansie sędzia orzeka w sprawach swoich kolegów, z którymi wspólnie sądził sprawy w I instancji. Nie stanowi to per ,se podstawy do wyłączenia takiego sędziego. Taka podstawa mogłaby powstać w razie istnienia szczególnie bliskiego związku pomiędzy sędzią wydającym orzeczenie, a sędzią sądu wyższej instancji. Takie okoliczności nie zostały jednak wskazane przez wnioskodawcę. Podstawą wyłączenia nie może być także przeszłe podporządkowanie służbowe innemu prokuratorowi. Z chwilą nominacji sędziowskiej , sędzia 3 uzyskuje przymiot niezawisłości i zostaje odseparowany od wszelkich zaszłości i podległości służbowych. Gwarancje niezawisłości sędziego są na tyle silne, że pozwalają mu na rozstrzygnięcie sprawy niezależnie od stanowiska byłego przełożonego, nie mającego obecnie żadnych środków nacisku na sędziego. Co do SSN K. W. podniesione w piśmie przez obrońcę wątpliwości są jeszcze bardziej enigmatyczne. Wspieranie przez niego jednego z modeli funkcjonowania prawa na styku władzy sądowniczej i wykonawczej nie stanowi żadnej przesłanki do twierdzeń o braku bezstronności sędziego. Tym bardziej takiej przesłanki nie stanowi „kontrowersyjność” odwołania poprzedniego Prezesa Sądu Apelacyjnego. Podobnie Sąd Najwyższy nie widzi żadnego związku pomiędzy procesowym stanowiskiem pełnomocnika Prokuratury Krajowej w sprawie cywilnej, a przesłankami z art. 41 kpk. Żaden z sędziów, o wyłączenie których wnosi obrońca , nie sporządzał tego pisma, ani nie był jego adresatem. Nie wiadomo jakie będzie orzeczenie Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego . W szczególności nie wie tego autorka pisma, ani żadna ze stron postepowania przed sądem, rozstrzygającym sprawę pracowniczą.. Podkreślić także należy, że w sprawach , w których sędziowie SN widzą potrzebę wyłączenia się od rozpoznania sprawy ( na przykład z uwagi na zażyłość ze stroną postępowania) sygnalizują te kwestie prezesowi Izby. Sędziowie Z. i W. uznali, że w tej sprawie nie ma takiej potrzeby. Potrzeba taka nie wynika także z argumentacji obrońcy. Wobec tego, iż w sprawie nie stwierdzono okoliczności opisanych w art. 41 § 1 k.p.k. postanowiono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 42 § 1 KPKart. 171 pkt 1art. 41 § 1 KPKart. 41 kpk.§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy